بۇيرىق جوباسىنا سەيكەس, 2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ التى اي مەرزٸمگە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنان جەڭٸل ديستيللياتتاردى, اۆياكەروسين مەن ديزەل وتىنىن, گازويلداردى, تولۋولدى, كسيلول جەنە مۇناي بيتۋمىن ەاەو كەدەندٸك اۋماعىنان تىسقارى جەرلەرگە ەكەتۋگە تىيىم سالىنادى.
دەگەنمەن عىلىمي-زەرتتەۋ جەنە تەجٸريبەلٸك-كونسترۋكتورلىق جۇمىستاردى جٷرگٸزۋ, ٷلگٸلەردٸ بٸلٸكتٸلٸك جەنە زەرتحانالىق سىناۋ ٷشٸن اۆياتسييالىق وتىندى, سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسى ٷكٸمەتٸنٸڭ شەشٸمٸ بويىنشا گۋمانيتارلىق كٶمەك شەڭبەرٸندە ەكسپورتتالاتىن مۇناي ٶنٸمدەرٸنٸڭ جەكەلەگەن تٷرلەرٸن ەكەتۋگە رۇقسات ەتٸلەدٸ.
ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸ سوڭعى جىلدارى ەلٸمٸزدەگٸ اي-92 ماركالى بەنزين مەن ديزەل وتىنىن سىرتقا ەكەتۋ كەڭ بەلەڭ الىپ وتىرعاندىقتان, وسىنداي شارالار قولدانۋعا مەجبٷر ەكەنٸن ناقتىلايدى. مەسەلەن, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ مەلٸمەتٸنشە, "جابىق تاۋار" دەگەن جەلەۋمەن جانار-جاعارمايدىڭ "سۇر" ەكسپورتىنىڭ اي سايىنعى كٶلەمٸ 10-نان 45 مىڭ تونناعا دەيٸن جەتەدٸ. سەبەبٸ قازاقستانداعى باعا تارتىمدى: جانارجاعار ماي كٶرشٸ ەلدەرمەن سالىستىرعاندا 17 – 166%-عا تٶمەن. سالدارىنان 2024 جىلدىڭ 10 ايىندا زاڭسىز سىرتقا ەكەتٸلەتٸن بەنزين قورى 453-تەن 295 مىڭ تونناعا, ديزەلدٸك وتىن 554-تەن 279 مىڭ تونناعا دەيٸن ازايدى.
وسىعان بايلانىستى مۇناي ٶنٸمدەرٸن, ونىڭ ٸشٸندە ەاەو اۋماعىنان تىس ەكسپورتقا باقىلاۋدى كٷشەيتۋ تاپسىرىلدى. قۇجاتتى ەزٸرلەۋشٸلەر جوبانى جٷزەگە اسىرۋ مەملەكەتتٸك بيۋدجەتتەن قوسىمشا قاراجات بٶلۋدٸ قاجەت ەتپەيتٸنٸن العا تارتادى. جوبانى قابىلداۋ تەرٸس ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق, قۇقىقتىق جەنە باسقا دا سالدارلارعا ەكەپ سوقتىرمايدى. ەنگٸزٸلٸپ جاتقان شارالار ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸكتٸ جەنە ٸشكٸ نارىقتىڭ قاجەتتٸلٸكتەرٸن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان.
جوبا 2024 جىلدىڭ 10 جەلتوقسانىنا دەيٸن قوعامدىق تالقىلاۋ ٷشٸن اشىق نقا پورتالىندا ورنالاستىرىلدى.
