قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ پرەزيدەنتتٸگٸنٸڭ جەتٸ جىلدىق كەزەڭٸ جەكەلەگەن شەشٸمدەردٸ عانا ەمەس, بٷكٸل ەلدٸڭ دامۋ باعىتىن ساراپتاۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. مۇناي-گاز سالاسىنىڭ تانىمال ساراپشىسى, Energy Monitor قوعامدىق قورىنىڭ ديرەكتورى نۇرلان جۇماعۇلوۆ ۇلتتىق ەكونوميكاداعى ماڭىزدى ٷدەرٸستەردٸ ساراپقا سالدى. ونىڭ پايىمداۋىنشا, 2022 جىلدان باستاپ رەفورمالاردىڭ سەرپٸندٸ كەزەڭٸ باستالىپ, مەملەكەت ٷلەسٸن قوسقارتۋ, بەسەكەلەستٸكتٸ ٶرٸستەتۋ, جەكە بيزنەستٸ قولداۋ مەن ەرتٷرلەندٸرۋ باستى مەجە بولىپ ايقىندالدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
دامۋ قۇرىلىمى مەن شيكٸزاتتىق ەمەس سالالار
اناليتيك ماكروەكونوميكالىق كٶرسەتكٸشتەردٸ باعالاۋدا جٶٶ كٶلەمٸمەن شەكتەلمەي, ٸشكٸ ساپالىق اۋىسۋلارعا نازار اۋدارۋ قاجەتتٸگٸن ايتادى. 2019 بەن 2025 جىلدار ارالىعىندا ەلدٸڭ نومينالدى جٶٶ $181,7 ملرد-تان $306 ملرد-قا دەيٸن ارتسا, 2025 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ناقتى ٶسٸم 6,5% قۇرادى. ٶسٸمنٸڭ باسىم بٶلٸگٸن ٶنەركەسٸپ, ساۋدا, لوگيستيكا مەن قۇرىلىس سەكتورلارى قامتاماسىز ەتتٸ.
دٷنيەجٷزٸلٸك بانك دەرەكتەرٸنە سٷيەنسەك, ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸنٸڭ جٶٶ-دەگٸ ٷلەسٸ 2019 جىلعى 11,5%-دان 2025 جىلى 12,7%-عا دەيٸن ۇلعايدى. شيكٸزاتتىق ەمەس باعىتتىڭ بۇل سەرپٸنٸ ەكونوميكا قۇرىلىمىنىڭ بٸرتٸندەپ جاڭارعانىن اڭعارتادى, دەسە دە شيكٸزاتقا تەۋەلدٸلٸكتٸ ازايتۋ كٷن تەرتٸبٸندەگٸ نەگٸزگٸ مەسەلە بولىپ قالا بەرەدٸ.
قارجىلىق سەكتور, ەلەۋمەتتٸك دامۋ مەن ينستيتۋتتار
وڭ ٶزگەرٸستەر قارجى جٷيەسٸندەگٸ دەپوزيتارلىق بازانىڭ ارتۋىنان جەنە ەلەۋمەتتٸك ينفراقۇرىلىمنىڭ ٶسۋٸنەن كٶرٸنەدٸ. ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مەلٸمەتٸنشە, تۇرعىن ٷيمەن قامتىلۋ كٶرسەتكٸشٸ جان باسىنا شاققاندا 22,2-دەن 25,1 شارشى مەترگە دەيٸن ۇلعايىپ, 2025 جىلى 20,3 ملن شارشى مەتردەن استام باسپانا پايدالانۋعا بەرٸلدٸ. بۇدان بٶلەك, دٷنيەجٷزٸلٸك ەكونوميكالىق فورۋمنىڭ ساياحات پەن تۋريزمدٸ دامىتۋ يندەكسٸندە قازاقستان 66-ورىننان 52-ورىنعا كٶتەرٸلدٸ.
نۇرلان جۇماعۇلوۆ ەكونوميكالىق جاڭارۋلار مەملەكەتتٸك ينستيتۋتتاردى قايتا قۇرۋ رەفورمالارىمەن قاتار جٷرٸپ جاتقانىن اتاپ ٶتتٸ:
«الداعى كەزەڭدە باستى مٸندەت جٶٶ ٶسٸمٸنٸڭ بٸرنەشە جىلىن قامتاماسىز ەتۋ عانا ەمەس, مەملەكەتتٸڭ ەلەۋمەتتٸك ورنىقتىلىعىن ساقتاي وتىرىپ, اناعۇرلىم بەسەكەگە قابٸلەتتٸ ەرٸ تەحنولوگييالىق ەكونوميكا قۇرۋ بولىپ تابىلادى».
ٶڭٸرلٸك مٷمكٸندٸكتەر مەن بولاشاق مٸندەتتەر
ورتالىق ازييا ەلدەرٸنٸڭ قارقىندى دامۋىن ساراپشى قازاقستان ٷشٸن ساۋدا-ساتتىق پەن لوگيستيكانى كەڭەيتۋدٸڭ, سونداي-اق ٶڭٸرلٸك ورتاق نارىق قالىپتاستىرۋدىڭ قوسىمشا مٷمكٸندٸگٸ رەتٸندە قاراستىرادى.
بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستاندا بەرٸك قارجىلىق جٷيە, ينفراقۇرىلىم جەنە ادامي كاپيتال قورى قالىپتاسقان. جۇماعۇلوۆتىڭ پٸكٸرٸنشە, الداعى كەزەڭدە ەل تابىسىنىڭ باستى فاكتورلارى شيكٸزاتتى تەرەڭ ٶڭدەۋ, قوسىلعان قۇنى جوعارى ٶنٸم ەكسپورتىن ۇلعايتۋ, تسيفرلىق-تەحنولوگييالىق دامۋ جەنە جەكە سەكتوردىڭ پوزيتسيياسىن نىعايتۋ بولماق.
