پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ ٷكٸمەتكە قازاقستاننىڭ تولىق تسيفرلىق مەملەكەتكە كٶشۋٸن جەدەلدەتۋدٸ جەنە تسيفرلىق ينفراقۇرىلىمدى قارقىندى دامىتۋدى تاپسىردى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
مەملەكەت باسشىسى پارلامەنت پالاتالارىنىڭ بٸرلەسكەن وتىرىسىندا قازاقستان تسيفرلىق ترانسفورماتسييا سالاسىندا ورتالىق ازيياداعى كٶشباسشىعا اينالعانىن اتاپ ٶتتٸ.
«ەلٸمٸز ەلەمدە العاشقىلاردىڭ بٸرٸ بولىپ ماڭىزى زور رەۆوليۋتسييالىق تسيفرلىق كودەكستٸ جەنە «جاساندى ينتەللەكت تۋرالى» زاڭدى قابىلدادى. بۇل تولىق تسيفرلىق مەملەكەتكە جٷيەلٸ كٶشۋ ٷشٸن زاماناۋي ينفراقۇرىلىمدىق نەگٸز قالىپتاستىرۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ. قازٸردٸڭ ٶزٸندە ناقتى نەتيجەلەردٸ كٶرٸپ وتىرمىز. ٷكٸمەتتەردٸڭ جاساندى ينتەللەكتكە دايىندىق يندەكسٸندە قازاقستان ورتالىق ازييادا كٶش باستاپ تۇر. بٸراق بۇل ۇزاق جولدىڭ باسى عانا», – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
پرەزيدەنتتٸڭ ايتۋىنشا, پارلامەنتتٸڭ سەگٸزٸنشٸ شاقىرىلىمى جاساندى ينتەللەكتتٸ قۇقىقتىق تۇرعىدان رەتتەۋگە العاش بولىپ جول اشتى. سونىمەن قاتار جاڭا كونستيتۋتسييادا ازاماتتاردىڭ كيبەركەڭٸستٸكتەگٸ جەكە دەرەكتەرٸن قورعاۋ قۇقىعى بەكٸتٸلگەن.
مەملەكەت باسشىسى جاساندى ينتەللەكت ەكونوميكانىڭ بارلىق نەگٸزگٸ سالالارىنا جەنە مەملەكەتتٸك باسقارۋ جٷيەسٸنە ەنگٸزٸلۋٸ تيٸس ەكەنٸن ايتتى.
«بٸزدٸڭ تسيفرلىق بانكتەر مەن فينتەح-كومپانييالار ازاماتتار مەن بيزنەس ٷشٸن قارجى, ساۋدا جەنە مەملەكەتتٸك قىزمەتتەردٸ بٸرٸكتٸرەتٸن قولايلى ەكوجٷيەلەر قالىپتاستىردى. سونىڭ نەتيجەسٸندە سوڭعى بەس جىلدا ەلەكتروندى ساۋدا نارىعى سەگٸز ەسەگە جۋىق ٶسٸپ, 3,7 تريلليون تەڭگەگە جەتتٸ. بۇل بٶلشەك ساۋدا كٶلەمٸنٸڭ شامامەن 15 پايىزىن قۇرايدى. بۇل كٶرسەتكٸش ازاماتتاردىڭ تسيفرلىق ورتاعا دەگەن جوعارى سەنٸمٸن جەنە تۇتىنۋشىلىق مٸنەز-قۇلىقتىڭ ٶزگەرگەنٸن كٶرسەتەدٸ. وسى قارقىندى بەسەڭدەتپەۋ ٷشٸن مەملەكەت ينفراقۇرىلىمدى وزىق قارقىنمەن دامىتۋى قاجەت», – دەدٸ پرەزيدەنت.
توقاەۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇل باعىتتاعى ماڭىزدى قادامداردىڭ بٸرٸ – قۋاتتى سۋپەركومپيۋتەرلەردٸ ٸسكە قوسۋ. ولار جاساندى ينتەللەكتتٸ مەملەكەتتٸك باسقارۋ, ەكونوميكا جەنە ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك سالالارىندا قولدانۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
پرەزيدەنت «دەرەكتەر ورتالىقتارىنىڭ القابى» (Data Center Valley) مەگاجوباسىنىڭ ماڭىزىن دا ەرەكشە اتاپ ٶتتٸ.
«الايدا جاساندى ينتەللەكتكە وراسان زور ەنەرگييا كٶلەمٸ مەن ەسەپتەۋ قۋاتى قاجەت. سوندىقتان جەتەكشٸ ەلەمدٸك BigTech كورپوراتسييالارىن تارتۋعا ارنالعان «دەرەكتەر ورتالىقتارىنىڭ القابى» مەگاجوباسىن ٸسكە قوسۋ ەرەكشە ماڭىزدى. بۇل مٸندەت ٷكٸمەتتٸڭ تۇراقتى نازارىندا بولۋى تيٸس. ونىڭ ورىندالۋىن جەكە باقىلاۋدا ۇستايمىن. بٸز قازٸردٸڭ ٶزٸندە جاڭا جٸبەك جولىنىڭ جوعارى تەحنولوگييالىق حابى رەتٸندە ەلٸمٸزدٸڭ تسيفرلىق ەگەمەندٸگٸن قالىپتاستىرىپ جاتىرمىز. بٸراق ەڭ قۋاتتى سۋپەركومپيۋتەرلەر مەن زاماناۋي دەرەكتەر ورتالىقتارى بٸلٸكتٸ ماماندارسىز پايداسىز. سوندىقتان بولاشاقتىڭ سەۋلەتشٸلەرٸ مەن ەزٸرلەۋشٸلەرٸن مەكتەپ قابىرعاسىنان باستاپ دايارلاپ جاتىرمىز. Alem.ai حالىقارالىق ورتالىعىنىڭ بازاسىندا جاڭا بۋىننىڭ ەكٸ يننوۆاتسييالىق مەكتەبٸ اشىلدى. ال جاڭا وقۋ جىلىندا ورتالىق ازيياداعى العاشقى مامانداندىرىلعان جاساندى ينتەللەكت ۋنيۆەرسيتەتٸ ٶز جۇمىسىن باستايدى», – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنت مەملەكەتتٸك باسقارۋ جٷيەسٸنٸڭ دە تولىق تسيفرلىق فورماتقا كٶشەتٸنٸن ايتىپ, ونداعان مىڭ مەملەكەتتٸك قىزمەتكەردٸڭ ارنايى وقىتۋ باعدارلامالارىنان ٶتٸپ جاتقانىن جەتكٸزدٸ.
«بٸز مەملەكەتتٸك باسقارۋدىڭ لوگيكاسى مەن فيلوسوفيياسىن تٷبەگەيلٸ ٶزگەرتۋٸمٸز كەرەك. دەستٷرلٸ بيۋروكراتييالىق جٷيەدەن جوعارى تيٸمدٸ «مەملەكەت – پلاتفورما» (GovTech) مودەلٸنە باتىل كٶشۋٸمٸز قاجەت. بٸزدٸڭ تٷپكٸ ماقساتىمىز – جاھاندىق تەحنولوگييالىق كەڭٸستٸكتە ٶز ورنىن العان, ۇلتتىق مٷددەنٸ تيٸمدٸ قورعايتىن ەرٸ ازاماتتارعا مٸنسٸز قىزمەت كٶرسەتەتٸن زاماناۋي تسيفرلىق مەملەكەت قۇرۋ», – دەپ تٷيٸندەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.