توقاەۆ: "قىتاي – قازاقستاننىڭ تاعدىر قوسقان تاتۋ كٶرشٸسٸ"

توقاەۆ: "قىتاي – قازاقستاننىڭ تاعدىر قوسقان تاتۋ كٶرشٸسٸ"
اقوردا
توقاەۆ: "قىتاي – قازاقستاننىڭ تاعدىر قوسقان تاتۋ كٶرشٸسٸ" 

پرەزيدەنت قازاق-قىتاي ٸسكەرلٸك كەڭەسٸنٸڭ وتىرىسىندا سٶز سٶيلەپ, ەلٸمٸزدٸڭ ينۆەستيتسييالىق ەلەۋەتٸن تانىستىردى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

مەملەكەت باسشىسى قىتاي قازاقستاننىڭ تاعدىر قوسقان تاتۋ كٶرشٸسٸ, جاقىن دوسى جەنە مەڭگٸلٸك ستراتەگييالىق سەرٸكتەسٸ ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.

پرەزيدەنتتٸڭ ايتۋىنشا, ورتاق تاريح, تەرەڭ بايلانىس پەن ٶزارا تٷسٸنٸستٸك – حالىقتارىمىزدى بٸرٸكتٸرەتٸن مىزعىماس قۇندىلىقتار.

