Keiingi jyldary qazaqstandyqtardyń qaiyrymdylyq qorlaryna degen senimi azaidy. Buǵan atyshýly “Biz Birgemiz” qaiyrymdylyq qorynyń negizin qalaýshy Perizat Qairat pen “Elge kómek” qorynyń basshysy Iliias Sárievke qatysty ister túrtki boldy. Tergeý nátijesinde olardyń halyqtan jinalǵan qomaqty qarajatty jeke maqsattaryna paidalanǵany anyqtalǵan edi. Atalǵan oqiǵalardan keiin qoǵamda qaiyrymdylyq qorlaryna degen kúmán kúsheiip, olardyń qyzmetine baqylaý artty.
Osyǵan bailanysty Dalanews.kz redaktsiiasy qazirgi tańda belsendi jumys istep kele jatqan “Hareket”, “Asar-Ume” jáne “Dáýletten” qorlarynyń qyzmeti men qarajatty basqarý júiesine nazar aýdardy.
“Dáýletten” qory
“Dáýletten” qorynyń basshysy Jasulan Qýandyq sońǵy jaǵdailar qor jumysyna qalai áser etkenin aitty.
“Árine, halyqtyń senimi keibir qorlardyń áreketinen keiin tómendedi. Mysaly, qarjy jinaý protsesi qiyndap ketti, túsim de azaidy. Degenmen qor óz jumysyn jalǵastyryp keledi. Jyl saiyn ashyq esep beremiz, al úsh jyl saiyn táýelsiz aýditten ótemiz” — deidi qor basshysy.
Aitýynsha, qordyń qarjylai ashyqtyǵy tolyq qamtamasyz etilgen.
“Biyl qordyń bes jyldyǵyna orai eseptik kontsert ótkizdik jáne qarjy esebin tolyq tapsyrdyq. Sonymen qatar barlyq derek “Dáýletten” saitynyń arnaiy bóliminde jariialanǵan. Onda kiris pen shyǵys, alynǵan úiler men shyǵyndar týraly tolyq aqparat bar”, - dep qosty ol.
Qor basshysy qarajatty jumsaý tártibi de naqty zań sheńberinde júrgiziletinin atap ótti.
“Qazaqstan zańnamasyna sáikes, qaiyrymdylyq qorlary jinalǵan qarajattyń 30%-yna deiin ákimshilik shyǵyndarǵa jumsai alady. Biraq bizde bul kórsetkish aitarlyqtai tómen. Shtatta bar-joǵy bes qyzmetker jumys isteidi, olardyń jalaqysy men ózge shyǵyndar belgilengen shekten az”, - deidi ol.
Ol qor qarjysy naqty maqsattarǵa baǵyttalatynyn jetkizdi.
“Eger bir otbasyǵa úi alý úshin jinaq jasalsa, barlyq qarajat tek sol otbasyǵa jumsalady. Kúndelikti túsim basqa áleýmettik jobalarǵa da baǵyttalady. Máselen, stýdentterdiń oqý aqysyn tóleimiz, shákirtaqy taǵaiyndaimyz, arnaiy mekemeler men kabinetterdi jabdyqtaimyz, materialdyq jáne meditsinalyq kómek kórsetemiz. Qordyń basty qaǵidasy: árbir otbasyǵa tolyqqandy qoldaý kórsetý”, - dep atap ótti ol.
Onyń sózinshe, qor áleýmettik jelidegi beinejazbalarda balalardyń qaýipsizdigi men qupiialyǵyn saqtaýǵa tyrysady.
“Beineler kóbinese ata-analardyń kelisimimen túsiriledi. Biz balalardyń jeke keńistigin qorǵaýǵa tyrysamyz, tek qýanyshty sátterdi kórsetýge mán beremiz”, – dedi ol.
Qor ókiliniń sózine súiensek, qazirgi tańda “Dáýletten” qory 81 otbasyny baspanamen qamtamasyz etken, al jalpy qaiyrymdylyq kólemi 1,2 milliard teńgeden asqan.
“Asar-Ume” qory
“Asar-Ume” qorynyń prezidenti Ashat Nurmashev Perizat Qairat isiniń saldary qoǵam senimine áser etkenimen, qordyń óz jumysyna nuqsan kelmegenin jetkizdi.
“Bul táýelsiz Qazaqstan tarihynda eń kóp talqylanǵan is boldy. Osy jaǵdaidan keiin qoǵamnyń bir bóliginde qaiyrymdylyqqa degen senim tómendedi. Árine, bul bizge de áser etti, sebebi biz de osy daýly istiń qatysýshylarynyń biri, japa shekken tarap boldyq. Kei adamdar bizdiń de sol iske qatysy bar shyǵar dep kúmándandy. Alaida tergeý bárin óz ornyna qoidy, qiyndyqtar artta qaldy. Osy ýaqyt boiy qordyń jumysy toqtaǵan joq. Biz kún saiyn óz isimizdi jalǵastyryp kelemiz”, – dedi qor ókili.
Onyń aitýynsha, qor qyzmetiniń ashyqtyǵy zań júzinde jáne aýdittik baqylaý arqyly qamtamasyz etiledi.
