Freedom Inside '26

«قازاق اتىن تانىتقان ٷش تۇعىر تٸل» مەرەكەسٸ ٶتكٸزٸلدٸ

«قازاق اتىن تانىتقان ٷش تۇعىر تٸل» مەرەكەسٸ ٶتكٸزٸلدٸ


1998 جىلعى 20 قاڭتاردا پرەزيدەنتٸمٸزدٸڭ جارلىعىمەن 22 قىركٷيەك كٷنٸ قازاقستاندا تۇراتىن حالىقتاردىڭ «تٸلدەر مەرەكەسٸ» دەپ جارييالانعانى بەلگٸلٸ.

وسىعان وراي 2017 جىلعى قىركٷيەكتٸڭ 20-سى مەدەۋ اۋدانىنداعى № 32 كٸتاپحانا ۇجىمى جەنە دم. سنەگين اتىنداعى № 30 مەكتەپ-گيمنازيياسى بٸرلەسٸپ  «قازاق اتىن تانىتقان ٷش تۇعىر تٸل» مەرەكەسٸن ٶتكٸزدٸ.

الدىمەنسٶز كەزەگٸ بەرٸلگەن مەكتەپ-گيمنازييا ديرەكتورى ەرەجەپوۆا عالييا باتيحانقىزى تەۋەلسٸز ەلٸمٸزدە ٶمٸر سٷرٸپ وتىرعان تٷرلٸ ۇلت ٶكٸلدەرٸ اراسىنداعى دوستىق پەن بٸرلٸكتٸ نىعايتۋ بارىسىندا مەملەكەتتٸك تٸلگە قۇرمەت سەزٸمدەرٸن قالىپتاستىرۋ, ٷش تٸلدٸلٸك ساياساتىن دامىتۋ ماقساتىندا ۇيىمداستىرىلىپ وتىرعان بۇل مەرەكەنٸڭ مەملەكەتٸمٸزدە باسىمدىققا يە بولىپ وتىرعان ٷش تٸلدە, ياعني قازاق, اعىلشىن جەنە ورىس تٸلدەرٸندە قاتار ٶتكٸزٸلۋٸن زامانعا ساي دامۋدىڭ بەلگٸسٸ رەتٸندە قابىلداۋ قاجەتتٸگٸن اتاپ ٶتتٸ.

№ 32 كٸتاپحانا «مەملەكەتتٸك تٸل – بولاشاعىم, ەرتەڭٸم» اتتى كٸتاپ كٶرمەسٸن قويدى. كٸتاپحانا قىزمەتكەرٸ ق. مايمىش قازاق تٸلٸنٸڭ جوعارى مەرتەبەسٸن ايعاقتايتىن بٸرقاتار جاڭا كٸتاپتارمەن تانىستىرىپ, قازاق تٸلٸنٸڭ تاريحى, سٶزجاسامى, قۇرىلىمى, تٸلدٸڭ قوعام ٶمٸرٸندەگٸ ماڭىزى تۋرالى ت.س.س. جاڭا باسىلىمدارعا شولۋ جاسادى.

«تۋعان تٸلٸم – تٸرلٸگٸمنٸڭ ايعاعى,
تٸلٸم باردا ايتىلار سىر ويداعى.
ٶسسە تٸلٸم, مەن دە بٸرگە ٶسەمٸن,
ٶشسە تٸلٸم, مەن دە بٸرگە ٶشەمٸن», – دەپ, ايتۋلى ٸس-شاراعا بەلسەنە قاتىسقان وقۋشىلار قازاق حالقىنىڭ انا تٸلٸ رەتٸندە جەنە مەملەكەتتٸك تٸل رەتٸندە قازاق تٸلٸنٸڭ مەرتەبەسٸن ەرەكشە اتاپ ٶتتٸ.
«تٸلٸ بٶلەك بولعانىمەن, تٸلەك بٸر,
ۇلى دوستىق مەپەلەگەن جٷرەك گٷل.
قازاقستان بار ۇلىسقا شاڭىراق,
شايقالماستان شاتتىعىمىز تٸرەپ تۇر!» – دەپ ۇران ايتقىزعان وسى مەرەكە بالالاردى ۇلتارالىق تاتۋلىققا, بٸرلٸككە باۋلۋدىڭ ەڭ بٸر كٶركەم ٷلگٸسٸ بولعانداي. ٸس-شارا بارىسىندا مەكتەپ وقۋشىلارى تەۋەلسٸز ەلٸمٸزدٸڭ تاريحى مەن ساياسي ماڭىزدى وقيعالارىن جوعارى دەڭگەيدە بٸلەتٸنٸن كٶرسەتتٸ.