– بٸزدٸڭ ەلدەرٸمٸزدٸڭ اراسىندا ەردايىم تەرەڭ سەنٸم بار, قارىم-قاتىناسىمىز قارقىندى جەنە تيٸمدٸ تٷردە دامۋدا. بايلانىستارىمىز جىلدان جىلعا نىعايىپ كەلەدٸ. سونىڭ ارقاسىندا ەلدەرٸمٸز بەرٸك ەرٸ سەرپٸندٸ ٸسكەرلٸك قاتىناستاردىڭ ٸرگەتاسىن قالادى. قىتاي – جاھاندىق كٶشباسشى مەملەكەت, قازاقستاننىڭ تٷرلٸ باعىتتاعى, سونىڭ ٸشٸندە ساۋدا سالاسىنداعى باستى سەرٸكتەسٸ. بۇل – تٶراعا سي تسزينپيننٸڭ ارقاسى. بىلتىر بٸزدٸڭ ەلدەرٸمٸز اراسىنداعى ساۋدا اينالىمى 44 ميلليارد دوللارعا جەتتٸ. بۇل – ەكٸ ەل تاريحىندا بۇرىن-سوڭدى بولماعان ەڭ جوعارى كٶرسەتكٸش. بٸراق بٸز مۇنىمەن توقتاپ قالماۋىمىز كەرەك. سوندىقتان قىتايلىق دوستارىمىزبەن وسى قارقىندى ودان ەرٸ ارتتىرىپ, الداعى بەس جىلدا ٶزارا ساۋدا كٶلەمٸن ەدەۋٸر ۇلعايتۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. بۇعان ەلەۋەتٸمٸز جەتەدٸ. مەملەكەت باسشىلارى دەڭگەيٸندە ٶزارا ساياسي ەرٸك-جٸگەر مەن ورتاق ۇمتىلىس بار, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى ەكٸ ەلدٸڭ ينۆەستيتسييالىق ىقپالداستىعى دا ۇدايى كەڭەيٸپ كەلە جاتقانىنا نازار اۋداردى.
– قىتاي قازاقستان ەكونوميكاسىنا 27 ميلليارد دوللار ينۆەستيتسييا سالدى. بۇل, شىن مەنٸندە, ٶتە جاقسى ٷدەرٸس. سوندىقتان وسى جۇمىس تابىستى تٷردە جالعاسادى دەپ تولىق سەنٸممەن ايتۋعا بولادى. بٸزدٸڭ ەلٸمٸزدە قىتاي كاپيتالى بار 6 مىڭنان استام كەسٸپورىن جۇمىس ٸستەپ جاتىر. ولاردىڭ اراسىندا CNPC, CITIC, SINOPEC, HUAWEI سيياقتى ەلەمدٸك دەڭگەيدەگٸ مىقتى كورپوراتسييالار بار. بۇدان بٶلەك, ٸرٸ جەنە ورتا بيزنەس ٶكٸلدەرٸ جۇمىس ٸستەيدٸ. بٸز بارلىعىنا ەرەكشە كٶڭٸل اۋدارىپ جاتىرمىز. قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ تٶراعاسى, قادٸرلٸ دوسىم سي تسزينپين مىرزامەن بٸرگە كٶپ سالالى قازاق-قىتاي ىنتىماقتاستىعىن دامىتۋ ٷدەرٸسٸن ٷنەمٸ باقىلاپ وتىرمىز. وسى جولى قىتاي تاراپى مەن باستاعان قازاق دەلەگاتسيياسىنا ەرەكشە كٶڭٸل بٶلٸپ, ىستىق ىقىلاسىمەن قوناقجايلىق كٶرسەتتٸ. رەسمي ساپارىم تيٸمدٸ, ويداعىداي ٶتتٸ دەپ سانايمىن. تٶراعا سي تسزينپين مىرزامەن ٶتكەن كەلٸسسٶزدەر نەتيجەسٸن ٶتە جوعارى باعالايمىن. ەلدەرٸمٸزدٸڭ اراسىنداعى قارىم-قاتىناستىڭ بولاشاعى جارقىن بولارىنا سەنەمٸن. وسىعان وراي, قۇرمەتتٸ سي تسزينپين تٶراعاعا قازاق-قىتاي بايلانىستارىن نىعايتۋعا قوسىپ جاتقان ٷلەسٸ ٷشٸن شىنايى ريزاشىلىعىمدى بٸلدٸردٸم, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, بٷگٸنگٸ باسقوسۋ بيزنەس ٶكٸلدەرٸ اراسىنداعى بايلانىستاردى ودان ەرٸ نىعايتۋعا زور سەپتٸگٸن تيگٸزەرٸ انىق.
– قازٸرگٸ تاڭدا قازاقستان تۇراقتى تٷردە دامىپ كەلەدٸ. بٸزدٸڭ ەكونوميكامىز – ورتالىق ازيياداعى ەڭ ٸرٸ ەكونوميكا. جالپى, جىل سايىنعى ٶسٸم قارقىندى دەپ ايتۋعا بولادى. وسى جىلدىڭ سوڭىنا قاراي جالپى ٸشكٸ ٶنٸم 300 ميلليارد دوللاردان اسادى دەگەن بولجام بار. بۇل – ەكونوميكانى ەرتاراپتاندىرۋ, ينۆەستيتسييالىق احۋالدى جاقسارتۋ جەنە ت.ب. ٷشٸن قابىلدانعان كەشەندٸ شارالاردىڭ نەتيجەسٸ. سونداي-اق بۇل – قىتايمەن تابىستى قارىم-قاتىناستىڭ ايقىن كٶرٸنٸسٸ. قازاقستاندا ينۆەستورلاردىڭ قۇقىقتارى مەن مٷددەسٸن قورعاۋ ٷشٸن قولايلى جاعداي جاسالىپ جاتىر. وسى ماقساتپەن ۇلتتىق تسيفرلىق ينۆەستيتسييالىق پلاتفورما ەنگٸزٸلٸپ جاتىر. سونىمەن قاتار ينۆەستيتسييالىق شتاب جۇمىس ٸستەۋدە. بۇل قۇرىلىم شۇعىل شەشٸمدەر قابىلداپ, ينۆەستورلارعا جان-جاقتى مەملەكەتتٸك قولداۋ كٶرسەتەدٸ. بيىلعى ماۋسىم ايىندا تٶراعا سي تسزينپين مىرزانىڭ قازاقستانعا ساپارى بارىسىندا ينۆەستيتسييالاردى كٶتەرمەلەۋ جەنە ٶزارا قورعاۋ تۋرالى كەلٸسٸمگە قول قويىلدى. ەكٸ ەل اراسىنداعى ۆيزاسىز رەجيم دە ٸسكەرلٸك بايلانىستاردى كەڭەيتۋگە تيٸمدٸ ىقپال ەتۋدە. شىن مەنٸندە, بٸزدٸڭ ستراتەگييالىق سەرٸكتەستٸگٸمٸزدٸڭ ەلەۋەتٸ زور. قولدا بار مٷمكٸندٸكتەردٸ تولىققاندى پايدالانۋ قاجەت, – دەدٸ پرەزيدەنت.