جەزقازعاندا كورپوراسيانىڭ باسقارما باسشىسى رۋسلان وسكەنالىنىڭ توراعالىعىمەن كومپانيا باسشىلىعى جانە كاسىپورىندارداعى ەڭبەك ۇجىمىنىڭ قاتىسۋىمەن جۇمىس جينالىسى ءوتتى. كەزدەسۋ بارىسىندا قازاقمىستىڭ 2026 جىلعا ارنالعان نەگىزگى دامۋ باعىتتارى ايقىندالدى. ءار باعىت بويىنشا ناقتى اقپاراتتى باسقارما ءتوراعاسىنىڭ ءتيىستى بلوكتارعا جاۋاپتى ورىنباسارلارى باياندادى، دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
كومپانيانىڭ باسىم باعىتى سانالاتىن وندىرىستىك قاۋىپسىزدىك مادەنيەتىن دامىتۋ كەزدەسۋدىڭ باستى تاقىرىبى بولدى. جۇمىسكەرلەرگە ادامنىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا، سونداي-اق جابدىققا ءقاۋىپ توندىرەتىن جاعداي انىقتالعان كەزدە، ەڭبەكتى قورعاۋ تالاپتارى بۇزىلعاندا نەمەسە ەڭبەك جاعدايىنىڭ قاۋىپسىزدىگى قامتاماسىز ەتىلمەگەنى انىقتالعاندا جۇمىستى توقتاتۋ قۇقى بار ەكەنى ەسكەرتىلدى.
2026 جىلعا ارنالعان وندىرىستىك قاۋىپسىزدىكتى دامىتۋدىڭ نەگىزگى باعىتتارى بەلگىلەندى: قاۋىپسىزدىككە ينۆەستيسيا سالۋ، ارنايى كيىمنىڭ ءبىرىڭعاي ستاندارتىن ەنگىزۋ، كوممۋنيكاسيالىق جانە ىنتالاندىرۋ باعدارلامالارىن دامىتۋ، وقىتۋدى جەتىلدىرۋ، مەديسينالىق تەكسەرۋدى اۆتوماتتاندىرۋ جانە راسىمدەردى ستاندارتتاۋ.
مينەرالدىق-شيكىزاتتىق بازانى دامىتۋ مەن گەولوگيالىق بارلاۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. 2025 جىلى Micromine كومپانياسى Micromine O&B باعدارلامالىق جاساقتاماسىن قولدانا وتىرىپ، بەس كەنىشتە گەولوگيالىق-ماركشەيدەرلىك جۇمىسقا اۋديت جۇرگىزدى. قورىتىندىسىندا Micromine Advance وقىتۋ باعدارلاماسىن ەنگىزۋ، ليتولوگيالىق جانە گيدرولوگيالىق مودەل ازىرلەۋ، Geobank جۇيەسىمەن جۇمىس ىستەۋگە وقىتۋ جانە سيفرلىق قۇرالداردى ودان ءارى دامىتۋ تۋرالى شەشىم قابىلداندى.
سونداي-اق ارنايى تەحنيكانى ءار 3-5 جىل سايىن جوسپارلى تۇردە اۋىستىرۋ سيكلىن ەنگىزۋ، جۇمىس ورنىنىڭ كورپوراتيۆتىك ستاندارتىن ازىرلەۋ، شىعىننىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا تەحنيكا پاركىن بىرىزدەندىرۋ، سونداي-اق جابدىقتاردى جەتكىزۋ جانە ولارعا سەرۆيستىك قىزمەت كورسەتۋ بويىنشا ستراتەگيالىق سەرىكتەستەردى ايقىنداۋ جونىندە شەشىم قابىلداندى.
گەولوگيالىق جانە ماركشەيدەرلىك بولىمشەلەر ءۇشىن ەسكىرگەن عيماراتتاردىڭ ورنىنا جاڭا اكىمشىلىك-تۇرمىستىق كەشەن سالۋ ماسەلەسى تالقىلاندى.
