كيبەرقاۋٸپ جەنە مەديا: KazHackStan 2026-دا ساراپشى نە ايتتى?

كيبەرقاۋٸپ جەنە مەديا: KazHackStan 2026-دا ساراپشى نە ايتتى?
جي | Dala News

استانادا ٶتٸپ جاتقان KazHackStan 2026 حالىقارالىق كونفەرەنتسيياسىندا كيبەرقاۋٸپسٸزدٸك مەسەلەلەرٸ تالقىلانۋدا. Dala News تٸلشٸسٸ فورۋم بارىسىندا ساراپشىمەن سٶيلەسٸپ, رەداكتسييالارعا تٶنەتٸن كيبەرقاۋٸپتەر جەنە ولاردان قورعانۋ جولدارىن انىقتاعان بولاتىن.

ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا, مەديا ۇيىمدارى ٷشٸن قاۋٸپ تەك سايتقا جاسالاتىن DDoS شابۋىلدارىمەن شەكتەلمەيدٸ. قىزمەتكەرلەردٸڭ Telegram جەنە WhatsApp اككاۋنتتارى, كورپوراتيۆتٸك پوشتا مەن سايتتىڭ ەكٸمشٸلٸك بٶلٸمٸ دە شابۋىلداۋشىلاردىڭ نىساناسىنا اينالۋى مٷمكٸن.

«Telegram اككاۋنتتارىنا جاسالاتىن سپام-شابۋىل تۋرالى ايتقاندا, الدىمەن ناقتى شابۋىل مەحانيزمٸن تٷسٸنۋ ماڭىزدى. مۇنداي شابۋىل جاپپاي حابارلامالار, اۆتوريزاتسييا جاساۋ ەرەكەتتەرٸ مەن راستاۋ كودتارىن سۇراتۋ, تٷرلٸ توپتارعا جاپپاي قوسۋ نەمەسە كٶپتەپ شاعىمدانۋ تٷرٸندە بولۋى مٷمكٸن. ەر ستسەناريي ٷشٸن قورعانىس شارالارى دا ەرتٷرلٸ بولادى. سوندىقتان شابۋىلدىڭ ناقتى قالاي جاسالعانىن انىقتاۋ قاجەت», – دەپ اتاپ ٶتتٸ ساراپشى.

ول رەداكتسييا قىزمەتكەرلەرٸنە ەكٸ ساتىلى اۋتەنتيفيكاتسييانى قوسىپ, بەلسەندٸ سەسسييالاردى تەكسەرۋدٸ, بەيتانىس پايدالانۋشىلاردىڭ توپتارعا قوسۋ جەنە قوڭىراۋ شالۋ مٷمكٸندٸگٸن شەكتەۋدٸ ۇسىندى. قاجەت بولماسا, تەلەفون نٶمٸرٸن اشىق كٶرسەتپەۋ دە ماڭىزدى.

مامان ماقساتتى شابۋىل كەزٸندە قاسكٷنەمدەرگە سەرۆەردٸڭ ٶزٸنەن گٶرٸ, قاجەتتٸ جٷيەلەرگە قولجەتٸمدٸلٸگٸ بار قىزمەتكەردٸ نىساناعا الۋ وڭايىراق بولۋى مٷمكٸن ەكەنٸن ايتتى.

«ماقساتتى شابۋىل كەزٸندە قاسكٷنەمگە سەرۆەردٸڭ ٶزٸن ەمەس, قاجەتتٸ قۇقىقتارى بار قىزمەتكەردٸ نىساناعا الۋ كٶبٸنە وڭايىراق. بۇل فيشينگ, جالعان اۆتوريزاتسييا پاراقشاسى, قۇپيياسٶزدٸ نەمەسە بەلسەندٸ سەسسييانى ۇرلاۋ ارقىلى جاسالۋى مٷمكٸن. سوندىقتان ەكٸمشٸلٸك قولجەتٸمدٸلٸكتەرگە اۋديت جٷرگٸزٸپ, ەسكٸ جەنە قاجەتسٸز ەسەپتٸك جازبالاردى الىپ تاستاۋ كەرەك. ماڭىزدى اككاۋنتتاردا ەكٸ فاكتورلى اۋتەنتيفيكاتسييا مٸندەتتٸ تٷردە قوسىلۋى تيٸس», – دەدٸ ول.

