جەتٸسۋدىڭ ەسكەلدٸ اۋدانىندا بٸرنەشە جىلدان بەرٸ كٷرمەۋٸ تارقاتىلماي كەلگەن مەسەلەلەر شەشٸمٸن تابۋدا. سونىڭ ٸشٸندە ۇزاق جىلدارعا سوزىلعان پارك سالۋ مەن اباتتاندىرۋ, تۇرعىن ٷي, مەدەنيەت ٷيٸ, كانالدار مەن اۋىز سۋ جٷيەسٸنٸڭ قۇرىلىستارى وبلىس باسشىلىعىنىڭ جٸتٸ باقىلاۋىنان كەيٸن قارقىن الىپ, وڭ شەشٸلگەن, ياعني بٸرقاتار جوبالار اياقتالعان, كەيبٸر قۇرىلىس جۇمىستارى بيىل بٸتۋٸ تيٸس. بۇل تۋرالى بەيبٸت يساباەۆتىڭ ەسكەلدٸ اۋدانىنىڭ تۇرعىندارىمەن كەزدەسۋٸندە بەلگٸلٸ بولدى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
كەزدەسۋ جيىنىندا ٶڭٸر باسشىسى الدىمەن وبلىس كٶلەمٸندە اتقارىلىپ جاتقان شارالارعا توقتالىپ, الداعى ماقسات-مٸندەتتەر جٶنٸندە باياندادى.
مەسەلەن, اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى جالپى ٶنٸمنٸڭ كٶلەمٸ 483,2 ملرد تەڭگەنٸ قۇرادى, ونىڭ ٸشٸندە ەسكەلدٸ اۋدانىنىڭ ٷلەسٸ 54 ملرد تەڭگە نەمەسە 11,2% بولدى. جالپى 2025-2027 جىلدارى وبلىستىڭ اگروٶنەركەسٸپ كەشەنٸندە جالپى قۇنى 94 ملرد. تەڭگەگە 23 ينۆەستيتسييالىق جوبا جٷزەگە اسىرىلۋدا. گازداندىرۋ مەسەلەسٸنە دە توقتالعان ٶڭٸر باسشىسى بٷگٸنگٸ كٷنٸ گازداندىرۋ دەڭگەيٸ 67%-عا جەتكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. ال 2028 جىلى وبلىستا 210 ەلدٸ مەكەنگە گاز تارتىلىپ, گازعا 652 مىڭنان استام تۇرعىن نەمەسە جالپى حالىقتىڭ 93,8%-ى قول جەتكٸزە الاتىنىن ايتتى.
سول سيياقتى جول مەسەلەسٸنە نازار اۋدانعان وبلىس ەكٸمٸ:
- سىرىمبەت اۋىلىنان ٶتەتٸن جول بويىنشا تۇرعىندار تاراپىنان شاعىمدار ايتىلۋدا. بۇل مەسەلەنٸ مەن جاقسى بٸلەمٸن. وسىعان بايلانىستى ورىنباسارىم ەسەت ا. قاناعاتوۆ, جول باسقارماسى جەنە اۋدان ەكٸمٸمەن بٸرلەسٸپ اۋىل ٸشٸمەن ٶتەتٸن جولدىڭ 1,5 شاقىرىم ۋچاسكەسٸنە شۇعىل جوبا ەزٸرلەپ, ورتاشا جٶندەۋ جۇمىستارىن قىركٷيەك ايىنا دەيٸن اياقتاۋى تيٸس. سونىمەن قاتار اۋدان ەكٸمدٸگٸ وسى جولمەن اۋىر سالماقتى جٷك كٶلٸكتەرٸن جٷرگٸزبەۋ ٷشٸن اينالما جولدىڭ سحەماسى بويىنشا ۇسىنىس ەنگٸزٸڭٸزدەر, - دەدٸ ب. يساباەۆ.
وبلىس ەكٸمٸ سول سيياقتى ٶنەركەسٸپ, ەلەۋمەتتٸك سالا, جالپى ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ شارالارىن دا نازاردان تىس قالدىرعان جوق.
مۇنان سوڭ اۋدان ەكٸمٸ ەلدوس احمەتوۆ اۋداننىڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ باعىتىنداعى اتقارىلعان شارالارعا توقتالدى. مەسەلەن, ەگٸن ٶتكەن جىلدان 108,7 گەكتارعا ارتىق سەبٸلەدٸ دەپ جوسپارلانۋدا. تولىق تسيكلدٸ ەك ٶندٸرۋ زاۋىتى, قورا ٶزەنٸندەگٸ گەس 2 جوباسى, «قارابۇلاق جىلۋ» قازاندىعىنىڭ جىلۋ ەنەرگيياسىن ٶندٸرۋ كٶلەمٸن ارتتىرۋ ماقساتىندا جىلۋ ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ قۇرىلىستارى جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر. اۋدان ەكٸمٸ سول سيياقتى گازداندىرۋ, جول ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ تۋرالى دا ايتىپ ٶتتٸ.
ەلدوس احمەتوۆ ٶز سٶزٸندە وبلىس باسشىلىعى تاراپىنان ايتىلعان سىن بويىنشا اتقارىلعان شارالارعا توقتالدى. بۇل اباتتاندىرۋ, قۇرىلىس جۇمىستارىن اياقتاۋ سيياقتى مەسەلەلەرگە قاتىستى.
