قتج? سمايىلوۆ دۇرىس ايتتى, مامين بٷلدٸرٸپ كەتتٸ

قتج? سمايىلوۆ دۇرىس ايتتى, مامين بٷلدٸرٸپ كەتتٸ
Dalanews.kz كوللاجى, vlast.kz, ernur.kz
Olzhas Khudaibergenov  8 فەۆرال 2022 گ.  ·
ەكٸ جىل بۇرىن بەلگٸلٸ ەكونوميست ولجاس قۇدايبەرگەنوۆ "قازاقستان تەمٸر جولىنا" قاتىستى بىلىقتىڭ شەتٸن شىعارعان ەدٸ. ول بۇل كومپانييانىڭ قارىزعا بەلشەسٸنەن باتۋىنا ماميننٸڭ قاتىسى بارىن ايتتى.

كەشە مەجٸلٸستە قتج ۇلتتىق كومپانيياسىنا قاتىستى مەسەلە كٶتەرٸلدٸ. وسى ورايدا Dalanews.kz ولجاس قۇدايبەرگەنوۆتٸڭ پٸكٸرٸن سۇرادى.

2022 جىلى ولجاس قۇدايبەرگەنوۆ بۇرىنعى پرەمەر-مينيستر, "قازاقستان تەمٸر جولى" ۇلتتىق كومپانيياسى" اق ەكس-باسشىسى اسقار مامين مەن ەكس-پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ كەيبٸر جاقىن ادامدارىنىڭ ەرەكەتتەرٸنەن قتج 2 تريلليون تەڭگە قارىزعا باتقانىن ايتتى.

"جاقىندا Instant payments تۋرالى جاڭالىقتار شىقتى. قتج Instant payments-پەن كەلٸسٸمشارتتى بۇزىپ قانا قويماي, ولار ويلاپ تاپقان نەرسەنٸڭ بەرٸن قتج بالانسىنا الۋ تۋرالى كەلٸسٸمگە كەلدٸ, مۇنى بەرٸ بٸلە بەرمەيدٸ. وعان قوسا ماميننٸڭ كومانداسى مەن كەيبٸر وتباسى مٷشەلەرٸ سالاعا وراسان زور زييان كەلتٸردٸ. سولاردىڭ سالدارىنان قتج-دا 2 ترلن. تەڭگە قارىز بار. قازٸر ٶتكەننٸڭ ارتىن تازالايتىن كادرلىق ٶزگەرٸستەر بولىپ جاتىر", - دەدٸ ول بۇعان دەيٸن.

كەشە مەجٸلٸس وتىرىسىندا جوعارى اۋديتورلىق پالاتانىڭ تٶراعاسى ەليحان سمايىلوۆ "قازاقستان تەمٸر جولى" اق-نىڭ قارىزى شامامەن 3 تريلليون تەڭگەگە جەتكەنٸن ايتتى. ول قتج-عا بانكروت قاۋپٸ تٶنٸپ تۇرعانىن دا اشىق مەلٸمدەدٸ.

"سوڭعى 4 جىلدا تەمٸرجول سالاسىن دامىتۋعا شامامەن 2 ترلن تەڭگە بٶلٸنگەن, ونىڭ ٸشٸندە بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبٸنەن 332 ملرد. تەڭگە جۇمسالعان. بۇل ەكونوميكانىڭ جٷكتەر مەن جولاۋشىلاردى تاسىمالداۋ قاجەتتٸلٸگٸن ٷزدٸكسٸز جەنە ساپالى قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن جەتكٸلٸكسٸز بولىپ شىقتى. سالدارىنان تەمٸرجول جەلٸلەرٸ, لوكوموتيۆتەر, ۆاگوندار ەبدەن توزعان. ...بٷگٸندە قتج ٶز مٸندەتتەمەلەرٸن تولىق تٶلەۋگە قابٸلەتٸ جوق جەنە كرەديت قاۋپٸنٸڭ "قىزىل" ايماعىندا تۇر. ونىڭ بورىشى 2024 جىلدىڭ باسىندا 2,9 ترلن تەڭگە بولدى, ول ەلٸ دە ٶسٸپ جاتىر. جالپى بورىشتىڭ 45 پايىزى نەمەسە 1,3 ترلن تەڭگەسٸ بۇرىن الىنعان بورىشتىق مٸندەتتەمەلەردٸ قايتا قارجىلاندىرۋعا باعىتتالعان", - دەدٸ ول.

ساراپشى ولجاس قۇدايبەرگەنوۆ قتج-دا مەسەلە بارى راس ەكەنٸن, دەگەنمەن سمايىلوۆ تٶندٸرگەندەي قاۋٸپ جوعىن ايتتى.

"قتج-دا پروبلەما كٶپ, بٸراق بانكروت بولۋى مٷمكٸن ەمەس. قازٸر قايتا قتج-نىڭ جاعدايى جاقسارىپ كەلە جاتىر. 2023 جىلى تابىسى 30 پايىزعا كٶبەيٸپ, ال تازا پايداسى 4 ەسە ٶستٸ. قتج جىل سايىن تٶلەنەتٸن قارىزىن تٶلەپ جاتىر", - دەيدٸ ول.

سونىمەن قاتار, ەكونوميست بۇل مەسەلەنٸڭ تامىرى ماميننٸڭ كەزٸندە قالىپتاسقانىن جەتكٸزدٸ.

"سمايىلوۆ پرەمەر بولعان كەزدە قتج تۋرالى بٸراز سىن ايتتى, ماقتاعانى دا بار. ەرينە, قازٸرگٸ پروبلەمالار كٶبٸنە مامين كەزٸندە تۋىندادى. بٸراق ەندٸ جوعارعا اۋديتورلىق پالاتاعا كەلگەن سوڭ (سمايىلوۆ - ەسك.) وسىنداي كريتيكانى نەلٸكتەن ايتقانى تٷسٸنٸكتٸ. سمايىلوۆتىڭ تولىق ەسەبٸن قٶرسەڭٸز, ول جەردە بٸراز جاقسى ۇسىنىس بار. كٶبٸ - ٶزٸ پرەمەر بولعان كەزٸندە قولداعان ۇسىنىستار. تەك ەكٸ ويمەن كەلٸسپەيمٸن: بانكروت بولاتىنىنا, سوسىن قتج-نى سىرتقى باسقارۋعا بەرۋگە", - دەيدٸ ولجاس قۇدايبەرگەنوۆ.