تەۋەلسٸزدٸك جىلدارى ەلباسى ەل مەن قوعامدى جاڭعىرتقان رەفورمالاردى جٷزەگە اسىردى
ٸس-شارانى اشا وتىرىپ, جينالعاندارعا Amanzholov University رەكتورى مۇحتار تٶلەگەن سٶز سٶيلەدٸ.
– تاريح بەتتەرٸن پاراقتاي وتىرىپ, بٸز نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ مەملەكەتتٸلٸكتٸڭ قالىپتاسۋىنا قوسقان ەلەۋلٸ ٷلەسٸن ايقىنداي وتىرىپ, قازاقستاننىڭ جٷرٸپ ٶتكەن دارا جولىن كٶرٸپ وتىرمىز. تۇڭعىش پرەزيدەنتتٸڭ باستامالارى بويىنشا جاڭا قازاقستاندىق قوعامنىڭ تىنىس-تٸرشٸلٸگٸنٸڭ بارلىق سالالارىن رەفورمالاۋ باستالدى. مەملەكەت باسشىسى ٶز جارلىقتارىمەن ەل مەن قوعامدى جاڭعىرتۋعا جول اشقان زاڭداردى ٶمٸرگە ەكەلدٸ. بٸزدٸڭ جاستار مۇنى ەردايىم تٷسٸنٸپ, ەستە ۇستاۋى كەرەك, – دەدٸ س.امانجولوۆ اتىنداعى شقۋ رەكتورى مۇحتار تٶلەگەن.
دٶڭگەلەك ٷستەل بارىسىندا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مٷشەسٸ, سونداي-اق رەسپۋبليكاداعى العاشقى وبلىستىق قازاقستان حالقى دوستىق ٷيٸنٸڭ نەگٸزٸن قالاۋشىلاردىڭ بٸرٸ لەو شيك تۇڭعىش پرەزيدەنتتٸڭ جاس مەملەكەتتٸ قۇرۋداعى ماڭىزدى رٶلٸن اتاپ ٶتٸپ, تاريحي ماڭىزدى وقيعالارعا شولۋ جاسادى. سونىمەن قاتار, لەو بوگدانوۆيچ نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بارلىق ۇلتتىق-مەدەني ورتالىقتاردى بٸرتۇتاس ۇيىم – قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنا بٸرٸكتٸرۋ تۋرالى يدەياسى تاريحي شەشٸم بولىپ تابىلاتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
– بٸزدٸڭ پرەزيدەنت قوعامداعى ەتنوسارالىق جەنە كونفەسسيياارالىق كەلٸسٸمنٸڭ نەگٸزٸنە اينالعان تيٸمدٸ ۇلتتىق ساياساتتى جٷرگٸزدٸ. ەگەمەندٸكتٸڭ باسىنان باستاپ قازاقستاننىڭ بارلىق دياسپورالارى ٷشٸن انا تٸلٸن, مەدەنيەتٸن, سالت-دەستٷرٸن دامىتۋ ٷشٸن تەڭ مٷمكٸندٸكتەر جاسالدى. بٷكٸل ەلەمدە ەتنوسارالىق كەلٸسٸمنٸڭ بٸرەگەي قازاقستاندىق مودەلٸنٸڭ بار ەكەندٸگٸ تۋرالى ايتىلا باستادى. 1995 جىلعى 1 ناۋرىزدا پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باستاماسى بويىنشا رەسپۋبليكاداعى ۇلتارالىق بەيبٸتشٸلٸك پەن تۇراقتىلىقتى رەتتەۋگە جەنە قولداۋعا ارنالعان «قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى» بٸرەگەي قوعامدىق ينستيتۋتى قۇرىلدى, – دەدٸ لەو شيك.
س.امانجولوۆ اتىنداعى شقۋ «التايتانۋ» عزو باس عىلىمي قىزمەتكەرٸ ەلەونورا ستولياروۆا قازاقستانداعى ەتنوسارالىق قاتىناستار بويىنشا ەلەۋمەتتٸك مەملەكەتتٸڭ قالىپتاسۋ فاكتورى تۋرالى بايانداما جاسادى.