ساراپشى سايتتىڭ ەكٸمشٸلٸك بٶلٸگٸنە تٸكەلەي ينتەرنەت ارقىلى كٸرۋدٸ شەكتەۋدٸ دە ۇسىندى. ونىڭ ايتۋىنشا, مۇنداي قولجەتٸمدٸلٸكتٸ كورپوراتيۆتٸك VPN ارقىلى ۇيىمداستىرۋعا بولادى. بۇل لوگين مەن قۇپيياسٶز بۇزىلعان جاعدايدا قوسىمشا قورعانىس دەڭگەيٸن قامتاماسىز ەتەدٸ.

DDoS شابۋىلدارىنا قاتىستى مامان سايتتى ارنايى قورعانىس سەرۆيستەرٸ ارقىلى قورعاۋ جەتكٸلٸكسٸز بولۋى مٷمكٸن ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. سەرۆەرگە تٸكەلەي قولجەتٸمدٸلٸكتٸ شەكتەۋ جەنە ۆەب-ترافيكتٸ تەك سەنٸمدٸ ينفراقۇرىلىم ارقىلى قابىلداۋ قاجەت.

«ەگەر ۆەب-سەرۆەرگە تٸكەلەي جٷگٸنۋ مٷمكٸندٸگٸ ساقتالسا, شابۋىلداۋشى نەگٸزگٸ قورعانىس جٷيەسٸن اينالىپ ٶتۋٸ ىقتيمال. سوندىقتان سەرۆەردٸڭ ٶزٸن دە بٶلەك قورعاۋ, تٸكەلەي قولجەتٸمدٸلٸكتٸ شەكتەۋ جەنە حوستينگ پروۆايدەرٸ تاراپىنان قوسىمشا DDoS-قورعانىستى پايدالانۋ ماڭىزدى», – دەپ تٷسٸندٸردٸ ساراپشى.

مەديا ٷشٸن تاعى بٸر قاۋٸپ – رەسمي سايتتارعا ۇقساتىپ جاسالعان كلون-رەسۋرستار. ساراپشى ولاردىڭ پايدا بولۋىن تولىق بولدىرماۋ مٷمكٸن ەمەس ەكەنٸن, سوندىقتان ۇقساس دومەندەردٸ تۇراقتى باقىلاۋ جەنە كٷمەندٸ رەسۋرستار انىقتالعان جاعدايدا جەدەل ەرەكەت ەتۋ قاجەت ەكەنٸن ايتتى.

«رەداكتسييانىڭ بارلىق رەسمي رەسۋرستارى مەن اككاۋنتتارى كٶرسەتٸلگەن ارنايى پاراقشا بولعانى دۇرىس. بۇل اۋديتوريياعا اقپاراتتىڭ تٷپنۇسقا دەرەككٶزٸن جالعان رەسۋرستان اجىراتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. سونىمەن قاتار ۇقساس دومەندەردٸ تۇراقتى باقىلاپ, كلون انىقتالعان جاعدايدا الدىن الا دايىندالعان ەرەكەت ەتۋ الگوريتمٸ بويىنشا جۇمىس ٸستەۋ قاجەت», – دەپ اتاپ ٶتتٸ مامان.

WhatsApp اككاۋنتتارىنىڭ بۇعاتتالۋىنا قاتىستى ساراپشى الدىمەن ەر جاعدايدىڭ ناقتى سەبەبٸن انىقتاۋ كەرەكتٸگٸن ايتتى. ونىڭ پٸكٸرٸنشە, اككاۋنتتى باسىپ الۋعا ەرەكەت جاساۋ, SIM-كارتانى يەمدەنۋ, جاپپاي شاعىمدار نەمەسە پلاتفورمانىڭ ٶز تاراپىنان بۇعاتتاۋى – ەرتٷرلٸ ستسەنارييلەر.

مامان مۇنداي جاعدايلاردى جەكە وقيعا رەتٸندە قاراستىرماي, ورتالىقتاندىرىلعان تٷردە تٸركەۋدٸ ۇسىندى. قىزمەتكەرلەر العان حابارلامالار, اۆتوريزاتسييا ەرەكەتتەرٸ, بۇعاتتاۋ ۋاقىتى جەنە قولداۋ قىزمەتٸنە جٷگٸنۋ نەتيجەلەرٸ تٸركەلسە, قايتالاناتىن شابۋىلدار اراسىنداعى ورتاق مەحانيزمدٸ انىقتاۋ جەڭٸلدەيدٸ.

KazHackStan 2026 حالىقارالىق كونفەرەنتسيياسى استانادا 29–30 قىركٷيەكتە ٶتٸپ جاتىر. بيىلعى فورۋمنىڭ نەگٸزگٸ تاقىرىبى – Cyber Resilience, ياعني كيبەر تۇراقتىلىق.