مۇحتار تايجان: «جەر كوميسسيياسىنىڭ قاي مٷشەسٸ قالاي داۋىس بەرگەنٸن ەل بٸلۋٸ كەرەك»
اتىراۋ قالاسىندا ٶتٸپ جاتقان جەر رەفورماسى جٶنٸندەگٸ كوميسسييا وتىرىسىندا ساياساتكەر, كوميسسييانىڭ قۇقىقتىق جۇمىس توبىنىڭ جەتەكشٸسٸ مۇحتار تايجان وسىنداي ۇسىنىس تاستادى, - دەپ حابارلايدى Qamshy.kz.
«كوميسسييا جۇمىسى ەلدٸڭ نازارىندا. اقىرعى شەشٸم قالاي قابىلداناتىنىنا بەرٸ الاڭداۋلى. سوندىقتان, جەردٸ ساتۋ, جالعا بەرۋ مەسەلەلەرٸندە كٸم قالاي داۋىس بەردٸ دەگەن اقپاراتتار اشىق بولۋى كەرەك», - دەيدٸ مۇحتار تايجان.
كوميسسييا وتىرىسىندا ساياساتكەر تٶمەندەگٸ مەسەلەلەرگە نازار اۋدارتتى.
«جايىلىم جەر جەتٸسپەي جاتىر. ەر اۋىلدىڭ ايماعىندا ناقتى راديۋس ٸشٸندە جايىلىم جەر ەشكٸمگە جالعا بەرٸلمەۋ كەرەك.
ەكٸنشٸ ٷلكەن مەسەلە – قازاقستاندىقتارعا جەردٸ جالعا بەرۋ. كەيبٸرەۋلەر بٸلەدٸ, بٸرەۋلەر بٸلمەيدٸ, سوڭعى زاڭناما بويىنشا جەردٸ جالعا الۋ مٷمكٸندٸگٸ الىنىپ تاستالدى. بٸز سول مٷمكٸندٸكتٸ قالدىرۋدى ۇسىنامىز. كەلەسٸ قادام, لاتيفۋنديزمگە قارسى شارالار. بٸر ادامعا بەرٸلەتٸن جەردٸڭ كٶلەمٸنە شەكتەۋ ورناتىلادى. اماندىق بولسا, وسى ۇسىنىستار پارلامەنتكە بەرٸلەدٸ.
سونىمەن قاتار, كوميسسيياداعى ۇسىنىستار ٸشٸندە كەلٸسپەيتٸن جەرلەر دە بار. مەسەلەن, كاداستر مەسەلەسٸ. ول دەگەن اشىق مەلٸمەت. قازٸر جەر كٸمنٸڭ قولىندا دەگەن ەش اقپارات جوق. ول جەكە اقپاراتتار تۋرالى زاڭعا قايشى بولىپ وتىر. مەنٸڭشە, جەر تۋرالى اقپارات جاريياعا شىعۋى كەرەك.
جەردٸ شەتەلدٸكتەرگە ساتپايمىز دەپ جاتىرمىز. بٸراق, شەتەلدٸكتەردٸڭ ٷلەسٸ بار فيرمالار جەردٸ ساتىپ الا الادى, جالعا الا الادى. بٸزدٸڭ ۇسىنىسىمىز – شەتەلدٸكتەردٸڭ ٷلەسٸ بار فيرما جەردٸ جالعا الماسىن, ساتىپ الماسىن.
سوسىن پروگرەسسيۆتٸ جەر سالىعى تۋرالى ايتقىم كەلەدٸ. ول تۋرالى كوميسسييا تٶراعاسى دا ايتىپ كەتتٸ. بۇل ۇسىنىس كەلەسٸ سالىق كودەكسٸنە ەنەدٸ. وسى ۇسىنىستى كوميسسييانىڭ رەسمي تٷردە قابىلداۋىن ۇسىنامىن.
سوڭعى وتىرىستا ايدىن دەگەن جٸگٸت ٷرجار مەسەلەسٸن كٶتەردٸ. بٸز جازباشا ارىزىن الدىق, شىعىسقا تەكسەرٸس جٸبەردٸك. اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸ سول تەكسەرٸس قورىتىندىسىن جارييالايدى دەپ سەنەمٸن.
زاڭدى قابىلداۋ بار دا, ونىڭ تالاپتارىن جٷزەگە اسىرۋ بار. ەلدە 144 اۋدان بار, 75 كوميسسييا مٷشەسٸ بار. كوميسسييا مٷشەلەرٸن اۋداندارعا بٶلٸپ, سول اۋداندارداعى زاڭنىڭ ورىندالۋىن باقىلايتىن مٷمكٸندٸك الساق, ەسەپ بەرسەك. سوندا عانا بٸزدٸڭ شەشٸمدەر جٷزەگە اسادى.
ەڭ كەمٸ 10 پايىز جەر ورالماندارعا قالۋ كەرەك. بولاشاقتا شەت ەلدەن قازاقتار كەلەدٸ. ولارعا جەر قالۋ كەرەك.
پرەزيدەنت جەر مەسەلەسٸ كومپروميسپەن شەشٸلۋٸ كەرەك دەپ ايتتى. جەردٸ ساتۋ, ساتپاۋ, شەتەلگە جالعا بەرۋ, بەرمەۋگە قاتىستى تٷرلٸ كٶزقاراس بار. ەگەر بٸز وسى مەسەلەدە كەلٸسٸمگە كەلە الماساق, موراتورييدٸ بەس جىلعا ۇزارتۋ كەرەك», - دەيدٸ مۇحتار تايجان.
ساياساتكەر سونداي-اق, وبلىس باسشىسى ن. نوعاەۆقا ەجەلگٸ استانا سارايشىق قالاسىنىڭ احۋالى تۋرالى ٶتٸنٸش ايتا كەلە, جەر ميتينگٸسٸنە شىققان ازاماتتاردىڭ تاعدىرىن قوزعادى.
«24 سەۋٸردەگٸ ميتينگتە ٶزٸڭٸز بولدىڭىز. ميتينگ كەزٸندە ەشتەڭە قيراپ, بٷلٸنگەن جوق. سول ميتينگٸدە سٸزدٸڭ جانىڭىزدا تۇرعان ەكٸ ازامات تٷرمەدە وتىر. ونداي ميتينگ كٶپ جەردە بولدى, بٸراق, اتىراۋدىڭ جٸگٸتتەرٸ عانا تٷرمەگە قامالىپ وتىر. ەرينە, ول سٸزدٸڭ قولىڭىزدا ەمسەس, بٸراق ولاردى بوساتۋعا ات سالىساسىز دەپ ٷمٸتتەنەمٸن», - دەدٸ مۇحتار تايجان وبلىس باسشىسىنا قاراتا.
سونىمەن قاتار, شەڭگەلدٸ, زارەچنىي اۋىلدارىنىڭ ديحاندارى مەن تۇرعىندارىنىڭ جەردٸ ساتۋعا, شەتەلدٸكتەرگە جالعا بەرۋگە قارسىلىق بٸلدٸرگەن حاتتارىن تاپسىردى.