بەيبٸت يساباەۆ اۋدان ەكٸمٸنٸڭ الدىنا بٸرقاتار مٸندەتتەر قويدى. سونىڭ ٸشٸندە ەڭ الدىمەن جىلدار بويى قوردالانىپ قالعان مەسەلەلەردٸڭ شەشٸمٸنە ەرەكشە نازار اۋداردى.
- ٶتكەن جىلعى كەزدەسۋدە اۋداننىڭ دامۋىنا قاتىستى سىن-ەسكەرتپەلەر ايتقان بولاتىنمىن. سونىڭ بٸرٸ – 2022 جىلدان بەرٸ قۇرىلىسى سوزىلىپ كەلە جاتقان «جەڭٸس» ساياباعىنىڭ جاعدايىنا بايلانىستى. بٸز قاجەتتٸ قارجى بٶلدٸك, نىسان قولدانىسقا بەرٸلدٸ. ەندٸ كٶك شٶپ ەگۋ, كٷتٸپ ۇستاۋ جۇمىستارىن شيراتۋ كەرەك. جاستار اۋىلىنداعى جىلدار بويى قاراۋسىز قالعان 20 كٶپ پەتەرلٸ ٷيدٸڭ كٷردەلٸ جٶندەۋ جۇمىسىنا قاجەتتٸ بٶلٸنٸپ, جۇمىستارى باستالدى, وسى جىلدىڭ قاراشا ايىندا اياقتالادى. «المالى» مەن «بەيبٸشە» كانالدارىنا وبلىستىق بيۋدجەتتەن قارجى بٶلٸپ, كٷردەلٸ جٶندەۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزٸلٸپ جاتىرمىز. قۇرىلىس كەلەسٸ جىلى بٸتەدٸ. 2020 جىلى باستالعان باقتىباي اۋىلىنداعى مەدەنيەت ٷيٸنٸڭ كٷردەلٸ جٶندەۋٸ جالعاسۋدا. ەندٸ اۋداندا اياقسىز قالعان قۇرىلىس نىساندارى بولماۋى تيٸس. قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ ساپالى, ۋاقىتىلى اتقارىلۋىن جٸتٸ باقىلاۋعا الىڭىز, - دەدٸ بەيبٸت يساباەۆ اۋدان ەكٸمٸنە قاراتىپ.
سول سيياقتى اۋداندا قايتا ٶڭدەۋ ٶندٸرٸسٸن دامىتۋ, جەكە ينۆەستيتسييا تارتۋ جۇمىستارىن شيراتۋ قاجەتتٸگٸن ەسكەرتتٸ. پايدالانىلماي جاتقان جەرلەردٸ قايتارىپ, ونىڭ ٸشٸندە جايلاۋداعى جەرلەردٸ اۋىل تۇرعىندارىنا بەرۋدٸ قولعا الۋ, زاماناۋي سۋ ٷنەمدەۋ تەحنولوگييالارىن ەنگٸزۋ ارقىلى اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارىنىڭ ٶنٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ قاجەت. سونداي-اق «اۋىل اماناتى» باعدارلاماسى اياسىندا بەرٸلەتٸن جەڭٸلدەتٸلگەن نەسيەلەردٸ شاعىن جەنە ورتا بيزنەس ٶكٸلدەرٸنە بەرە وتىرىپ, كووپەراتيۆتەر اشۋ, تۋريزم سالاسىن دامىتۋ تۋرالى تاپسىرمالار بەرٸلدٸ.
بۇدان ەرٸ وبلىس ەكٸمٸ اۋدان تۇرعىندارىنىڭ سۇراقتارىنا جاۋاپ بەردٸ.
وسى كٷنٸ بەيبٸت يساباەۆ ازاماتتاردى جەكە مەسەلەلەرٸ بويىنشا قابىلدادى. قابىلداۋدا باقتىباي اۋىلىنىڭ تۇرعىنى ەبٸلحايىر حان كٶشەسٸن جٶندەۋ مەسەلەسٸن كٶتەردٸ. بەلگٸلٸ بولعانداي, بۇل كٶشەنٸ جٶندەۋ بيىلعى جىلدىڭ جوسپارىنا كٸرگەن, قۇرىلىس جۇمىستارى تامىز ايىندا اياقتالۋى تيٸس. قارابۇلاق تۇرعىنى م. ٶتەمٸسۇلى كٶشەسٸنە تٷنگٸ جارىق شامدارىن ورناتۋ تۋرالى ٶتٸنٸشٸن جەتكٸزدٸ. اۋدان ەكٸمٸنٸڭ ايتۋىنشا, بۇل جاڭارعان كٶشەدە 16 ٷي بار. اتالعان كٶشە تامىز ايىنىڭ اياعىنا دەيٸن جارىقتاندىرىلاتىن بولادى. سول سيياقتى مەملەكەت قورىنان تۇرعىن ٷي الۋ, بەرٸلگەن تۇرعىن ٷيدٸ جەكەشەلەندٸرۋ بويىنشا دا سۇراقتار بولدى. ولارعا تۇرعىن ٷي قاتىناستارى تۋرالى زاڭ اياسىندا مەسەلەنٸڭ شەشٸمٸ تٷسٸندٸرٸلدٸ.
