ورالبەك بوتباي: «اۋىلدان شىقپاعان قارييالارعا نۇر-سۇلتاندى كٶرسەتٸپ, باتاسىن الدىم"

ورالبەك بوتباي: «اۋىلدان شىقپاعان قارييالارعا نۇر-سۇلتاندى كٶرسەتٸپ, باتاسىن الدىم"
تٷركٸستان وبلىسى بەيدٸبەك اۋدانى, قوشقار اتا اۋىلىنان شىققان كەسٸپكەر ورالبەك قوجامجارۇلى ەلٸمٸزدەگٸ قالتالى ازاماتتاردى قاراپايىم حالىققا قولۇشىن سوزۋعا شاقىردى.  «باي بولساڭ, حالقىڭا پايداڭ تيسٸن» دەگەن تەمسٸلدٸ ٶمٸرلٸك ۇرانىما اينالدىرىپ كەلەمٸن كەسٸپكەر تۋعان اۋىلىنىڭ جولىن جٶندەپ, كٶشەلەرٸنە كٷننەن قۋات الاتىن جارىق شامدار ورناتقان.

تابىسىنىڭ بەلگٸلٸ بٸر بٶلٸگٸن قايىرىمدىلىققا جۇمسايتىن كەسٸپكەر

كٷننەن قۋات الاتىن شامداردى اقتاۋ, شىمكەنت جەنە تاراز قالالارىندا دا ورناتۋعا ٶز ٷلەسٸن قوسقان.

– اقىلدى شامداردى ەلٸمٸزدٸڭ بٸرقاتار ٶڭٸرٸنە ورناتتىم. ول شامدار كەش باتقاندا اۆتوماتتى تٷردە جانادى, تاڭ اتقاندا قايتا ٶشەدٸ. كٷننەن ەنەرگييا الاتىن شامداردى شىعارۋمەن اينالىساتىن زاۋىت قۇرىلىسىن باستاۋعا جەر الىپ قويدىم. اقىلدى شامداردىڭ بٸر ەرەكشەلٸگٸ – 70% ٷنەم جاسايدى, سوسىن ەر باعانادا سيم-كارتا, ينتەرنەت, رادار, قۋاتتاعىش سىندى 14 تٷرلٸ قوندىرعى بار.

تۋعان اۋىلىم قوشقار اتادا 19 شاقىرىم اۋماققا 480 دانا جارىق شام ورناتتىق, اۋىلدىڭ ويدىم-شۇقىرعا اينالعان جولىن جٶندەتٸپ, مەكتەپ سالدىم. «جاقسىلىعىڭدى سۋداعى بالىق قانا بٸلسٸن» دەمەي مە, بٸراق كەيدە پايدالى ٸستەر ٶزگەلەرگە دە ٷلگٸلٸ بولسا دەيسٸڭ. ودان بٶلەك, پويىزعا, ۇشاققا مٸنٸپ كٶرمەگەن اۋىل تۇرعىندارىن الماتى, نۇر-سۇلتان سىندى قالالارعا ساياحاتقا جٸبەرٸپ تۇرامىن. اقتٶبەدەن 60 جەتٸم بالانى بىلتىرعى جىلى «بالدەۋرەن» دەمالىس ورنىنا جٸبەرگەنمٸن. جىلىنا اۋىلىمداعى مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ ٷش-تٶرتەۋٸنٸڭ وقۋ اقىسىن جابۋعا جەردەمدەسەمٸن, - دەدٸ ول.


كەسٸپكەردٸڭ ايتۋىنشا, پاندەمييا كەزٸندە كٶمەككە مۇقتاج جانداردىڭ قاتارى كٶبەيگەن.

