Joǵary aýditorlyq palatanyń tóraǵasy Álihan Smaiylov respýblikalyq biýdjettiń atqarylýyn qorytyndylai kele, memlekettik qarjyny basqarý júiesinde birqatar túitkil saqtalyp otyrǵanyn aitty. Onyń sózinshe, anyqtalǵan máseleler boiynsha 26 negizgi usynys ázirlenip, olar aldaǵy ýaqytta zańnamada kórinis tabýy tiis, dep habarlaidy dalanews.kz.
Smaiylov eń aldymen memlekettik organdardyń biýdjetterdi naqtylaýsyz ózgertý tetigine toqtaldy. Onyń aitýynsha, qazirgi qoldanystaǵy norma biýdjet parametrleriniń bastapqy nusqasynan aitarlyqtai aýytqýyna jol berýi múmkin.
“Eger túzetilgen biýdjetke qatysty eseptesek, nebári segiz túzetýdiń negizinde bastapqyda bekitilgen biýdjetti tolyǵymen qaita bólýge bolady. Is júzinde jekelegen biýdjettik baǵdarlamalar boiynsha mundai qaita bólý kólemi 90 paiyzǵa deiin jetti. Osyǵan bailanysty mundai túzetýlerdiń kólemin shektep, olardyń Parlamenttiń baqylaýynda bolýyn qamtamasyz etý qajet dep esepteimiz”, – dedi Álihan Smaiylov.
Joǵary aýditorlyq palata tóraǵasy qazirgi jaǵdaida bloktyq biýdjetteý tetiginiń tiimdiligi de shekteýli ekenin aityp, pilottyq negizde engizilgen memlekettik organdardyń jumysyna tolyq taldaý júrgizýdi usyndy.
Sonymen qatar ol memlekettik boryshty basqarý júiesin jetildirý qajettigin kóterdi. Onyń pikirinshe, qaryz alý tiimdiligi tek qarjy tartýmen emes, naqty ekonomikalyq nátijemen baǵalanýy kerek.
“Qaryzdardy tartý eńbek ónimdiliginiń artýyna, eksporttyń ósýine jáne salyq túsimderiniń kóbeiýine qanshalyqty yqpal etkenin baǵalaý qajet”, – dedi ol.
Álihan Smaiylov Ulttyq qor qarajatynyń jumsalýyna qatysty tsifrlyq baqylaýdy kúsheitýdi de usyndy. Onyń aitýynsha, qarajattyń qozǵalysy josparlaý kezeńinen bastap naqty nátijege deiin tolyq tsifrlandyrylýy tiis.
“Monitoring qarajattyń jai ǵana igerilýine emes, sapalyq nátijelerge negizdelýi kerek. Mysaly, tozýdyń azaiýy, óndiristik qýattyń keńeiýi, halyqty jumyspen qamtý, qyzmet kórsetý sapasynyń artýy jáne salyq túsimderiniń ósýi siiaqty kórsetkishterge basymdyq berilýi qajet”, – dedi Joǵary aýditorlyq palata tóraǵasy.
Sondai-aq ol «Ulttyq qor – balalarǵa» baǵdarlamasy aiasynda kámeletke tolǵan azamattardyń paidalanylmai jatqan qarajatyn infliatsiiadan qorǵaý úshin investitsiialaý máselesin kóterdi.
“Mundai tájiribe qazirdiń ózinde zeinetaqy aktivteri boiynsha qoldanylyp keledi”, – dedi Álihan Smaiylov.
Sóz sońynda Joǵary aýditorlyq palata tóraǵasy biýdjetten tys qarjy aǵyndarynyń ashyqtyǵyn arttyrý, memlekettik tapsyrmalardy qalyptastyrý tásilderin qaita qaraý jáne kvazimemlekettik sektor qyzmetiniń tiimdiligin azamattardyń ál-aýqaty men ekonomikalyq ósimge qosqan úlesi arqyly baǵalaý qajettigin atap ótti.
“Barlyq júieli másele boiynsha biz 26 negizgi usynys ázirledik. Usynylǵan sharalar memlekettik resýrstardy paidalaný tiimdiligin jáne tutastai alǵanda memlekettik basqarý sapasyn arttyrýǵa múmkindik beredi”, – dep túiindedi Álihan Smaiylov.