قازاقستاندا كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارى باستالىپ كەتتى. سوڭعى جىلدارى ەلدە اۋىل شارۋاشىلىعى مەن ازىق-تۇلىك ءوندىرىسى ايتارلىقتاي ءوسىم كورسەتتى. مىسالى، 2019 جىلى اۋىل شارۋاشىلىعى ءونىمىنىڭ كولەمى 5،2 ترلن تەڭگە بولسا، 2025 جىلى ول 9،8 ترلن تەڭگەگە جەتىپ، ەكى ەسەگە جۋىق ارتقان. ال وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ازىق-تۇلىك ءوندىرىسى 3،9 ترلن تەڭگە بولدى، دەپ حابارلايدى Dalanews.kz "تالداۋ" ساراپشىلارىنا سىلتەمە جاساپ.
بۇل ناتيجەلەرگە مەملەكەت تاراپىنان جۇيەلى قولداۋ كورسەتۋ ارقىلى قول جەتكىزىلدى. مۇندا بيزنەس باستامالارىن الماستىرۋ ەمەس، كەرىسىنشە، ىنتالاندىرۋ نەگىزگى ءرول اتقارىپ وتىر.
بيىل كوكتەمگى دالا جۇمىستارى مەن وراق ناۋقانىنا 700 ملرد تەڭگەدەن استام قارجى بولىنەدى. اگرارلار ءۇشىن بۇل قاراجاتتىڭ سوڭعى مولشەرلەمەسى جىلدىق 5% دەڭگەيىندە بەلگىلەنگەن. ءساۋىر ايىنا دەيىن 4،5 مىڭنان استام شارۋاشىلىق 600 ملرد تەڭگەدەن استام جەڭىلدەتىلگەن نەسيە العان. ولار 7،2 ملن گەكتار ەگىستىك القاپتى يگەرىپ وتىر.
سالىستىرمالى تۇردە، 2022–2023 جىلدارى اۋىل شارۋاشىلىعىن قولداۋعا جالپى 943 ملرد تەڭگە بولىنگەن ەدى. ول قاراجات مال شارۋاشىلىعى، وسىمدىك شارۋاشىلىعى، قارجىلىق قۇرالدار جانە وڭدەۋ سالاسىنا ءبولىندى. ال ءقازىر 700 ملرد تەڭگەدەن استام قارجى تەك ءبىر جىلعا جانە تەك ەگىس پەن جيناۋ جۇمىستارىنا باعىتتالىپ وتىر. بۇعان قوسا، 300 ملرد تەڭگە كولەمىندەگى جەڭىلدەتىلگەن ليزينگ باعدارلاماسى دا بار.
قارجىلاندىرۋدىڭ ۋاقىتى دا وزگەردى. ەگەر 2025 جىلعى ەگىس ناۋقانىنا قاراجات 2024 جىلدىڭ قاراشاسىندا عانا بەرىلە باستاسا، بيىلعى ناۋقان ءۇشىن قارجىلاندىرۋ وتكەن جىلدىڭ قازان ايىندا ىسكە قوسىلعان. بۇل فەرمەرلەرگە قۇجات تاپسىرىپ، قارجى الۋعا جانە كوكتەمگى جۇمىستارعا الدىن الا دايىندالۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ناتيجەسىندە جۇمىستار كىدىرىسسىز جۇرگىزىلىپ، ساپاسى ارتىپ كەلەدى. ال بۇل ءوز كەزەگىندە ءونىم كولەمىنىڭ دە وسۋىنە ىقپال ەتەدى.
ەگىس پەن جيناۋدان كەيىنگى ماڭىزدى كەزەڭ – ءونىمدى وڭدەۋ. ءقازىر قازاقستاننىڭ اگروونەركاسىپتىك ەكسپورتىندا نەگىزىنەن شيكىزات – استىق پەن ەت باسىم. بۇل باعىتتى وزگەرتۋ قاجەت، ويتكەنى تەرەڭ وڭدەلگەن ءونىم ەكسپورتتان كوبىرەك تابىس اكەلەدى.
وسى ماقساتتا اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنە ءوڭىر اكىمدىكتەرىمەن جانە «بايتەرەك» حولدينگىمەن بىرگە جوعارى قوسىلعان قۇنى بار ءونىم ءوندىرىسىن قولداۋ تەتىكتەرىن كەڭەيتۋ تاپسىرىلدى. سونىمەن قاتار اينالىم قاراجاتىنا بەرىلەتىن نەسيەلەردىڭ مەرزىمىن ەكى جىلعا دەيىن ۇزارتۋ جوسپارلانىپ وتىر.
جوسپار بويىنشا، 2026 جىلعا قاراي اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن وڭدەۋ دەڭگەيى 70%-عا جەتكىزىلۋى ءتيىس.
مۇنىڭ ءبارى ازىق-تۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قاجەت. قۇبىلمالى الەمدە ەل ءوز حالقىن نەگىزگى قاجەتتىلىك – ازىق-تۇلىكپەن تۇراقتى قامتاماسىز ەتۋى ءتيىس. سوڭعى جىلدارى بۇل باعىتتا ىلگەرىلەۋ بار، ءبىراق الدا اتقارىلاتىن جۇمىس ءالى كوپ.
قازاقستان تۇراقتى ءارى باسەكەگە قابىلەتتى اۋىل شارۋاشىلىعىن قالىپتاستىرۋ جولىندا ىلگەرىلەپ كەلەدى.
