قازاقستاندا شەتەلدٸك قارجىلاندىرۋ ارقىلى جۇمىس ٸستەيتٸن ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىمداردىڭ (ٷەۇ) بەلسەندٸلٸگٸ ارتىپ كەلەدٸ. بۇل ٷردٸس قوعامدا الاڭداۋشىلىق تۋعىزىپ وتىر. بٸرقاتار جۋرناليستەر مەن ساراپشىلار سىرتتان كەلەتٸن گرانتتاردىڭ اشىقتىعى مەن مازمۇنىنا باقىلاۋ ورناتۋ قاجەت ەكەنٸن العا تارتۋدا,- دەپ حابارلايدى Dalanews.kz
وڭعار كابدەن: "قوعامدى بٶلەتٸن ەمەس, بٸرٸكتٸرەتٸن يدەيالار قاجەت"
جۋرناليست ەرٸ قوعام بەلسەندٸسٸ وڭعار كابدەن شەتەلدٸك گرانتتاردىڭ استارىندا ۇلتقا جات يدەولوگييا جاتقانىن ايتىپ, ٷەۇ-لاردىڭ كەيبٸرٸ «ادام قۇقىعى» مەن «ەيەل تەڭدٸگٸ» ۇرانىن جامىلىپ, لگبت مەن باتىستىق قۇندىلىقتاردى ناسيحاتتاۋمەن اينالىسادى دەپ ەسەپتەيدٸ.
«مەملەكەت ەيەلدەر قۇقىعىن قورعاي الماي وتىر دەۋ — ەدٸلەتسٸز. بٸراق بۇل تاقىرىپتى سىلتاۋ ەتٸپ, تەرٸس ناسيحات جٷرگٸزەتٸن ۇيىمدار كٶبەيدٸ. ولار ۇلتتىق قۇندىلىقتارعا قارسى كەلەدٸ», — دەيدٸ كابدەن.
ول سونداي-اق الماتىداعى اتىشۋلى كلۋبتاعى وقيعاعا نازار اۋدارىپ, گرانت الۋشى ۇيىمداردىڭ كەيبٸر ٶكٸلدەرٸ تٸپتٸ قىلمىسقا دا بارىپ جاتىر دەگەن كٷدٸك ايتادى.
ەربول مەندٸبەك: "گرانت – قۇرال, ال ماقسات – ىقپال ەتۋ"
ەربول مەندٸبەك, تەجٸريبەلٸ جۋرناليست جەنە پۋبليتسيست, شەتەلدٸك ۇيىمدار تاراپىنان بٶلٸنەتٸن قارجىنىڭ ارتىندا گەوساياسي مٷددە جاتقانىن ايتادى. ونىڭ پايىمىنشا, دەموكراتييا, سٶز بوستاندىعى, ادام قۇقىعى دەگەن ۇعىمدار — سىرتقى كٷشتەردٸڭ «جۇمساق كٷش» تەتٸگٸنە اينالعان.
«باتىستىق دونورلار بٸرتٸندەپ ٶزدەرٸنٸڭ قۇندىلىقتارىن ەنگٸزٸپ جاتىر. لگبت, فەمينيزم سىندى قوزعالىستارعا قارجى بٶلۋ ارقىلى ولار قوعامدى ٸشتەن ٸرٸتٸپ, بيلٸك پەن حالىقتىڭ اراسىنا سىنا قاعۋعا تىرىسادى», — دەيدٸ ول.
مەندٸبەك گرانت جٷيەسٸنٸڭ ٸشٸندە ارنايى «ىڭعايلى» بلوگەرلەر مەن مەديا قۇرىلىمداردى قولداۋ ارقىلى اقپاراتتىق كەڭٸستٸكتٸ باسقارۋ جٷرٸپ جاتقانىن دا ەسكەرتەدٸ.
توقتار جاقاش: "بٸزدەگٸ ٷەۇ-لار ناقتى پروبلەمالاردى شەشپەيدٸ"
توقتار جاقاش — اشىق كٶزقاراسىمەن تانىمال قازاقستاندىق جۋرناليست. ونىڭ ايتۋىنشا, ەلٸمٸزدەگٸ ٷەۇ-لار ناعىز ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەردٸ كٶتەرۋدٸڭ ورنىنا, شەتەلدەن كەلەتٸن گرانتتارعا ەسەپ بەرۋ ٷشٸن «مودالى» تاقىرىپتاردى عانا ٸلٸپ ەكەتەدٸ.
«اۋىز سۋ جەتٸسپەيدٸ, مەديتسينا, ەكولوگييا, اۋىل شارۋاشىلىعى سەكٸلدٸ مەسەلەلەر قوردالانىپ جاتىر. بٸراق بٸزدەگٸ ٷەۇ-لار كٶبٸنە لگبت مەن فەمينيزم سيياقتى يدەولوگييالىق باعىتقا جۇمىس ٸستەيدٸ», — دەيدٸ جاقاش.
ول سونداي-اق ساتيرا مەن فەيك جاڭالىقتى ارالاستىراتىن پاراقشالار (مىسالى, Qaznews24) ارقىلى بيلٸككە قارسى كٶزقاراس قالىپتاستىرۋ جۇمىسى جٷرٸپ جاتقانىن اتاپ ٶتتٸ.
قازاقستانداعى شەتەلدٸك ٷەۇ-لاردىڭ جۇمىسى تۋرالى پٸكٸرتالاس — ەل بولاشاعىنا قاتىستى ماڭىزدى سۇراق. بٸر تاراپ ولاردى ازاماتتىق قوعامنىڭ دامۋىنا ٷلەس قوساتىن ينستيتۋت دەسە, ەكٸنشٸ تاراپ ولاردىڭ كەيبٸرٸ ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك پەن قوعامدىق تۇتاستىققا قاۋٸپ تٶندٸرۋٸ مٷمكٸن دەپ الاڭدايدى.
وسى تۇرعىدا ساراپشىلاردىڭ پٸكٸرلەرٸ — بيلٸككە ەسكەرتۋ عانا ەمەس, سونىمەن بٸرگە تيٸمدٸ رەتتەۋ ساياساتىن ەزٸرلەۋگە بەرٸلگەن ۇسىنىس رەتٸندە قارالۋى تيٸس.
