Freedom Inside '26

قازاقستاندا قارييالاردىڭ زەينەتاقىسى قانشا?

قازاقستاندا قارييالاردىڭ زەينەتاقىسى قانشا?
سۋرەت - جاساندى ينتەللەكت: Dalanews.kz

جىل باسىنان بەرٸ رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 1 ترلن 44,3 ملرد تەڭگەگە زەينەتاقى تٶلەندٸ, ونىڭ ٸشٸندە بازالىق زەينەتاقى تٶلەۋگە – 337,6 ملرد تەڭگە, ىنتىماقتى زەينەتاقى تٶلەۋگە – 706,7 ملرد تەڭگە جۇمسالدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

2025 جىلعى 1 سەۋٸردەگٸ جاعداي بويىنشا زەينەتكەرلەر سانى – 2 ملن 465 مىڭ ادام.

2025 جىلعى 1 سەۋٸردەگٸ جاعداي بويىنشا جيىنتىق زەينەتاقىنىڭ ورتاشا مٶلشەرٸ 143 622 تەڭگە بولدى, ونىڭ ٸشٸندە ىنتىماقتى زەينەتاقى مٶلشەرٸ – 95 963 تەڭگە, بازالىق زەينەتاقى – 47 659 تەڭگە بولدى.

2025 جىلعى 1 قاڭتاردا بازالىق زەينەتاقى تٶلەمٸنٸڭ مٶلشەرٸ قر ۇلتتىق بانكٸ ايقىندايتىن ينفلياتسييانىڭ بولجامدى دەڭگەيٸنە سەيكەس 6,5%-عا, ىنتىماقتى زەينەتاقى 8,5%-عا, ياعني ينفلياتسييا دەڭگەيٸنەن 2% - عا وزا وتىرىپ ۇلعايتىلدى.

بۇدان باسقا مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا 2023 جىلدان باستاپ بەس جىل ٸشٸندە ەڭ تٶمەن بازالىق زەينەتاقىنى ەڭ تٶمەن كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنٸڭ 70%-نا دەيٸن, ەڭ جوعارى – 120%-عا دەيٸن جىل سايىن كەزەڭ-كەزەڭٸمەن ارتتىرۋ جٷزەگە اسىرىلادى.

مەسەلەن, 2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ بازالىق زەينەتاقىنىڭ ەڭ تٶمەن مٶلشەرٸ ەڭ تٶمەن كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنٸڭ 65%-نان 70%-عا دەيٸن ۇلعايتىلدى, بۇل 32 360 تەڭگە بولىپ, ونىڭ ەڭ جوعارى مٶلشەرٸ ەڭ تٶمەن كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنەن 105-تەن 110%-عا دەيٸن ارتتىرىلىپ, 50 851 تەڭگەگە جەتتٸ.

2018 جىلعى 1 شٸلدەدەن باستاپ مەملەكەتتٸك بازالىق زەينەتاقى تٶلەمٸ زەينەتاقى جٷيەسٸندەگٸ ٶتٸلٸن ەسكەرە وتىرىپ, ەر الۋشىعا جەكە تاعايىندالادى.

بۇل رەتتە 1998 جىلعى 1 قاڭتارداعى جاعداي بويىنشا ىنتىماقتى جٷيەدە جۇمىس ٸستەگەن ۋاقىتى, سونداي-اق مٸندەتتٸ زەينەتاقى جارنالارى (بۇدان ەرٸ – مزج) تٶلەنگەن كەزەڭدەر زەينەتاقى جٷيەسٸندەگٸ ەڭبەك ٶتٸلٸنە قوسىلادى.

ەگەر ازاماتتىڭ زەينەتاقى جٷيەسٸندەگٸ ٶتٸلٸ 10 جىل نەمەسە ودان از بولسا, سونداي-اق مٷلدە جوق بولسا, بازالىق زەينەتاقى ەڭ تٶمەنگٸ كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنٸڭ 70%-نا تەڭ بولسا, سودان كەيٸن 10 جىلدان اسقان ەر جىل ٷشٸن ونىڭ مٶلشەرٸ 2 %-عا ارتادى. ال ەگەر سٸزدٸڭ ٶتٸلٸڭٸز 20 جىل بولسا, بازالىق زەينەتاقى تٶمەنگٸ كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنٸڭ 90 %-ىن قۇرايدى. ەڭبەك ٶتٸلٸ 30 جىل نەمەسە ودان كٶپ بولسا, كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنٸڭ ەڭ جوعارعى مٶلشەرٸندە ياعني 110% بەلگٸلەنەدٸ.

ەگەر بٸر اي ٸشٸندە مٸندەتتٸ زەينەتاقى جارنالارى بٸرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىنا بٸرنەشە رەت اۋدارىلسا, جيناقتاۋشى جٷيەگە قاتىسۋ مەرزٸمٸ بٸر اي.

وسىلايشا مٸندەتتٸ زەينەتاقى جارنالارى نەعۇرلىم تۇراقتى جەنە تولىق كٶلەمدە اۋدارىلاتىن بولسا, زەينەت جاسىنا جەتكەندە بازالىق زەينەتاقى تٶلەمدەرٸنٸڭ مٶلشەرٸ سوعۇرلىم كٶپ بولادى.

ٶز كەزەگٸندە ازاماتتىڭ جاسىنا بايلانىستى زەينەتاقى تٶلەمدەرٸنٸڭ مٶلشەرٸ 1998 جىلعى 1 قاڭتارداعى جۇمىس ٶتٸلٸنە (كەم دەگەندە 6 اي قاجەت) جەنە زەينەتكەرلٸككە دەيٸنگٸ كەزەڭدەگٸ ورتاشا ايلىق تابىسىنا بايلانىستى بولادى.