– ەلەمدٸ جايلاعان كوروناۆيرۋس ٸندەتٸ ەل تۇرعىندارىنىڭ قاراپايىم عانا مەديتسينالىق بەتپەردەدەن باستاپ, دەرٸ-دەرمەك, ازىق-تٷلٸككە مۇقتاج ەكەنٸن كٶرسەتتٸ.  بٷكٸل ەلەمنٸڭ باسىنداعى جاعداي بولعان سوڭ, شاعىم ايتا المايمىز. مەملەكەت ٶز كەزەگٸندە كەسٸپكەرلەردٸ دە, قازاقستاندىقتاردى دا قولداۋعا تىرىسىپ جاتىر.  پاندەمييا كەزٸندە قاراپايىم حالىقتىڭ جۇمىسسىز قالعانىن كٶزٸم كٶردٸ. ٷكٸمەتتەن 42 500 تەڭگە كٶلەمٸندە ەلەۋمەتتٸك كٶمەك بەرٸلدٸ. دەسە دە بۇل كٸرٸسٸنەن ايىرىلعان وتباسىلاردىڭ مۇقتاجىن تولىق ٶتەي الماي وتىر. تالاي ادامعا جۇمىس بەرۋشٸ رەتٸندە ٶزٸم دە قولاستىمداعى مامانداردىڭ ەشقايسىسىن قىسقارتپاۋعا تىرىسىپ, بٸر-بٸر ٷيدٸ اسىراپ وتىرعان جانداردىڭ نان تابۋىنا سەپتٸگٸمدٸ تيگٸزدٸم. كوروناۆيرۋستى ينفەكتسييا ٶرشٸگەن تۇستا حالىققا تەگٸن بەتپەردە تاراتىپ, يراننان دەرٸ-دەرمەكتەر الدىردىق. اۋرۋى اسقىنعان جاندارعا تەگٸن دەرٸ جەتكٸزدٸك, – دەيدٸ ورالبەك قوجامجارۇلى.

كەيٸپكەرٸمٸز كەيدە جاعدايى بولا تۇرىپ, اقشا سۇرايتىنداردىڭ دا كەزدەسەتٸنٸن جاسىرمادى.

– ەلٸمٸزدٸڭ ەر تٷكپٸرٸنەن كٶمەك سۇرايتىندار اراسىنان الاياقتار دا تابىلىپ جاتىر. العاشىندا قارجىدان قىسىلىپ تۇرعانداردى تەكسەرمەي-اق, كٶمەك بەرەتٸنمٸن. بٸردە جامبىل وبلىسىنان بٸر كەلٸنشەك تەلەفون شالىپ, مٷلدە جاعدايى جوق ەكەنٸن ايتتى. دەرٸحاناعا باراتىن اقشاسى بولماي, اۋرۋى اسقىنىپ, بالالارى قاراۋسىز قالعانىن جەتكٸزگەن سوڭ, جٷرەگٸم اۋىرىپ كەتتٸ. دەرەۋ سول ٶڭٸردەگٸ تانىس ازاماتتارعا حابارلاسىپ, بٸرلەسٸپ قولۇشىن بەرەيٸك دەپ ۇسىنىس تاستادىم. انىقتاي كەلگەندە, جاڭاعى كٶمەككە مۇقتاجبىز دەگەن ەيەل ەكٸ شاشتارازى, استىندا Lexus ماركالى كٶلٸگٸ, كوتتەدجٸ بار ادام بولىپ شىقتى. وسى جاعداي ماعان ٷلكەن ساباق بولىپ, سودان بەرٸ كٶمەك كٶرسەتەتٸن جانداردى تەكسەرٸپ الاتىن بولدىم. ەر نەرسە ادامنىڭ نيەتٸنەن عوي, ادامداردىڭ پەيٸلٸ تارىلماسىن. كەز-كەلگەن قيىنشىلىقتىڭ اياقتالار كەزٸ بار, – دەيدٸ ورالبەك.

ورالبەكتٸڭ تابىسىنىڭ بەلگٸلٸ بٸر بٶلٸگٸن قايىرىمدىلىققا جۇمساۋدى ەدەتكە اينالدىرۋىنا بالا كەزدەگٸ كٶرگەن قيىندىقتارى ەسەر ەتكەن.

