ارعى دا بەرگٸ قازاق تاريحىندا ۇرپاق ۇمىتپاۋى تيٸس داڭقتى ۇلدار ٶتكەن. ولاردىڭ ەرلٸگٸ مەن ٶمٸر جولى كەلەشەك ٷشٸن دەرٸپتەلۋٸ تيٸس. شىڭعىس حاننىڭ ٷلكەن ۇلى, ەرجٷرەك قولباسشى جوشى حاننىڭ قازاق توپىراعىندا قۇرعان مەملەكەتٸ – جوشى ۇلىسى قازاق مەملەكەتتٸلٸگٸنٸڭ تٷپ باستاۋىندا تۇر. ولاي دەيتٸنٸمٸز, جوشى ۇلىسى تٶرت ۇلى حاندىقتىڭ بٸرٸ بولۋىمەن قاتار, ٶزٸنەن كەيٸن التىن وردا دەگەن الىپ يمپەرييانىڭ, كەيٸنگٸ حاندىقتاردىڭ قالىپتاسۋىنا نەگٸز بولدى. تاريحشى عالىمدار «جوشىنىڭ ورتالىق قازاقستاندا جەرلەنۋٸ تۋرالى اڭىز كەزدەيسوق پايدا بولماعانىن, ەسكەري قولباسشى, ديپلومات رەتٸندە جوشى ٶزٸن تالاي جورىقتاردا مويىنداتقانىن» ايتادى. داڭقتى جوشى ۇلىسى قۇرىلعانىنا بيىل 800 جىل.
مەملەكەت باسشىسى اتىراۋدا ٶتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ ٷشٸنشٸ وتىرىسىندا جوشى ۇلىسىنىڭ قازاق تاريحى ٷشٸن مەن-ماڭىزى بيٸك ەكەنٸنە ەرەكشە توقتالدى. پرەزيدەنت قازاقستان – ۇلى دالاداعى كٶشپەندٸلەر ٶركەنيەتٸنٸڭ تٸكەلەي مۇراگەرٸ ەكەنٸن ايتىپ, جەر جٷزٸنە التىن وردا دەگەن اتپەن تانىلعان ەيگٸلٸ جوشى ۇلىسى ورتالىق ەۋرازييانىڭ بايتاق دالاسىنداعى ەڭ قۋاتتى مەملەكەت رەتٸندە مويىندالعانىن مەلٸمدەدٸ:
«جوشى ەۋلەتٸ 6 عاسىر بويى ورتالىق ەۋرازييانىڭ تاعدىرىنا تٸكەلەي ىقپال ەتتٸ. ۇلان-عايىر اۋماقتا بٸرتۇتاس ٶركەنيەت قۇرۋعا ۇمتىلدى. جوشى ۇلىسى ۇلى دالانى مەكەن ەتكەن حالىقتاردىڭ سان عاسىرلىق دامۋ باعدارىن ايقىنداپ وتىردى. ۇلىق ۇلىس مەملەكەتتٸ باسقارۋ ٸسٸن جاڭا دەڭگەيگە كٶتەردٸ. ونىڭ ريم يمپەريياسىمەن ۇقساستىعى دا – وسىندا. بيىل جوشى ۇلىسىنىڭ نەگٸزٸ قالانعانىنا 800 جىل تولدى. بٷگٸنگٸ جيىنىمىز دا وسى مەرەيلٸ بەلەسكە تۇسپا-تۇس كەلٸپ وتىر. جوشى ۇلىسى قازاقستاننىڭ مەملەكەتتٸلٸك دەستٷرٸندە ايرىقشا ورىن الادى. ەلٸمٸزدٸڭ ٶتكەنٸ, بٷگٸنٸ مەن بولاشاعى ونىڭ تاريحي مۇراسىمەن تىعىز استاسىپ جاتىر. ەندەشە, التىن وردا تۋرالى حالىقارالىق ارەناداعى تٷسٸنٸك قازاقستانمەن تٸكەلەي بايلانىستى بولۋى كەرەك», – دەدٸ پرەزيدەنت.
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستاننىڭ جەتٸ تومنان تۇراتىن جاڭا اكادەمييالىق تاريحىن جازۋ جۇمىستارى جٷيەلٸ جٷرٸپ جاتقانىن, ەڭبەكتٸڭ دەربەس بٸر تومى جوشى ۇلىسىنا ارنالاتىنىن ايتتى.
