«ۇلى كٶش» كٷتٸپ تۇر
– حالىقتى وڭتٷستiك ٶڭiرلەردەن سولتٷستiككە قونىستاندىرۋ ەلiمiزدەگi ماڭىزدى مەسەلە. زەرتتەۋلەرگە سٷيەنسەك, وسى قارقىنمەن كەتە بەرەتٸن بولساق, 2050 جىلى وڭتٷستiك ايماقتاردا بٷكiل حالىقتىڭ 55 پايىزى تۇراتىن بولادى. تاعى بiر زەرتتەۋگە سەيكەس, 2030 جىلعا قاراي سولتٷستiكتە حالىق سانى 1 ملن-عا ازايىپ, وڭتٷستiك ٶڭiرلەردە 5 ملن-عا كٶبەيەدi دەگەن بولجام بار. سوندىقتان, بiز حالىقتى تۇراقتاندىرۋ مەسەلەسٸن قاراۋىمىز كەرەك. بiراق, ول ازاماتتىڭ ٶزiنiڭ ەركiمەن جاسالاتىن دٷنيە. مەجبٷرلەپ كٶشiرۋگە ەشقانداي زاڭ قۇقىق بەرمەيدi. حالىق مٷددەلi بولۋ ٷشiن ىنتالاندىرۋ تەتٸكتەرٸ جاسالۋى كەرەك. مۇنى بiز «جۇمىسپەن قامتۋ جول كارتاسىندا» قاراستىرىپ وتىرمىز, – دەدi ب.نۇرىمبەتوۆ.
ۆيتسە-مينيستردiڭ ايتۋىنشا, كٶشi-قون ەڭبەك رەسۋرستارىنىڭ بiرنەشە تٷرi بار. بiرiنشiسi – وبلىس iشiندەگi ەلدi مەكەندەر اراسىندا قونىس اۋدارۋ. ول ەكونوميكالىق ەلەۋەتi تٶمەن ەلدi مەكەندەردەن كٶركەيگەن جەرلەرگە كٶشۋدi قاراستىرادى. باعدارلاما 2011 جىلدان باستاپ iسكە اسىرىلدى. سول كەزدەن باستاپ 17,5 مىڭ ادام كٶشiرiلدi. رەسمي ستاتيستيكا بويىنشا, قازاقستاندا ەكونوميكالىق ەلەۋەتi تٶمەن 409 ەلدi مەكەن بار.
«قونىستانۋدىڭ ەكiنشiسi – وبلىسارالىق, ياعني بiر وبلىستان ەكiنشi وبلىسقا كٶشۋ. بىلتىردان باستاپ ٶڭiرلiك كۆوتا ەنگiزiلدi. ٷكiمەت ەڭبەك رەسۋرستارى تاپشى ٶڭiرلەردi بەلگiلەيدi, سٶيتiپ ەڭبەك رەسۋرستارى ارتىق ٶڭiرلەردەن كٶشۋگە قولداۋ جاسايدى. جۇمىس كٷشi تاپشى ايماقتارعا سولتٷستiك قازاقستان, پاۆلودار, شىعىس قازاقستان مەن قوستاناي وبلىستارى جاتادى», – دەدi ۆيتسە-مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا, ەگەر ازاماتتار ٶز ەركiمەن وڭتٷستiك ٶڭiرلەردەن سولتٷستiككە كٶشەتiن بولسا, قولداۋ كٶرسەتiلەدi. قولداۋ كٶشi-قونعا كەتكەن شىعىنداردى ٶتەيدi. وتاعاسىنا 50 اەك نەمەسە 106 مىڭ تەڭگەدەن بٶلiنەدi. سونىمەن قاتار ەر وتباسى مٷشەسiنە 35 اەك, 74 مىڭ تەڭگەدەن استام قاراجات قاراستىرىلعان. 5 ادامنان تۇراتىن وتباسىعا 402 مىڭ تەڭگەگە كٶمەك كٶرسەتiلەدi. ولار باستاپقىدا جالدامالى ٷي نەمەسە جاتاقحانامەن جەنە جۇمىسپەن قامتىلادى. قاجەت بولسا, قايتا دايارلاۋ, بiلiكتiلiگiن ارتتىرۋ كۋرسىنان ٶتەدi. ال كەسiپكەرلiكپەن اينالىسام دەسە, 5 ملن تەڭگەگە دەيiن شاعىن نەسيە بەرiلەدi.
«جۇمىس كٷشٸ مول ايماقتاردان جۇمىس كٷشٸ تاپشى ايماقتارعا 320 وتباسى كٶشتٸ (672 ادام). 424 جۇمىسقا جارامدى وتباسى مٷشەلەرٸنٸڭ 319-ى جۇمىسقا ورنالاستىرىلدى, ونىڭ ٸشٸندە تۇراقتى جۇمىس ورىندارىنا 314 ادام ورنالاستى. بيىلعى جىلى 109 وتباسى وڭتٷستiك قازاقستاننان سولتٷستiك قازاقستانعا قونىس اۋداردى. تاعى 200-دەن استام وتباسى وڭتٷستiكتەن سولتٷستiككە كٶشۋگە دايىن», - دەدi ۆيتسە-مينيستر.