10 jylda bala týǵany úshin beriletin járdemaqy 8 ese ósken
Buqaralyq aqparat quraldarymen kezdesýde B.Baiahatova elimizde bul merekege erekshe kóńil bólinip otyrǵanyn atap ótti. Balaly otbasylardyń zańdy múddesi men quqyqtaryn qorǵaý Qazaqstannyń memlekettik baǵdarlamasynyń negizgi baǵyttary bolatynyn atap ótti.
Sonymen birge, bala týýdy yntalandyrý maqsatynda kópbalaly analardyń mártebesi men bedelin kóterý, múmkinshiligi shekteýli balalardy qoldaý, az qamtamasyz etilgen otbasylaryna memlekettik járdemaqylar men tólemder qarastyrylǵan.
Baǵdarlamada bala týýǵa qatysty járdemaqylar, bir jasqa deiingi bala kútimine tólenetin járdemaqylar, bala týýǵa jáne júktilikke bailanysty tabystan aiyrylǵan jaǵdaida tólenetin tólemder, bala kútimine bailanysty eńbek demalysyndaǵy áielderge arnalǵan mindetti zeinetaqy tólemderin sýbsidiialaý, «Altyn alqa», «Kúmis alqa» tósbelgisimen nemese «Batyr ana» ataǵyn alǵan, I jáne II dárejeli «Analyq dańq» ordenimen marapattalǵan kóp balaly analarǵa tabystan táýelsiz tólenetin ai saiynǵy járdemaqylar qarastyrylǵan.
– Sońǵy 10 jylda bala týýǵa qatysty járdemaqy 8 esege artyp, 16 380 teńgeden 142 947 myń teńgeni qurady. 2017 jyldyń qorytyndysy boiynsha bala týýǵa qatysty járdemaqyny 392 myń adam 34,7 mlrd. teńge somasynda aldy, – dedi B.Baiahatova.
Sonymen birge, bir jasqa deiingi bala kútimine arnalǵan járdemaqy sońǵy 10 jylda 4 ese artyp, 20 195 teńgeni quraǵan.
2017 jyldyń qorytyndysy boiynsha bir jasqa deiingi bala kútimine arnalǵan járdemaqy 145 myń adamǵa 32,4 mlrd teńge somasynda aýdarylyp, al 2018 jyldyń 1 qańtarynda 132 myńǵa jýyq adamǵa 9,8 mlrd teńge jalpy somasynda qoldaý kórsetilgeni baspasóz máslihatynda málim boldy.
Budan ózge, B.Baiahatova 2008 jyldan bastap bala týýǵa jáne júktilikke bailanysty tabystan aiyrylǵan jaǵdaida tólenetin tólemderdiń engizilgenin erekshelikter jóninde de aityp berdi.
2017 jyly 180 myńǵa jýyq adam 62,6 mlrd teńge somasynda atalǵan tólem túrin alǵan. Tek 2018 jyldyń 1 qańtarynda 68,5 myńǵa jýyq adamǵa 22,4 mlrd. teńge aýdaryldy.
Bir jastan kámelettik jasqa tolǵanǵa deiingi balalar kútimine arnalǵan járdemaqylarǵa toqtalsaq, 2017 jyly ÁSMQ esebinen 225 myńnan asa adamǵa 74,1 mlrd teńge somasynda járdemaqy berildi.
Búgingi tańda 265 myńnan asa adamǵa 29,2 mlrd teńge tólendi.
Sonymen qatar, jumys isteitin áielder sanynyń kóbeiýiniń oń úrdisi baiqalady. Bul ÁSMQ esebinen bir jasqa deiingi bala kútimine arnalǵan járdemaqy alýshylar sanynyń artylǵanyn kórsetedi. 2013 jyly atalǵan járdemaqy túri 135 myńnan asa adamǵa aýdarylsa, 2017 jyly olardyń jalpy sany 225 myń adamdy qurady.
Bul rette 2014 jyldan bastap bir jasqa deiingi bala kútimine arnalǵan tólemderdi alýshylardyń zeinetaqy jarnalaryn sýbsidiialaýdyń engizilgenin aita ketken jón.
– 2017 jyly respýblikalyq biýdjetten derbes zeinetaqy shotyna bir jasqa deiingi bala kútimine arnalǵan járdemaqyny 85 myńǵa jýyq alýshyǵa ÁSMQ –dan 4,4 mlrd teńge aýdaryldy. 2018 jyldyń 1 mamyrynda 80 myńǵa jýyq alýshyǵa 1,4 mlrd teńge bólindi, – dedi B.Baiahatova.
Sonymen birge, B.Baiahatova kópbalaly otbasy memlekettik áleýmettik saiasattyń tiimdi kórsetkishi ekenin atap ótti.
Memleket kópbalaly analarǵa «Altyn alqa», «Kúmis alqa» tósbelgisimen marapattai otyryp, materialdyq kómek te kórsetip keledi.
Osylaisha, batyr analar 6,4 AEK mólsherinde nemese 15,392 teńge kóleminde ómirlik kómek alýda. Olarǵa salyqtyq jeńildikter, atap aitsaq, kólik quraldary salyǵyna, memlekettik baj jáne taǵy basqa salyqtarǵa jeńilikter de qarastyrylǵan.
– 2018 jyldyń qańtar-naýryz ailarynda dúniege kelgen sábiler sany 92,6 myńdy qurady, bul 2017 jyldyń tiisti kezeńimen salystyrǵanda 0,3 paiyzǵa artylǵan. 1000 adamǵa jalpy týý shamasy 20,57 týýdy qurady. Sonymen birge, Qazaqstanda otbasynyń sany 4 millionǵa artyldy, otbasylyq shamasy – 3,5 qurap otyr, – dedi bilikti maman.
Spiker 2010 jyldan bastap memlekettik járdemaqy ata-analardyń, asyrap alýshylardyń, qamqorshynyń, kámelettik jasqa deiingi múmkindigi shekteýli balany tárbielep otyrǵan ata-analardyń eń tómengi jalaqysyna 1,05 kóleminde memlekettik járdemaqy engizilgenin jetkizdi.
Osyǵan sáikes, 2017 jyly 77 myńǵa jýyq otbasyǵa 24 mlrd teńge somasynda atalǵan járdemaqy bólindi. 2018 jyldyń 1 mamyrynda 79 myńǵa jýyq adamǵa 9,8 mlrd teńge somasynda tólem aýdarylǵan.
Óz kezeginde ol memleket óz azamattaryna qamqorlyq jasap otyrǵanyn jáne tólenetin járdemaqynyń kólemi artyp keletinin jetkizdi.
Osylaisha, ana men balany qoldaý boiynsha qurylǵan ulttyq modeli týý yntasyn qamtamasyz etedi jáne otbasyndaǵy bala tárbiesine járdemdesedi.
