قازاقستاندا ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار ازىق-تٷلٸك باعاسىنىڭ ٶسۋ قارقىنى باياۋلادى. ساۋدا جەنە ينتەگراتسييا مينيسترلٸگٸ ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار ازىق-تٷلٸك تاۋارلارىنىڭ قىمباتتاۋىن تەجەۋ ٷشٸن كەشەندٸ شارالار قابىلداپ جاتىر, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
ۆەدومستۆونىڭ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ ايجان بيجانوۆانىڭ ايتۋىنشا, جىل باسىنان بەرٸ باعانىڭ ٶسۋ قارقىنى ايتارلىقتاي تٶمەندەگەن. ورتاشا ٶسٸم 8%-دى قۇرادى.
اي سايىنعى ديناميكا دا باياۋلاۋ ٷردٸسٸن كٶرسەتەدٸ:
- سەۋٸردە — 1,6%,
- مامىردا — 1%,
- ماۋسىمدا — 0,7%,
- شٸلدەدە — 0,4%,
- تامىزدىڭ العاشقى ەكٸ اپتاسىندا — 0,1%.
سونىمەن قاتار بيجانوۆا قازاقستاندا ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار تاۋارلاردىڭ كٶپشٸلٸگٸ ەاەو ەلدەرٸنٸڭ ٸشٸندەگٸ ەڭ ارزان ساناتقا جاتاتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
"15 تٷرلٸ ازىق-تٷلٸك ٶنٸمٸ بويىنشا (كٷنباعىس مايى, سٷزبە, جۇمىرتقا, تۇز, قاراقۇمىق, كٷرٸش, ۇن, كٶكٶنٸس جەنە ت.ب.) قازاقستاندا ەڭ تٶمەن نارىقتىق باعالار تٸركەلگەن. سٷت پەن سيىر ەتٸ بەلارۋستان كەيٸن ەكٸنشٸ ورىندا, قۇس ەتٸ بويىنشا – بەلارۋس پەن رەسەيدەن كەيٸن, ال سارى مايدا – قىرعىزستاننان كەيٸن تۇر", – دەدٸ ول.
ايتا كەتەيٸك, بۇعان دەيٸن قازاقستاندا ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار ازىق-تٷلٸك تاۋارلارىنىڭ ورتاشا باعاسى ٶسٸپ جاتقانى تۋرالى حابارلانعان ەدٸ.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مەلٸمەتٸنشە, 2025 جىلعى 5 تامىزداعى جاعداي بويىنشا ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار ازىق-تٷلٸك تاۋارلارى (ەمات) بٸر اپتا ٸشٸندە 0,1%-عا, ال 2025 جىلدىڭ باسىنان بەرٸ 8%-عا قىمباتتاعان.
2025 جىلعى 29 شٸلدە مەن 5 تامىز ارالىعىندا قازاقستان بويىنشا ەڭ كٶپ قىمباتتاعان ٶنٸم جۇمىرتقا. ونىڭ باعاسى 2,1%-عا ٶسٸپ, وندىعى 510 تەڭگەگە جەتكەن. ەكٸنشٸ ورىندا — سيىر ەتٸنٸڭ تٶس بٶلٸگٸ: 1%-عا قىمباتتاپ, بٸر كيلوگراممى 3 037 تەڭگە بولعان. ٷشٸنشٸ ورىندا قاراقۇمىق جارماسى, 0,9%-عا ٶسٸپ, كيلوگراممى 210 تەڭگە. ودان كەيٸن تاۋىق ەتٸ — 0,8%-عا قىمباتتاپ, 1 458 تەڭگەگە, ال بەسٸنشٸ ورىندا سٷت تۇر 0,7%-عا ٶسٸپ, ليترٸ 420 تەڭگەگە جەتكەن. بۇل كٶرسەتكٸشتەر ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسى ۇسىنعان كەستەدە كەلتٸرٸلگەن.
ەسكە سالايىق, بۇعان دەيٸن قازاقستاندا بەنزين مەن ديزەل وتىنىنىڭ قىمباتتاۋى ازىق-تٷلٸك باعاسىنىڭ ٶسۋٸنە ەكەلۋٸ مٷمكٸن ەكەنٸن تۋرالى جازعان ەدٸك. بۇل تۋرالى ساۋدا جەنە ينتەگراتسييا مينيسترٸ ارمان شاققاليەۆ مەلٸمدەدٸ.
مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, كەز كەلگەن ٶنٸمنٸڭ ٶزٸندٸك قۇنىنا جانارماي مەن لوگيستيكا شىعىندارى كٸرەدٸ. سوندىقتان جانارماي باعاسى ارتسا, ول تٸكەلەي ازىق-تٷلٸككە ەسەر ەتەدٸ.
“باعا ٶسەدٸ. بٸراق بٸز جاعدايدى باقىلاپ, تيٸستٸ شارالاردى قولعا الىپ جاتىرمىز”, – دەدٸ شاققاليەۆ.
جاز مەزگٸلٸندە ٸشكٸ نارىقتىڭ كٶكٶنٸس, جەمٸس-جيدەك ٶنٸمدەرٸمەن تولۋى باعا يندەكسٸن ۋاقىتشا تٶمەندەتكەنٸمەن, جانارمايدىڭ ٶزٸندٸك قۇنداعى ٷلەسٸ جوعارى بولىپ قالا بەرەدٸ.
مينيستردٸڭ سٶزٸنشە, ازىق-تٷلٸك ٶندٸرۋشٸلەرگە قولداۋ كٶرسەتۋ ٷشٸن جەرگٸلٸكتٸ ەكٸمدٸكتەرگە جەڭٸلدەتٸلگەن جانارماي بٶلۋ قاراستىرىلعان. سونىمەن قاتار, جانارماي ٶندٸرۋشٸلەر ٶز ٶنٸمٸن تٶمەندەتٸلگەن باعامەن ۇسىنباق. بۇل شارالار ٶنٸمنٸڭ ٶزٸندٸك قۇنىنىڭ كٷرت ٶسۋٸنە جول بەرمەيدٸ.
ساۋدا مينيسترلٸگٸ قازٸرگٸ تاڭدا ٶڭٸرلٸك كوميسسييالار ارقىلى ٸرٸ كٶتەرمە جەنە بٶلشەك ساۋدا جەلٸلەرٸمەن تىعىز جۇمىس جٷرگٸزٸپ جاتىر. نەگٸزگٸ ماقسات – تاسىمال شىعىندارىن ازايتۋ, تاۋار تاپشىلىعىنا جول بەرمەۋ جەنە باعا تۇراقتىلىعىن ساقتاۋ.
مينيسترلٸكتٸڭ بولجامى بويىنشا, جىلدىق ينفلياتسييا 10,5%-عا دەيٸن جەتۋٸ مٷمكٸن. الايدا ٷكٸمەت ونى 7,5–8% دەڭگەيٸندە ۇستاپ تۇرۋدى كٶزدەپ وتىر.
“بۇل ٷشٸن ازىق-تٷلٸك باعاسىنىڭ اي سايىنعى ٶسٸمٸ 0,4%-دان اسپاۋى كەرەك. ٷكٸمەتتە باعانى تۇراقتاندىرۋعا ارنالعان ناقتى جوسپار بار. بٸز كٷرت قىمباتتاۋعا جول بەرمەيمٸز”, – دەپ تٷيٸندەدٸ ارمان شاققاليەۆ.