قازاقستان مۇسىلماندارى دٸني باسقارماسى مۇسىلماندىق نەكەنٸڭ شارتى بولىپ سانالاتىن مەھر مەسەلەسٸنە بايلانىستى شەشٸم شىعاردى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
ايتۋلارىنشا, قازاق دەستٷرٸندەگٸ قالىڭمالدى يسلام شاريعاتىنداعى مەھٸر دەپ ەسەپتەۋگە قاتىستى عالىمداردىڭ بٸرنەشە كٶزقاراسى بار.
“1. كەيبٸر حورەزمدىق جەنە ودان دا باسقا عالىمدار قىزدىڭ ارتىنان كەلەتٸن قالىڭمالدى تەزدەتٸپ بەرٸلەتٸن مەھٸر دەپ ساناعان.
يمام ەل-كاساني: “نەكە قييۋ بارىسىندا قىز رازىلىعىن اشىق ايتۋعا ۇيالعانىنداي, مەھٸرٸن سۇراۋعا دا قىسىلادى. قىزدىڭ ٷندەمەۋٸ ونىڭ رازىلىعىن بٸلدٸرگەنٸندەي, مەھٸرٸن ەكەسٸ الىپ جاتقاندا دا ٷندەمەۋٸ رازى ەكەندٸگٸن بٸلدٸرەدٸ. ەدەتتە ەكەسٸ مەھٸردٸ العاننان كەيٸن ٷستٸنە قاراجات قوسىپ, قىزدىڭ ارتىنان جيھازىن الىپ بارادى”, – دەگەن.
2. كەيبٸر عالىمدار قالىڭمالدى ۇزاتىلىپ جاتقان قىزعا بەلگٸلٸ بٸر نەرسەنٸڭ (جيھاز ت.ب.) ەسەسٸنە بەرٸلەتٸن سىيلىق دەگەن.
يبن ابيدين: “نەكە قيياردا “دۋستيماندى” مەھٸر دەپ ايتسا, وندا ول تەزدەتٸلٸپ بەرٸلگەن مەھٸر ەسەبٸندە بولادى ەرٸ كٷيەۋٸ جاساۋىن الىپ كەلۋدٸ تالاپ ەتە المايدى. ال نەكە قيياردا مەھٸر دەپ ايتىلماسا, ول قارىمتا قايتارۋ شارتىمەن بەرٸلگەن سىيلىق بولىپ سانالادى. مۇنداي جاعدايدا ەدەت-عۇرىپقا ساي قىز تاراپىنان جاساۋ تالاپ ەتە الادى”, – دەگەن” دەپ كەلتٸرەدٸ دٸني باسقارما.
مٷفتييات قازاق دەستٷرٸندە قالىڭمال قالىڭدىق ٷشٸن بەرٸلەتٸن مال-دٷنيە ەكەنٸن, ەگەر ەكٸ جاس اجىراسقان جاعدايدا قالىڭدىق مالى قىزدىڭ يەلٸگٸندە قالاتىنىن اتاپ ٶتٸپ, وسى تۇرعىدان قالىڭمالدى مەھٸر دەپ ساناۋعا بولاتىنىن جارييالادى.
“ال “ەكە ەڭبەگٸ”, “انا سٷتٸ” ت.س.س. قىزدىڭ ەكە-شەشەسٸنە, تۋىستارىنا بەرٸلەتٸن مال-مٷلٸك مەھٸرگە سانالمايدى. سونداي-اق, قىزدىڭ جاساۋىن ەكەسٸ ٶز مٷلكٸنەن الىپ بەرسە, بۇل مەھٸر بولىپ ەسەپتەلمەيدٸ.
قالىڭمال بەرٸلمەيتٸن ٶلكەلەردە نەكە قييۋ بارىسىندا مەھٸردٸ بەلگٸلەۋٸ تيٸس. مەھٸر بەلگٸلەنبەگەن جاعدايدا نەكەسٸ دۇرىس بولادى. بٸراق كٷيەۋٸ مەھٸر-ميسل بەرەدٸ.
شەشٸم:
- كٷيەۋٸ تاراپىنان بەرٸلەتٸن قالىڭمالدى قىزدىڭ رازىلىعىمەن مەھٸرگە جاتقىزۋعا جەنە ارتىنان الىپ باراتىن جاساۋىنا پايدالانۋعا بولادى.
- "ەكە ەڭبەگٸ", "انا سٷتٸ" سەكٸلدٸ قىزدىڭ ەكە-شەشەسٸنە, تۋىستارىنا بەرٸلەتٸن مال-مٷلٸك (كەدەسىي, ت.ب.) مەھٸرگە جاتپايدى.