“Barlyq operatsiia resmi bank arnasy arqyly ótedi. Turaqty túrde ishki esep júrgiziledi, al táýelsiz aýdit jyl saiyn ótkiziledi. Esep pen nátijelerimiz áleýmettik jeliler men resmi arnalarda ashyq jariialanady”, — dep qosty ol.
Qor qarajatty basqarýda ashyqtyq qaǵidasyn ustanatynyn alǵa tartty.
“Qazaqstan Respýblikasynyń zańnamasyna sáikes, árbir qor jinalǵan qarajattyń belgili bóligin ákimshilik shyǵyndaryn jabýǵa paidalana alady. Degenmen biz odan da tiimdi bolýǵa tyrysamyz. Seriktesterimizge, iaǵni jomart azamattarǵa, osy shyǵyndardy jabýǵa kómektesýdi suraimyz. Biz jinalǵan qarajattyń kóp bóligin tikelei otbasylarǵa kómek kórsetýge baǵyttalǵanyn qalaimyz”, — dep qosty ol.
“Hareket” qory
“Hareket” qaiyrymdylyq qory da el ishindegi dúrbeleńge qaramastan jumysyn jalǵastyryp keledi.
“Bizdiń “200 kúnde – 200 baspana” jobamyz oidaǵydai júzege asyp jatyr. Qazirdiń ózinde 175 baspana tabystaldy”, – deidi qor ókilderi.
Aitýlarynsha, qorda 35 qyzmetker jumys isteidi. Qarjylai ashyqtyq jyl saiyn aýdit arqyly qamtamasyz etiledi.
“Qarajattyń 90%-y tikelei muqtaj jandarǵa baǵyttalady, al 10%-y ákimshilik shyǵyndar men qyzmetkerlerdiń eńbekaqysyn tóleýge jumsalady”, – delingen qordyń jaýabynda.
Áleýmettik jelilerde muqtaj jandardyń, sonyń ishinde balalardyń beinesin jariialaýǵa qatysty qoiylǵan suraqqa “Hareket” qory naqty túsinikteme bermedi.
Perizat Qairat isi
Eske salaiyq, biyl 25 shildede Astana qalasyndaǵy qylmystyq ister jónindegi aýdanaralyq sotta Perizat Qairat pen anasyna qatysty sot úkimi shyqty.
Sot úkimimen Perizat Qairat 10 jylǵa sottaldy. Anasy Ǵaini Alashbaeva 7 jylǵa bas bostandyǵynan aiyryldy.
Perizat Qairat pen onyń anasy Ǵaini Alashbaevaǵa QR QK 190-baby 4-bóliginiń 2-tarmaǵy, 218-baby 3-bóliginiń 3-tarmaǵy jáne 2-bóliginiń 1-tarmaǵy boiynsha qylmystyq is qozǵalǵan bolatyn.
Prokýrorlardyń málimetinshe, 2021 jyldan 2024 jylǵa deiin Perizat Qairat pen onyń anasy 3,5 mlrd teńgeni qolma-qol sheship alǵan.
Keiin Perizat Qairat pen anasynyń múlki aýktsionǵa qoiylady.
QMA málimetinshe, urlanǵan aqshaǵa satyp alynǵan mynadai múlikter tárkilengen:
- Vela Village kottedj qalashyǵyndaǵy jeke úi;
- Akbulak Riviera, Sensata Plaza, Highvill Ishim Gold, "Kók Jailaý" turǵyn úi keshenderindegi páterler, turaq oryndary;
- 2024 jylǵy Mercedes-Benz S450, 2024 jylǵy Lexus LX 600, 2023 jylǵy Mercedes-Benz EQE 500 4 matic, 2024 jylǵy Haval H6 GT kólikteri;
- Rebel Flowers (gúl biznesi) JShS jarǵylyq kapitalyndaǵy 100 paiyz úles;
- 97 million teńgeden asa qarjy jáne 22 myń dollar.
Iliias Sáiiev isi
Araǵa uzaq ýaqyt salmai "Elge kómek" qaiyrymdylyq qorynyń jetekshisi Iliias Sariev ustalǵany málim boldy. Zańger Nursultan Orynbekovtiń sózinshe, jurttan Sarievtiń ústine aryz túsken.
"Qazaq Robin Gýd Iliias Sariev alaiaqtyq baby boiynsha ustaldy. Almatydan osyndai habar keldi. Birneshe adamnan alaiaqtyq áreketi boiynsha aryz túsken edi. Qazir sol boiynsha ustalǵany belgili boldy. Aldanǵandar bolsa, Almaty IID-ne aryzdansańyzdar bolady", - dedi ol.
Artynsha Dalanews.kz Almaty Politsiia departamentine saýal joldap, resmi aqparat ta aldy.
"Almaly aýdandyq PB-na qarasty politsiia bólimi alaiaqtyq deregi boiynsha qylmystyq is qozǵady. Jan-jaqty jáne obektivti tergeýge baǵyttalǵan tergeý sharalary júrgizilip jatyr. Olardyń qorytyndysy boiynsha protsessýaldyq sheshim qabyldanady", - dep jazylǵan Almaty Politsiia departamentiniń buǵan deiingi jaýabynda.
Endi “Qazaq Robin Gýdy” atanǵan alaiaq 26 is boiynsha jaýap bermek.
