قازاقستاننىڭ سىرتقى ساۋداسىنداعى وڭ سالدو ماۋسىم ايىندا 4,4 ملرد دوللارعا جەتٸپ, مامىرداعى كٶرسەتكٸشتەن تٶرت ەسەگە جۋىق ارتتى, cاراپشىلار مۇنى ەكسپورتتىڭ ايتارلىقتاي ٶسۋٸمەن بايلانىستىرىپ وتىر, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
ماۋسىمدا قازاقستان 9,8 ملرد دوللاردىڭ تاۋارىن ەكسپورتتاعان. مامىردا بۇل كٶرسەتكٸش 6,1 ملرد دوللار بولعان. ال يمپورت 5,1 ملرد دوللاردان 5,4 ملرد دوللارعا دەيٸن عانا ٶسكەن.
وسىلايشا, ماۋسىم ايىنداعى ساۋدا پروفيتسيتٸ 4,4 ملرد دوللاردى قۇرادى. بۇل سوڭعى كەمٸندە ون جىلداعى ەڭ جوعارى ايلىق كٶرسەتكٸش. بۇعان دەيٸنگٸ رەكورد 2022 جىلى تٸركەلٸپ, 3,7 ملرد دوللار بولعان. قازاقستان قارجىگەرلەر قاۋىمداستىعىنىڭ باس ساراپشىسى رامازان دوسوۆتىڭ ايتۋىنشا, سىرتقى ساۋدا پروفيتسيتٸ ەل ەكونوميكاسى ٷشٸن ماڭىزدى كٶرسەتكٸش.
«قازاقستان ٷشٸن بۇل ٶتە ماڭىزدى كٶرسەتكٸش, ٶيتكەنٸ سىرتقى ساۋدا ەلگە شەتەل ۆاليۋتاسىنىڭ تٷسۋٸنٸڭ نەگٸزگٸ كٶزدەرٸنٸڭ بٸرٸ بولىپ وتىر. تۇراقتى پروفيتسيت تٶلەم بالانسىن جەنە حالىقارالىق رەزەرۆتەردٸ قولدايدى. جالپى العاندا, بۇل تەڭگە ٷشٸن قولايلى جاعداي قالىپتاستىرادى», - دەدٸ ساراپشى.
جىل باسىنان بەرگٸ نەتيجە دە وڭ ديناميكانى كٶرسەتەدٸ. قاڭتار ماۋسىم ارالىعىندا قازاقستاننىڭ ساۋدا پروفيتسيتٸ 8,9 ملرد دوللارعا جەتتٸ. بۇل ٶتكەن جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸندەگٸ 7,3 ملرد دوللاردان 21,5%-عا جوعارى.
ماڭىزدىسى, پروفيتسيت يمپورتتىڭ كٷرت قىسقارۋىنان ەمەس, ەكسپورتتىڭ ايتارلىقتاي ٶسۋٸنەن قالىپتاستى. بۇل ەلگە تٷسەتٸن ۆاليۋتالىق تٷسٸم كٶلەمٸنٸڭ ارتۋىنا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. ساراپشىلاردىڭ پٸكٸرٸنشە, ەكسپورتتىڭ ٶسۋٸ ۆاليۋتا نارىعىنا دا ەسەر ەتەدٸ. ەكسپورتتىق تٷسٸم كٶبەيگەن سايىن نارىقتاعى شەتەل ۆاليۋتاسىنىڭ ۇسىنىسى ارتادى.
سونىمەن بٸرگە ماۋسىمداعى كٶرسەتكٸشتٸ تەڭگە باعامىنىڭ ٶزگەرۋٸمەن تٸكەلەي بايلانىستىرۋعا بولمايدى. ۇلتتىق ۆاليۋتاعا كاپيتال قوزعالىسى, ۇلتتىق بانكتٸڭ وپەراتسييالارى, بيۋدجەت اعىندارى, مۇناي باعاسى, نارىقتاعى ٸرٸ مەمٸلەلەر جەنە ەلەمدٸك قارجى نارىعىنداعى جاعداي سيياقتى فاكتورلار دا ەسەر ەتەدٸ. ساۋداداعى تاعى بٸر ماڭىزدى ٶزگەرٸس ٶڭدەلگەن جەنە شيكٸزاتتىق ەمەس ٶنٸمدەر ەكسپورتىنىڭ ٶسۋٸنە بايلانىستى.
ساۋدا جەنە ينتەگراتسييا مينيسترلٸگٸنٸڭ مەلٸمەتٸنشە, 2026 جىلعى قاڭتار ماۋسىمدا قازاقستاننىڭ ەلەم ەلدەرٸمەن شيكٸزاتتىق ەمەس تاۋارلار اينالىمى 43,9 ملرد دوللاردى قۇرادى. بۇل ٶتكەن جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸنەن 7,6%-عا نەمەسە 3,1 ملرد دوللارعا كٶپ. ال العاشقى التى ايدا قازاقستاندىق كەسٸپورىندار سىرتقى نارىقتارعا 15,2 ملرد دوللاردىڭ ٶڭدەلگەن ٶنٸمٸن شىعارعان. بۇل بٸر جىل بۇرىنعى كٶرسەتكٸشتەن 17,6%-عا جوعارى.
ەكسپورت گەوگرافيياسى دا كەڭەيٸپ كەلەدٸ. قازاقستاننىڭ تٷركيياعا ەكسپورتى ەكٸ ەسەگە ٶسٸپ, 1,91 ملرد دوللارعا جەتتٸ. ۇلىبريتانيياعا ەكسپورت 2,7 ەسەگە ارتىپ, 671,8 ملن دوللار بولدى. قىتايعا ەكسپورت 12,1%-عا ٶسٸپ, 3,67 ملرد دوللارعا جەتتٸ.
ٶزبەكستان, فرانتسييا, اۋعانستان جەنە گونكونگ باعىتتارىندا دا ەكسپورت كٶلەمٸنٸڭ ٶسۋٸ بايقالدى.
ەكسپورتتىڭ نەگٸزگٸ بٶلٸگٸن مىس پەن مىس كاتودتارى, ۋران, فەرروقورىتپالار جەنە كٷمٸس قۇرايدى. ٶڭدەلگەن ٶنٸمدەر ٸشٸندە كٷنباعىس مايى مەن مال ازىعىنا ارنالعان ٶنٸمدەردٸڭ ٷلەسٸ ايتارلىقتاي.
ساراپشىلاردىڭ باعالاۋىنشا, ەگەر ەكسپورتتىڭ ٶسۋٸ ٶندٸرٸستٸك قۋاتتاردى كەڭەيتۋ, ٶنٸمدٸ تەرەڭ ٶڭدەۋ جەنە جاڭا نارىقتارعا شىعۋمەن قاتار جٷرسە, سىرتقى ساۋدا ەلگە ۆاليۋتا ەكەلەتٸن سالا عانا ەمەس, ەكونوميكانى ەرتاراپتاندىرۋدىڭ ماڭىزدى فاكتورىنا اينالۋى مٷمكٸن.
