ساپالى بٸلٸم بەرۋ بۇل بٸزدٸڭ بولاشاعىمىز

ساپالى بٸلٸم بەرۋ بۇل بٸزدٸڭ بولاشاعىمىز
   مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ پارلامەنت مەجٸلٸسٸندە سٶيلەگەن سٶزٸندە مەدەنيەت پەن بٸلٸم ەل دامۋىنىڭ قۇرامداس بٶلٸگٸ ەكەنٸن ايتا كەلٸپ, بٸلٸم سالاسىن ٶرگە جەتەلەۋدٸڭ بٸرنەشە مەسەلەسٸنە توقتالدى. پرەزيدەنت ەڭ الدىمەن ساپالى بٸلٸمدٸ قولجەتٸمدٸ ەتۋدٸ قولعا الۋ قاجەتتٸگٸن اتاپ كەتتٸ.

مەملەكەت باسشىسى  تاپسىرماسىمەن «بٸلٸمدٸ ۇلت» ساپالى بٸلٸم بەرۋ» ۇلتتىق جوباسى دايىندالدى.شىنىندا دا, قوعام دامۋىنىڭ باستى فاكتورى ساپالى بٸلٸمدٸ مەڭگەرگەن بٸلٸكتٸ ماماندار ەكەنٸ سٶزسٸز. بۇل باعىتتا ەلٸمٸزدە بٸلٸمگە قۇشتار, بولاشاعىمىزدىڭ نەگٸزٸن قۇرايتىن دارىندى جاستارعا بارىنشا قولداۋ كٶرسەتٸپ, ەلەۋەتٸن پايدالانۋ كٶزدەرٸن قاراستىرۋ كەرەك. سوندىقتان دا قازٸرگٸ ۋاقىتتان باستاپ بولا­شاقتا ساپالى بٸلٸم بەرەتٸن پەداگوگ دايارلاۋ مەسەلەسٸنە ەرەكشە مەن بەرۋٸمٸز قاجەت. ال ساپالى بٸلٸمدٸ بەرٸپ, سانالى ۇرپاق تەربيەلەيتٸن – ۇلاعاتتى ۇستاز. سانانى تۇرمىس بيلەگەن بٷگٸنگٸ قوعامدا وقىتۋشىلاردىڭ قاجىماس ەڭبەك ەتٸپ, ساپالى بٸلٸم بەرۋٸ, ونىڭ ەلەۋمەتتٸك جاعدايىنىڭ دەڭگەيٸمەن دە تٸكەلەي بايلانىستى ەكەنٸ راس. بۇل رەتتە مەملەكەت باسشىسى «وقۋ ورىندارىن بٸلٸكتٸ پروفەسسور-وقىتۋشىلىق قۇراممەن  قامتاماسىز ەتپەيٸنشە, بٸلٸم ساپاسىن كٶتەرۋ مٷمكٸن ەمەس» دەپ ۇستازداردىڭ ەلەۋمەتتٸك جاعدايىنىڭ ماڭىزدى ەكەنٸن العا تارتتى. سەبەبٸ ول ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەرگە الاڭ قىلماي, الاڭسىز ساباق بەرۋٸ تيٸس.

بۇۇ-نىڭ باستاۋىمەن العاش رەت «تۇراقتى دامۋ» كونتسەپتسيياسى ۇسىنىلدى. تۇراقتى دامۋ ماقساتتارىنىڭ ٸشٸندەگٸ 4-ماقسات: «بارلىعىنا ساپالى بٸلٸم» ەكەنٸن العا تارتقىم كەلەدٸ. بٸلٸم سالاسى ٷنەمٸ جەتٸلٸپ, جاڭارىپ وتىرۋدى قاجەت ەتەدٸ. بٸز ٶمٸر سٷرٸپ وتىرعان قازٸرگٸ كەزەڭ – بۇل جاڭا دەۋٸر,جاڭا كٶزقاراستى, جاڭاشىلىقتى تالاپ ەتەتٸن ۋاقىت. سونىڭ ٸشٸندە,بٸلٸم سالاسىندا بولىپ جاتقان جاڭا ٶزگەرٸستەردٸڭ  ماڭىزى زور. ساننان ساپاعا قىزمەت ەتۋ – بٷگٸنگٸ تالاپ. قازٸر ەلٸمٸزدەگٸ جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ جارتىسى عانا تٷلەكتەرٸن 60 پايىزدىق دەڭگەيدە جۇمىسپەن قامتىپ وتىر. بۇل جوعارى كٶرسەتكٸش ەمەس. وسىنى ەسكەرگەن مەملەكەت باسشىسى سانى بار, ساپاسى ماردىمسىز وقۋ ورىندارى قىسقارتىلىپ, بەسەكەگە قابٸلەتتٸ كادرلار دايارلاي الاتىن ٸرگەلٸ وقۋ ورىندارىنا عانا مٷمكٸندٸكتەر بەرٸلەتٸنٸن قاداپ ايتتى.بۇل – سٶزدەن ٸسكە كٶشۋدٸڭ ايقىن دەلەلٸ. عىلىمدى دامىتپاي, ۇلتتىڭ دامۋىن قامتاماسىز ەتە المايمىز. ٷكٸمەت بۇل مەسەلەنٸ عىلىمي-زەرتتەۋلەردٸڭ دەڭگەيٸن ارتتىرۋ جەنە ونى ٸس جٷزٸندە قولدانۋ تۇرعىسىنان قاراستىرۋى كەرەك دەدٸ.

بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸ - ساباقتاستىعى بار بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارى مەن ەر تٷرلٸ دەڭگەي مەن باعىتتاعى مەملەكەتتٸك بٸلٸم بەرۋ ستاندارتتارى جٷيەسٸنٸڭ, ولاردى ەرتٷرلٸ ۇيىمداستىرۋ قۇقىقتىق فورماداعى, تيپتەگٸ جەنە تٷردەگٸ بٸلٸم بەرۋ مەكەمەلەرٸندە ٸسكە اسىرۋشى تارماقتاردىڭ, سونىمەن بٸرگە بٸلٸم بەرۋدٸ باسقارۋ ورگاندارى جٷيەسٸنٸڭ جيىنى.


بiلiم بەرۋ جٷيەسi قوعامنىڭ ەلەۋمەتتiك – ەكونوميكالىق دامۋىندا جەتەكشi رول اتقارادى, سونداي – اق ونى ەرi قاراي ايقىنداي تٷسەدi. ال بiلiمنiڭ قالىپتاسىپ, دامۋىنىڭ جالپى شارتتارى فيلوسوفييانىڭ نەگiزگi مەسەلەسi – رۋحتىڭ ماتەريياعا, سانانىڭ بولمىسقا قاتىناسى تۇرعىسىنان زەرتتەلەتiن iلiم تانىم تەوريياسى دەپ اتالادى. تانىم تەوريياسىنىڭ باسقا عىلىمي تەورييالاردان تٷبiرلi ايىرماشىلىعى – ول بiلiمنiڭ قالىپتاسۋى مەن نەگiزدەلۋiنiڭ جالپى ۇستانىمدارىن, وبەكتيۆتiك قاتىناستاردى قالىپتاستىرادى.

بٸلٸم ساپاسىن ارتتىرۋ جەنە نەتيجەگە باعىتتالعان ٷلگٸگە بەتالۋى بارىسىندا مۇعالٸمدەر مەملەكەتتٸك ستاندارت بەرٸلگەن نەتيجەلەرگە جەتۋدە كەسٸبي شەبەرلٸكپەن مەڭگەرگەن زەرتتەۋ بٸلٸكتەرٸ مەن داعدىلارى نەتيجەسٸندە پروبلەمانىڭ شەشٸمٸن تابا الاتىن, اقپاراتتىق – كوممۋنيكاتيۆتٸ مەدەنيەتٸ جوعارى تۇلعالىق - دامىتۋشىلىق فۋنكتسييانى اتقارادى. قازٸرگٸ زامان ادامنىڭ وسى قۇزىرەتتٸلٸكتٸ مەڭگەرە وتىرىپ تەك « كەسٸبي يكەمدٸلٸگٸن وڭتايلاندىرۋدى قامتاماسىز ەتۋ عانا ەمەس, ٸسكە اسىرىلۋ مٷمكٸندٸگٸن « ٷنەمٸ وقىپ – ٷيرەنۋ جەنە ٶزٸن-ٶزٸ جاساۋ تالابىن قالىپتاستىرا الادى.جاستارعا ساپالى بٸلٸم بەرۋ, عىلىمي باعىتىن ايقىنداۋ, جاڭاشىل يدەيالارىن قولداۋ بٸزدٸڭ باستى مٸندەتٸمٸز. جاستاردىڭ ماماندىقتى دۇرىس تاڭداۋى, ساپالى بٸلٸم الۋى — ٶزەكتٸ مەسەلە. سەبەبٸ, ەلٸمٸزدٸڭ دامۋى, ٶسٸپ-ٶركەندەۋٸ جاستاردىڭ ماماندىق تاڭداۋىنا, ٶزٸ تاڭداعان كەسٸپكە دەگەن ىنتاسىنا, العان بٸلٸمٸنە بايلانىستى جەنە وسى مەسەلەگە ەرەكشە كٶڭٸل بٶلگەن جٶن.

ساپالى بٸلٸم بەرۋ– اسا قۇندى كاپيتال. سوندىقتان ينۆەستيتسييا سالۋ ٶزٸڭدٸ شىڭداپ قانا قويماي, ەلگە, وتانعا قىزمەت ەتەتٸن ماڭىزدى قادام ەكەنٸن ەستەن شىعار­ماۋ كەرەك. ەڭ بٸلٸمدٸ ماماندارى بار مەملەكەتتە ٶمٸر سٷرۋدٸڭ بارلىق جاعدايى تۇراقتى ەرٸ ساپالى بولادى. ول سٸز بەن بٸزدٸڭ دەنساۋلىعىمىزدى, ٶمٸرٸمٸزدٸ ۇزار­تاتىن بٸردەن-بٸر فاكتور. سوندىقتان پرە­زيدەنت تاپسىرماسىنداعى  ساپالى بٸلٸم بەرۋ قاعيداتى ەر ۋاقىتتا جاۋاپكەرشٸلٸگٸ مول مٸندەت.

 

ساۋلە سەيدەنوۆا


ەل فارابي اتىنداعى قازۇۋ فيلولوگييا فاكۋلتەتٸ,


شەتەل فيلولوگيياسى جەنە اۋدارما ٸسٸ كافەدراسىنىڭ دوتسەنتٸ


 


گۋلجازيرا گابدكريموۆا جەنە مەيرامكٷل تلەۋلينوۆا


ەل فارابي اتىنداعى قازۇۋ فيلولوگييا فاكۋلتەتٸ


2 كۋرس, شەتەل فيلولوگيياسى جەنە اۋدارما ٸسٸ كافەدراسىنىڭ دوكتورانتتارى