قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترٸ الماسادام سەتقاليەۆ باستاعان دەلەگاتسييا قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنا جۇمىس ساپارىمەن باردى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
بەيجٸڭدە مينيستر مەملەكەتتٸك ەنەرگەتيكا باسقارماسىنىڭ باسشىسى ۆان جەنە قحر اتوم ەنەرگيياسى اگەنتتٸگٸ تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ليۋمەن كەزدەسٸپ, اتوم ەنەرگەتيكاسى, مۇناي-گاز, ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى جەنە جاڭارتىلاتىن ەنەرگييا كٶزدەرٸ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق مەسەلەلەرٸن تالقىلادى. قىتاي تاراپى قازاقستاندا اتوم ەلەكتر ستانتسيياسى (اەس) قۇرىلىسىنا قولداۋ كٶرسەتۋگە ەزٸر ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
ساپار بارىسىندا سەتقاليەۆ يادرولىق تەحنولوگييالاردى جەتكٸزۋشٸلەر تٸزٸمٸنە ەنگەن قىتاي ۇلتتىق يادرولىق كورپوراتسيياسىنىڭ (CNNC) باس ديرەكتورى شەنمەن كەلٸسسٶزدەر جٷرگٸزدٸ. تاراپتار اەس قۇرىلىسى جوباسىن ٸسكە اسىرۋداعى سەرٸكتەستٸكتٸ تالقىلاپ, ناقتى جوسپارلاردى تالقىلادى.
قازاق دەلەگاتسيياسى قىتايدىڭ اتوم ەنەرگەتيكاسىنداعى وزىق نىساندارىن, سونىڭ ٸشٸندە نپر-1000 رەاكتورى ورناتىلعان چجانچجوۋ اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىن, “Shanghai Electric” ٶندٸرٸستٸك بازاسىن, سونداي-اق ۋراندى ٶڭدەۋ جەنە بايىتۋ زاۋىتتارىن ارالادى.
ۋراندى كونۆەرسييالاۋ جەنە بايىتۋ زاۋىتىنا بارۋ مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ەلدەگٸ قۇندى كلاستەرلەردٸ قۇرۋ قاجەتتٸگٸ تۋرالى باستامالارى اياسىندا جٷزەگە استى. بۇل باعىتتا قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸ كەشەندٸ جۇمىستار اتقارىپ كەلەدٸ.
قىتاي ساپارى ەكٸ ەل اراسىنداعى ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى تەرەڭدەتۋ جەنە قازاقستاننىڭ ەنەرگەتيكالىق ەلەۋەتٸن دامىتۋ جولىنداعى ماڭىزدى قادام بولدى.
ايتا كەتەيٸك, 2 قىركٷيەكتە قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستاندا اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىن سالۋ بويىنشا رەفەرەندۋم ٶتكٸزۋ تۋرالى جارلىققا قول قويدى.
رەفەرەندۋم بويىنشا داۋىس بەرۋ 6 قازاندا ٶتتٸ. بۇل رەتتە اەس سالۋدى داۋىس بەرگەندەردٸڭ 71,12 پايىزى قولدادى. رەفەرەندۋمعا داۋىس بەرۋ تٸزٸمٸنە 12,3 ميلليونعا جۋىق قازاقستاندىق ەنگٸزٸلگەن.
بۇعان دەيٸن توقاەۆ شەتەلدٸك ينۆەستورلار كەڭەسٸنٸڭ 36-شى پلەنارلىق وتىرىسىندا قازاقستان اەس قۇرىلىسى ٷشٸن حالىقارالىق كونسورتسيۋم قۇرۋ مەسەلەسٸن پىسىقتاپ جاتقانىن مەلٸمدەگەن ەدٸ.
“بٸزدٸڭ ەلٸمٸز يادرولىق وتىن تسيكلٸ اياقتالعان دەرلٸك ەلەمدەگٸ ەڭ ٸرٸ ۋران ٶندٸرۋشٸ سانالادى. ٶزدەرٸڭٸز دە بٸلەتٸندەي, جاقىندا ٶتكەن جالپىۇلتتىق رەفەرەندۋمدا قازاقستاندا العاشقى اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ قۇرىلىسى ماقۇلداندى. بۇل بٸزدٸڭ ەنەرگەتيكالىق قاۋٸپسٸزدٸگٸمٸزگە ۇزاق مەرزٸمدٸ ينۆەستيتسييا سانالادى. قازٸرگٸ ۋاقىتتا بٸز وسى جوبا ٷشٸن حالىقارالىق كونسورتسيۋم قۇرۋ مەسەلەسٸن پىسىقتاپ جاتىرمىز”, — دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
قازاقستان ىقتيمال تەحنولوگييا جەتكٸزۋشٸسٸ رەتٸندە تٶرت كومپانييانى قاراستىرىپ جاتىر. ولار, رەسەيلٸك "روساتوم", قىتايدىڭ CNNC, كورەيانىڭ KHNP جەنە فرانتسييانىڭ EDF كومپانييالارى.
ەسكە سالايىق, رەسەيدٸڭ سىرتقى ٸستەر مينيسترٸ لاۆروۆ تا قازاقستاندا بٸرٸنشٸ اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىن سالۋ جٶنٸندەگٸ حالىقارالىق كونسورتسيۋمعا قاتىسۋعا دايىن ەكەنٸن مەلٸمدەگەن ەدٸ.
"رەسەي كٶمەكتەسۋمەن عانا شەكتەلمەي, اەس قۇرىلىسىنا قاتىستى ۇسىنىستارىن دا دايىنداپ قويدى. بٸز قازاقستاندا ٶتكەن رەفەرەندۋمدى مۇقييات باقىلاپ, پرەزيدەنت توقاەۆتىڭ اتوم ەنەرگەتيكاسىن دامىتۋ جوسپارلارىنا قولداۋ كٶرسەتتٸك. "روساتوم" وسى مەسەلەدە قازاقستاندىق دوستارىمىزبەن بٸرلەسٸپ جۇمىس ٸستەۋگە تولىق دايىن. سونداي-اق باسقا مەملەكەتتەردٸڭ تيٸستٸ اگەنتتٸكتەرٸمەن جەنە قۇرىلىمدارىمەن ىنتىماقتاسۋعا اشىقپىز", – دەدٸ لاۆروۆ.