جەزقازعان قالاسىندا ورنالاسقان ورتالىق ازياداعى العاشقى گەولوگيالىق كلاستەردىڭ جۇمىسىنا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. جالپى اۋدانى 14 مىڭ شارشى مەتردەن اساتىن كەشەن 200 جۇمىس ورنىنا ارنالعان. ونىڭ قۇرىلىمىنا وقۋ ورتالىعى، كىتاپحانا، جاتاقحانا، ALS اناليتيكالىق زەرتحاناسى، Colorado School of Mines ۋنيۆەرسيتەتىمەن بىرلەسىپ اشىلعان قازاقستانداعى العاشقى گەوفيزيكالىق زەرتحانا، مۇراجاي، كەڭسە عيماراتى، جوندەۋ-مەحانيكالىق سەحى جانە كولەمى 200 مىڭ قۋما مەتردەن اساتىن كەرن ساقتاۋ قويماسى كىرەدى.
2026 جىلعا ارنالعان وندىرىستىك جوسپار 31،6 ملن توننا كەن ءوندىرۋدى، شامامەن 33 ملن توننا كەننەن مىس كونسەنتراتىن وڭدەپ، شىعارۋدى كوزدەيدى.
جەزقازعان، قاراعاندى جانە بالقاش وڭىرلەرىنىڭ كەنىشتەرىندە، سونداي-اق شاتىركول-جايساڭ كلاستەرى اۋماعىندا دامۋ جوبالارىن ىسكە اسىرۋ جوسپارلانعان. اتالعان جوبالار ءوندىرۋ كولەمىن تۇراقتاندىرۋعا، گەومەحانيكالىق ورنىقتىلىقتى ارتتىرۋعا جانە كەن ورىندارىن پايدالانۋ مەرزىمىن 2032-2052 جىلدارعا دەيىن ۇزارتۋعا باعىتتالعان.
ەكولوگيا ماسەلەسى كورپوراسيا ءۇشىن ستراتەگيالىق باعىت بولىپ قالا بەرەدى. ەكولوگيالىق تيىمدىلىكتى ارتتىرۋ باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا جمز-دا 34 ءىس-شارا، ال بمز-دا اسپيراسيالىق جانە گاز تازالاۋ جۇيەلەرىن جاڭعىرتۋ بويىنشا 28 ءىس-شارا وتكىزۋ كوزدەلگەن. بۇل شارالار شىعارىندىلاردى كەزەڭ-كەزەڭىمەن ەڭ ۇزدىك قولجەتىمدى تەحنولوگيالار نورماتيۆىنە سايكەستەندىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
نەگىزگى جوبالاردىڭ قاتارىندا جەزقازعان جانە بالقاش مىس بالقىتۋ زاۋىتتارىندا ەكى كۇكىرت قىشقىلى سەحىن سالۋ جوسپارى بار. بۇل نىساندار ەۇقت نورماتيۆىنە قول جەتكىزۋدەگى ماڭىزدى قادام بولماق. اتالعان كەشەندەر زياندى شىعارىندىلاردىڭ مولشەرىن ەداۋىر قىسقارتۋعا، زاماناۋي ەكولوگيالىق تەحنولوگيانى ەنگىزۋگە جانە وندىرىستىك قۋاتتى ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
سونداي-اق بمز-نى جاڭعىرتۋ ماسەلەسى تالقىلاندى. جاڭا زاۋىتتىڭ قۇرىلىسى كاتودتى مىس ءوندىرىسىن جىلىنا 300 مىڭ تونناعا دەيىن ارتتىرۋعا جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى بارلىق قولجەتىمدى كونسەنتراتتى وڭدەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
كەزدەسۋ قورىتىندىسىندا جۇمىسكەرلەرگە الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتۋ ماسەلەسى ءسوز بولدى. 2026 جىلى الەۋمەتتىك باعدارلامالاردى قارجىلاندىرۋعا شامامەن 11،9 ملرد تەڭگە ءبولۋ كوزدەلگەن.
باسقارما ءتوراعاسى رۋسلان وسكەنالى كاسىپورىن وندىرىستىك ۇدەرىستەردىڭ تۇراقتىلىعىن جانە ەڭبەك ۇجىمى الدىنداعى بارلىق الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەردىڭ ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتىپ وتىرعانىن تىلگە تيەك ەتىپ، ءاربىر قىزمەتكەردىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا باسىمدىق بەرىلىپ، جوسپارلى جۇمىس جالعاسا بەرەتىنىن تاعى ءبىر مارتە اتاپ ءوتتى.