– كٶپبالالى وتباسىنان شىققان سوڭ, بٸر كٸسٸدەي قينالعان سەتتەرٸمٸز بولدى. ەپكەم ەكەۋمٸز تٶرت جىل بويى بٸر پالتونى الما-كەزەك كيەتٸنبٸز. تٷسكە دەيٸن پالتونى ەپكەم, تٷستەن كەيٸن مەن ساباققا كيٸپ باراتىن ەدٸم. مەنٸڭ بيزنەستەگٸ جولىم سول بالا كٷننەن باستالدى دەسەم, ارتىق ايتقاندىق بولماس. تاۋ ەتەگٸندە ٶسكەن قوزىقۇيرىقتى قالاعا ەكەلٸپ ساتاتىنبىز. كەيٸن سول اقشانى جيناپ, قالادا وقيتىن ستۋدەنت اعا-ەپكەلەرٸمە سالىپ جٸبەرەتٸنمٸن.


كەسٸپ جاساۋعا دەگەن يكەمدٸلٸگٸم مەنٸ وسى كٷنگە دەيٸن جولدان تايدىرعان جوق. ٶزٸمنەن ارتىلعانىن جاستارعا, قارييالارعا بەرگەندٸ جٶن كٶرەمٸن. ­­­­­­ ولاردىڭ باتاسىنان ارتىق ەشتەڭە جوق. ال ستۋدەنتتەرگە بەرگەن كٶمەگٸمدٸ بولاشاققا سالىنعان ينۆەستيتسييا دەپ بٸلەمٸن. سەبەبٸ, بٸزگە بٸلٸمدٸ, مىقتى كادرلار كەرەك. اۋىل كٶشەلەرٸنە جارىق ورناتىپ, جول سالىپ بەرگەندە ارقامنان جٷك تٷسكەندەي بولدى. سەبەبٸ, ەر ادام ٶزٸنٸڭ تۋعان اۋىلىنا قارىزدار. شاما كەلسە, تۋعان اۋىلدىڭ كٶركەيۋٸنە اتسالىسۋ كەرەك. ەر كەسٸپكەر ينۆەستيتسييانى تۋعان اۋىلىنا سالىپ, جول جٶندەپ, كٶپٸر ورناتىپ, اۋىل بالالارىنا فۋتبول الاڭىن سالىپ, اۋىل وقۋشىلارى ٷشٸن قولجەتٸمسٸز كٸتاپتاردى تەگٸن تاراتسا, يگٸلٸك دەگەن وسى ەمەس پە?! – دەدٸ ول.

بٸر كەزدەرٸ ت.جٷرگەنوۆ اتىنداعى ٶنەر اكادەميياسىن بٸتٸرگەن كەسٸپكەر ساحنادا جٷرمەسەم دە, ٶنەر مەن سپورتتا  جٷرگەن جاستارعا دەمەۋشٸلٸك جاساپ تۇرامىن دەيدٸ.

– ٶنەر اكادەميياسىن بٸتٸرگەنمەن, ول سالادان الىستاپ كەتتٸم. كەسٸپتٸڭ بٸرنەشە تٷرٸمەن اينالىسىپ كٶردٸم. كەيبٸرٸنەن جاقسى پايدا تاپسام, ەندٸ بٸرٸنەن بانكروت بولعان كەزدەر دە بولدى. ەسٸرەسە, سپيرت ٶنٸمدەرٸمەن اينالىسقان ماعان جاقپايتىنىنا كٶزٸم جەتتٸ. ٶنەر ساحناسىندا جٷرمەسەم دە, ٶنەردٸڭ, سپورتتىڭ دامۋىنا ٶز ٷلەسٸمدٸ قوسىپ كەلەمٸن. ەيگٸلٸ شولپان جانداربەكوۆانىڭ كۋرسىنان بٸتٸرٸپ شىققانىمدى ماقتان تۇتامىن. بەكجان تۇرىس, عاني قۇلجانوۆ سەكٸلدٸ ەلگە تانىمال كۋرستاستارىممەن بايلانىسىم ٷزٸلگەن ەمەس, – دەيدٸ ول.