– بٷگٸندە بٸزدٸڭ سٶزسٸز بايلىعىمىز رەتٸندە قابىلدايتىن قازاقستاننىڭ پوليەتنوستىعىن سول كەزدە كٶپتەگەن شەتەلدٸك ساراپشىلار مەملەكەت پەن قوعامعا ٶزٸنٸڭ بٸرلٸگٸن ساقتاۋعا مٷمكٸندٸك بەرمەيتٸن جارىلۋ قاۋپٸ بار فاكتور رەتٸندە قاراستىرعان. ەلباسىنىڭ پاراديگماسى, نەگٸزگٸ قۇندىلىق رەتٸندە قالانعان ۇلتارالىق قاتىناستار ساياساتى وسى رەسۋرستى ەلەۋەتتٸ-تەۋەكەلدٸ بٷگٸنگٸ كاپيتالىمىزدىڭ ماڭىزدى اسپەكتٸلەرٸنٸڭ بٸرٸنە اينالدىرۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ, – دەيدٸ ەلەونورا ستولياروۆا.
سونىمەن قاتار, Amanzholov University سەنور-دەرٸسكەرٸ ايگٷل جيرەنوۆا جاس ۇرپاققا نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ سەمەي سىناق پوليگونىن جاۋىپ, يادرولىق سىناقتاردان باس تارتىپ, ەلەمگە ٶزٸنٸڭ ٸزگٸ نيەتٸن قالاي كٶرسەتكەنٸ تۋرالى توقتالدى.
– قازاقستان تەۋەلسٸزدٸك جىلدارىندا ٶز دامۋىندا ايتارلىقتاي جەتٸستٸكتەرگە قول جەتكٸزدٸ. ٶزٸنٸڭ بٸتٸمگەرشٸلٸك قىزمەتٸ مەن ٶڭٸرلٸك قاۋٸپسٸزدٸكتٸ نىعايتۋ جٶنٸندەگٸ جاھاندىق باستامالارىنىڭ ارقاسىندا ەلٸمٸز ەلەۋلٸ ساياسي سالماق پەن حالىقارالىق بەدەلگە يە بولدى. قر تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ كٶپتەگەن باعىتتاردا شەشۋشٸ رٶل اتقاردى. ەلباسىنىڭ العاشقى جەنە باستى باستامالارىنىڭ بٸرٸ قازاقستاننىڭ يادرولىق قارۋدان ٶز ەركٸمەن باس تارتۋى بولدى. قازاقستان 1991 جىلى يادرولىق سىناقتاردان باس تارتىپ, سەمەي سىناق پوليگونىن جاۋىپ, ەلەمگە ٶزٸنٸڭ ٸزگٸ نيەتٸن كٶرنەكٸ تٷردە كٶرسەتتٸ. يادرولىق كلۋبتان ٶز ەركٸمەن شىعۋ ەلدٸڭ تيٸمدٸ قاۋٸپسٸزدٸگٸن قامتاماسىز ەتٸپ, ەكونوميكاسىنا جاپپاي ينۆەستيتسييا تارتۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ, – دەدٸ ايگٷل جيرەنوۆا.
ايتا كەتۋ كەرەك, دٶڭگەلەك ٷستەل بارىسىندا قر تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ كٷنٸنە وراي Amanzholov University دارىندى ستۋدەنتتەرٸنٸڭ شىعارمالارى جيناقتالعان «ۇشقىننان جالىن لاۋلايدى» اتتى كٸتاپتىڭ تۇساۋى كەسٸلدٸ.
جاس اقىندار اراسىندا «قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ» ماماندىعىنىڭ 3 كۋرس ستۋدەنتٸ ايتولقىن بولاتقىزى دا بار. جاڭا تۋىندىنىڭ 115-بەتٸندە ونىڭ "اباي اتاما ارناۋ", "كارانتين" سيياقتى بٸرنەشە ٶلەڭدەرٸ كٸردٸ.
سونداي-اق, رەكتور Amanzholov University تاراپىنان ايتولقىنعا اباي اتىنداعى ارنايى ستيپەندييا تاعايىندالعانىن, سونداي-اق ول وبلىس ەكٸمٸ گرانتىنىڭ يەگەرٸ ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
ايتا كەتەيٸك, Amanzholov University رەكتورى مۇحتار تٶلەگەن ايتولقىن بولاتقىزىنا, سونداي - اق قازاقستان تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 30 جىلدىعىنا ارنالعان جەكپە-جەكتەن جاسٶسپٸرٸمدەر مەن جاستار اراسىنداعى ەلەم كۋبوگٸندە جەڭٸمپاز اتانعان "مەملەكەتتٸك جەنە جەرگٸلٸكتٸ باسقارۋ" ماماندىعىنىڭ 3 كۋرس ستۋدەنتٸ جاراس تٶكەنوۆكە جەنە "كەسٸپتٸك وقىتۋ" ماماندىعىنىڭ 4 كۋرس ستۋدەنتٸ تٷسٸگەن قۇربانبەككە 20 مىڭ تەڭگەدەن سەرتيفيكاتتار تابىس ەتتٸ.