سونىمەن قاتار بالالار تٷرلٸ ويىن-سايىستاردا ٶز قابٸلەتتەرٸن بايقاتتى. مىسالى, «تاپقىر دوستار» سايىسىندا ٷش وقۋشىدان ەكٸ توپ قۇرالىپ, ەربٸر توپقا ٷش تٸل بويىنشا سۇراقتار قويىلدى. سەيٸلبەكوۆا ا., قوجاباشاەۆا د., گيززاتوۆا م., ەدٸلبەكقىزى م. ت.ب بالالار ويىنعا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, بەلسەنە قاتىسىپ, سۇراقتارعا دۇرىس جاۋاپ بەردٸ.

باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارى «ەرقاشان كٷن سٶنبەسٸن!» ەنٸن ٷش تٸلدە ورىنداسا, ورتا بۋىن وقۋشىلارى ٷش تٸلدە ٶلەڭ-جىرلار, قارا سٶزدەر ايتتى.

تٸل مەرەكەسٸندە ەن ايتىپ, بي بيلەگەن بالالار كٶرەرمەندەردٸ ٶنەرٸمەن تەنتٸ ەتتٸ. اتاپ ايتار بولساق, وقۋشىلار ناۋرىزباەۆ ب., جەنٸبەكوۆا ا., دجۋماەۆا س., تۇلىمبەتوۆ د. قازاق, اعىلشىن جەنە ورىس تٸلدەرٸندە  ٶلەڭدەر وقىسا, 6 «ە» «ب» سىنىپ وقۋشىلارى  ە. حاسانعاليەۆتٸڭ «اتامەكەن» ەنٸن حور بولىپ ورىندادى, ەگٸزدەر جولداسوۆا ۆ., جولداسوۆا ا. قازاق بيٸن بيلەدٸ.



مەكتەپ-گيمنازييا ديرەكتورىنىڭ تەربيە جٶنٸندەگٸ ورىنباسارى م.ك. جيعانباەۆانىڭ جەتەكشٸلٸگٸمەن ۇيىمداستىرىلعان وسى تٸل مەرەكەسٸ:

«ەربٸر تٸلدە سٶيلە ەلەمدٸ تاڭ قىلىپ,

انا تٸلٸن بٸلمەي ٶسكەن ەڭگٷدٸك.

ٶسەر بولساڭ, بايتاق دالاڭ تۇرعاندا,

قازاق تٸلٸ جاساۋ كەرەك مەڭگٸلٸك!» دەپ, ەنشٸمٸزگە بەرٸلگەن باي, اسىل, الىپ مۇرانى جاس ۇرپاقتىڭ ەرٸ قاراي جالعاستىرۋى – بولاشاق ٷشٸن ماڭىزى زور مٸندەت ەكەنٸن ساناسىنا سٸڭٸرگەنٸنٸڭ ايقىن كٶرٸنٸسٸ بولدى.

اتالمىش مەكتەپ-گيمنازييانىڭ ديرەكتورى عالييا باتيحانقىزى مەن ديرەكتوردىڭ ورىنباسارى مادينا كەنجەبەكقىزىنىڭ ٷزدٸك جەتەكشٸلٸگٸمەن وقۋشىلار الۋان تٷرلٸ مەرەكەلەرگە ٷنەمٸ بەلسەنە ارالاسىپ, بٸلٸم جەنە ٶنەردٸڭ بيٸك تۇعىرىنان كٶرٸنٸپ جٷر. كەلەشەكتە ەلٸنٸڭ ٷمٸتٸن اقتاي الاتىنداي وزىق ويلى ازاماتتاردى قالىپتاستىرۋ جولىندا ايانباي ەڭبەك ەتٸپ كەلە جاتقان مەكتەپ باسشىلارىنا مىڭ العىس بٸلدٸرەمٸز.

№ 32 كٸتاپحانا مەڭگەرۋشٸسٸ
ايشا بايماحانبەتقىزى,
قر مەدەنيەت قايراتكەرٸ