قر پرەمەر-مينيسترٸ ولجاس بەكتەنوۆ دەپۋتاتتىق ساۋالعا بەرگەن جاۋابىندا «جوشى ۇلىسىنىڭ 800 جىلدىعىن ٶتكٸزۋ جٶنٸندەگٸ 30 ٸس-شارادان تۇراتىن جالپى رەسپۋبليكالىق جوسپار بەكٸتٸلگەنٸن, وندا جوشى تۋرالى تولىقمەتراجدى كٶركەم فيلم جەنە «التىن وردا» تاريحي سەريالىن تٷسٸرۋ مەسەلەسٸن پىسىقتاۋ, قالالاردا جوشى ەسكەرتكٸشٸن ورناتۋ شارالارى كٶزدەلگەنٸن» مەلٸمدەگەن ەدٸ. بۇل جۇمىستاردىڭ تٷپ باستاۋى رەتٸندە جوشى ۇلىسىنىڭ قازاق تاريحىنداعى رٶلٸن دەرٸپتەۋ ماقساتىندا اعىلشىن تٸلٸندەگٸ گيبريدتٸ دەرەكتٸ-درامالىق تەلەحيكايا تٷسٸرٸلەتٸنٸ بەلگٸلٸ بولدى.
ٸزگٸ باستامانى «Dara» پرەزيدەنتتٸك باستامالار قورى «Karga Seven Pictures» كينوستۋديياسىمەن بٸرلەسە وتىرىپ جٷزەگە اسىرادى. شىڭعىس حاننىڭ ٷلكەن ۇلى جوشى حاننىڭ ٶمٸرٸنە ارنالعان تۋىندى التى سەرييادان تۇرادى. بۇل تۋرالى «Dara» پرەزيدەنتتٸك باستامالار قورىنىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ مەلٸمدەگەن ەدٸ. تۋىندىدا التىن وردا يمپەريياسىنىڭ دامۋ كەزەڭدەرٸ جوشى حاننىڭ ٶمٸرٸنٸڭ تاريحى نەگٸزٸندە تٷسٸرٸلەدٸ.
Karga Seven Pictures – لوس-اندجەلەستە مامانداندىرىلعان پروديۋسەرلٸك كومپانييا. قۇرىلتايشىلارىنىڭ بٸرٸ – ەمرە شاحين. 2008 جىلى Karga Seven Pictures اقش-تا اشىلدى. بٷگٸنگٸ كٷنٸ Karga Seven – لوس-اندجەلەس پەن ىستامبۇلدا كەڭسەلەرٸ بار, دارىندى ەرٸ كٶپۇلتتى كوماندا جيناعان كومپانييا. كومپانييانىڭ تۋىندىلارى بٸرنەشە مەرتە حالىقارالىق سىيلىقتارعا, سونىڭ ٸشٸندە حالىقارالىق تەلەۆيزييالىق سىيلىق Emmy Award-قا ۇسىنىلعان. سونىمەن قاتار, Karga Seven Pictures بۇعان دەيٸن دە تاريحي تۋىندىلارىمەن ەلەم جۇرتشىلىعىنا جاقسى تانىمال, ول Netflix ٷشٸن «يمپەرييانىڭ ٶرلەۋٸ: وسمان يمپەريياسى» جەنە «كەلٸسٸم: مۇسانىڭ حيكاياسى» سەكٸلدٸ سەريالدار تٷسٸرگەن, ال ولار 90-نان اسا ەلدە ٷزدٸك 10 سەريالعا اينالدى. ەندٸ Netflix-كە تاريحي دراما تٷسٸرگەن كينوستۋدييا جوشى حان تۋرالى تەلەحيكايانى جارىققا شىعارادى. تٷسٸرٸلٸم 2024 جىلدىڭ كٷزٸندە قازاقستان مەن تٷركييادا باستالادى دەپ جوسپارلانىپ وتىر.
«جوشى حاننىڭ ٶمٸر تاريحى كەرەمەت ەپيكالىق, ول دٷنيە جٷزٸندەگٸ كٶرەرمەندەردٸ قىزىقتىرارى سٶزسٸز. وسى اۋقىمدى تاريحي جوبانى جٷزەگە اسىرۋدا «Dara» قورىمەن بٸرلەسٸپ, جۇمىس جاساۋ بٸز ٷشٸن ٷلكەن مەرتەبە», – دەپ اتاپ ٶتتٸ Karga Seven Pictures كرەاتيۆتٸ ديرەكتور ەمرە شاحين.
بۇل دەرەكتٸ-دراما قازاق حالقىنىڭ تٷپ تاريحىن كەڭ كٶلەمدە كٶرسەتەتٸنٸنە, ونى تٶرتكٷل دٷنيەگە دەرٸپتەپ, تانىتاتىنىنا سەنٸم مول.