قۇرىلعانىنا 70 جىلداي ۋاقىت بولعان, اسقاق تاۋلارىمەن ەرەكشەلەنەتٸن مونوقالادا وتىز مىڭنان استام تۇرعىن بار. جۇرتشىلىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك جاعدايى جاقسى بولۋى ٷشٸن بارلىق جۇمىس اتقارىلۋدا. قاي سالانى الىپ قاراساق تا قارىشتاپ دامىپ كەلەدٸ. ٶڭٸردەگٸ پايدالى قازبا بايلىعى مەن ينفراقۇرىلىمدىق تيٸمدٸلٸگٸن ايتپاعاندا, اۋىلشارۋاشىلىعى, تۋريزم, قۇرىلىس, ٶنەركەسٸپ ٶندٸرٸسٸ, جاڭارتىلعان ەنەرگييا كٶزدەرٸ سىندى بيزنەس سالالارىندا ايتارلىقتاي ٶزگەرٸستەر بار. ايماق ەكونوميكاسىنىڭ نەگٸزگٸ كٷشٸ – ٶنەركەسٸپ. مەسەلەن, 2020 جىلى ٶنەركەسٸپتٸك ٶندٸرٸس كٶلەمٸ 22,8 ملرد.تەڭگەنٸ, قالانىڭ ايماقتىق ٶنەركەسٸپ ٶندٸرٸسٸندەگٸ ٷلەسٸ 2,0 پايىزدى قۇراعان.
شاعىن جەنە ورتا بيزنەس قالا ەكونوميكاسىنىڭ ماڭىزدى بٶلٸگٸ بولعاندىقتان بارلىق مٷمكٸنشٸلٸك جاسالىپ, تيٸمدٸ نەسيەلەر بەرٸلۋدە. نەتيجەسٸندە بٷگٸندە جۇمىس ٸستەپ تۇرعان شاعىن جەنە ورتا بيزنەس سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ سانى 1455, شاعىن جەنە ورتا بيزنەستەن بيۋدجەتكە تٶلەمدەر تٷسٸمٸ 2,2 ملرد.تەڭگەنٸ قۇرايدى. مەملەكەتتٸك كەسٸپكەرلٸكتٸ قولداۋ باعدارلامالارى شەڭبەرٸندە سەگٸز نەسيە بەرٸلگەن. 25,2 ميلليون تەڭگەنٸڭ كەپٸلدٸك سوماسىنا جەتٸ جوبا قامتىلىپ. 56,0 ملن.تەڭگە سوماسىندا 90 گرانتى بەرٸلٸپتٸ.
2020 جىلى قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كٶلەمٸ 2,3 ملرد.تەڭگەنٸ قۇراپ, جوسپار 94,5 پايىزعا ورىندالعان. «دوستىق» شاعىناۋدانى ەل-فارابي كٶشەسٸنەن 40 پەتەر بەرٸلٸپ, كٶپبالالى, تولىق ەمەس وتباسى, مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ جاندار مەن زەينەتكەرلەر باسپانا باقىتىن تويلادى. سونىمەن قاتار, قالانىڭ ورتالىق ساياباعىنا امفيتەاتر سالىندى. الداعى جىلعى جوسپار «جاستارعا قىزمەت كٶرسەتۋ» ورتالىعى, سپورتتىق-ساۋىقتىرۋ كەشەنٸ, سەيفۋللين كٶشەسٸنەن 40 پەتەرلٸ جالدامالى تۇرعىن ٷي سالۋ.
تەكەلٸ وبلىستىڭ عانا ەمەس, ەلٸمٸزدٸڭ تۋريزمٸن دامىتۋعا قولايلى ٶڭٸر. قالادا تۋريزمدٸ ٶركەندەتۋ جەنە «اقىلدى قالا» جٷيەسٸن ەنگٸزۋ ٷشٸن بٸرقاتار جۇمىس اتقارىلۋدا. اتاپ ايتساق, قالاعا كٸرەبەرٸستە تۋريستەرگە ارنالعان نەگٸزگٸ ورىنداردى اقپاراتپەن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن جارىق ديودتى ەكران ورناتۋ جوسپارلانعان. «بۋددا» تاسىن جەنە قورا ٶزەنٸندەگٸ بۇلاقتى, قوناەۆ كٶشەسٸندەگٸ اۋماقتى, «گورنياتسكيي» شاعىناۋدانىنداعى جەردٸ اباتتاندىرۋ جۇمىستارى جاسالماق.
ەلەۋمەتتٸك سالانى دامىتۋ ەكٸمدٸك جۇمىسىنىڭ باستى باعىتتارىنىڭ بٸرٸ. ٶتكەن جىلى 1370 ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. بەس جٷزگە جۋىق وتباسىنا ەلەۋمەتتٸك كٶمەك تٶلەندٸ. 147 وتباسىعا 2,5 ملن.تەڭگە كٶلەمٸندە تۇرعىن ٷي كٶمەگٸ بەرٸلٸپتٸ. جومارت جاندار قايىرىمدىلىق شارالارىن ٶتكٸزٸپ, 1048 وتباسىعا جالپى سوماسى 11,3 ملن.تەڭگەگە كٶمەك كٶرسەتٸلگەن.
2020 جىلى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن قارجىلاندىرۋعا 1,2 ملرد.تەڭگە بٶلٸنگەن. ال امبۋلاتورييالىق-ەمحانالىق ديسپانسەرلٸك توپتاعى ناۋقاستاردى دەرٸ-دەرمەكپەن قامتاماسىز ەتۋگە 183,6 ملن.تەڭگە جۇمسالىپتى. ەلٸمٸزدٸ جايلاعان ٸندەتتٸ ودان ەرٸ ٶرشٸتپەۋ ٷشٸن بارلىق جاعداي جاسالىپ, دەرٸ-دەرمەك پەن مەديتسينالىق قۇرالدار الىنعان.
قالا بويىنشا قۇقىقبۇزۋشىلىقتىڭ كٶرسەتكٸشتەرٸنە توقتالساق, قىلمىس سانى ەدەۋٸر ازايعان. قالاداعى قوعامدىق جەنە جول قاۋٸپسٸزدٸگٸن قاداعالاۋ ٷشٸن 8 بەينەباقىلاۋ كامەراسى ورناتىلىپ, قوعامدىق ورىنداردا ٷشٸن ەكٸ مودۋلدٸك پوليتسييا بەكەتتەرٸ ساتىپ الىندى. جەدەل باسقارۋ ورتالىعى سالىنىپ, 50 بەينەباقىلاۋ كامەرالارى ساتىپ الىنىپتى. ولاردى ورناتۋ بيىلعا جوسپارلانعان.
جيىندا سٶز العان سەرٸك تۇرداليەۆ وبلىسىمىزدىڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ بارىسىن بايانداپ, ەسەپتٸك كەزدەسۋدە قارالعان مەسەلەلەردٸڭ باقىلاۋعا الىناتىندىعىن جەنە جۇمىس ساپالى ورىندالاتىندىعىن ايتىپ, الداعى ۋاقىتتا اتقاراتىن ٸستەرٸنە سەتتٸلٸك تٸلەدٸ.
ەسەپتٸك كەزدەسۋدەن سوڭ ەلدوس سەكەنۇلى تۇرعىنداردى جەكە مەسەلەلەرٸمەن قابىلدادى.
ۇلجان ۇلداحانقىزى,
تەكەلٸ قالاسى ەكٸمٸنٸڭ
باسپاسٶز حاتشىسى
