الماتى قالاسىنىڭ ەكٸمٸ دارحان ساتىبالدى مەن الماتى وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ مارات سۇلتانعازيەۆ الماتى اگلومەراتسيياسى جەرگٸلٸكتٸ كەڭەسٸنٸڭ كەزەكتٸ وتىرىسىن ٶتكٸزدٸ. جيىن بارىسىندا ەكولوگييانى جاقسارتۋ, راديالدى جولداردى ٷاااج-نا دەيٸن جٷرگٸزۋ, سونداي-اق الماتى تاۋلى كلاستەرٸن دامىتۋ مەسەلەلەرٸ قارالدى,- دەپ حابارلايدى Dalanews.kz
تاراپتار راديالدى جولداردىڭ سالىنۋى قالانىڭ اگلومەراتسييامەن كٶلٸك بايلانىسىن جاقسارتىپ, مەگاپوليستٸڭ ورتالىق ماگيسترالدارىنداعى جٷكتەمەنٸ ازايتاتىنىن اتاپ ٶتتٸ. سوندىقتان بۇل مەسەلەگە ەرەكشە نازار اۋدارىلادى.
قالا مەن وبلىس اۋماعىندا اباي جەنە رىسقۇلوۆ داڭعىلدارىن, ساين, تٸلەنديەۆ, سولتٷستٸك اينالما جەنە مٶڭكە بي كٶشەلەرٸن ٷاااج-نا دەيٸن ۇزارتۋ بويىنشا قۇرىلىس جۇمىستارى جالعاسۋدا.
«كەڭەستٸڭ ستراتەگييالىق مٸندەتتەرٸنٸڭ بٸرٸ - الماتى اگلومەراتسيياسىنىڭ كٶلٸك ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ. سول سەبەپتٸ قالا شەكاراسىنا دەيٸنگٸ كٶشەلەردٸ ۇزارتۋ جەنە ولاردى وبلىس اۋماعىندا ٷاااج-نا دەيٸن سالۋ جۇمىستارىن جەدەلدەتۋ قاجەت», – دەدٸ الماتى قالاسىنىڭ ەكٸمٸ دارحان ساتىبالدى.
سونىمەن قاتار, وبلىس اۋماعىندا گاز قۇيۋ بەكەتتەرٸ بار اۆتوبۋس پاركٸن سالۋ قاجەتتٸلٸگٸ دە قوزعالدى. بۇل شارا الماتى قالاسىنىڭ قالالىق موبيلدٸلٸك باسقارماسىنا قالا ماڭىنا قاتىنايتىن باعىتتارعا گازبەن جٷرەتٸن اۆتوبۋستاردى ٸسكە قوسۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
بيىل قالا ەكٸمدٸگٸ جەكە اۆتوپاركتەرمەن بٸرلەسٸپ 1400 گازبەن جٷرەتٸن اۆتوبۋس پەن 118 ەلەكتروبۋس ساتىپ الۋدى جوسپارلاپ وتىر. بۇل قالاٸشٸلٸك قوعامدىق كٶلٸكتٸ 100% ەكولوگييالاندىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ (قالا ماڭى جەنە تاۋلى باعىتتاردان باسقا).
اگلومەراتسييا اۋماعىنداعى رەتسٸز قۇرىلىس مەسەلەسٸ ەلٸ دە ٶزەكتٸ. قالا شەكاراسىنا جاقىن ورنالاسقان كٶپقاباتتى تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى اگلومەراتسييانىڭ يادروسى مەن شەت ايماقتارى اراسىنداعى تەڭگەرٸمسٸزدٸكتٸ كٷشەيتٸپ وتىر. بۇل كٶشٸ-قوندى ارتتىرىپ, كٶلٸك جەنە ەلەۋمەتتٸك ينفراقۇرىلىمعا قوسىمشا سالماق تٷسٸرۋدە.
الماتى وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ مارات سۇلتانعازيەۆتٸڭ ايتۋىنشا, ٶڭٸردە قالا قۇرىلىسى تەرتٸبٸن جەتٸلدٸرۋ جالعاسادى. ونىڭ ٸشٸندە قالا ماڭىنداعى تۇرعىن ٷي كەشەندەرٸنٸڭ بيٸكتٸگٸنە شەكتەۋ ەنگٸزۋ جوسپارلانىپ وتىر. قاراساي, تالعار جەنە ٸلە اۋداندارىنىڭ باس جوسپارى ەزٸرلەنٸپ جاتىر, ولاردا ەلەۋمەتتٸك جەنە ينجەنەرلٸك ينفراقۇرىلىمنىڭ قۇرىلۋى قاراستىرىلادى.
«الماتى اگلومەراتسيياسى اۋماعىندا 3,2 ميلليوننان استام ادام تۇرادى, ونىڭ 1,5 ميلليونى قالا ماڭىندا. اگلومەراتسييانىڭ ٶندٸرٸستٸك جەنە تۋريستٸك ەلەۋەتٸنٸڭ دەنٸ الماتى وبلىسىندا شوعىرلانعان. سوندىقتان بارلىق ينفراقۇرىلىمدىق جەنە ەلەۋمەتتٸك جوبا ٷيلەستٸرٸلگەن تٷردە ٸسكە اسىرىلۋى ماڭىزدى», – دەپ اتاپ ٶتتٸ مارات سۇلتانعازيەۆ.
كەزدەسۋ بارىسىندا ەكولوگييالىق جاعدايدى جاقسارتۋ مەسەلەلەرٸ دە تالقىلاندى. اۋا باسسەينٸن لاستاۋشى نەگٸزگٸ فاكتورلاردىڭ بٸرٸ – اۆتوكٶلٸك. قالادا كٷن سايىن ەكولوگييالىق «ەۆرو-0» ساناتىنداعى 172 مىڭنان استام كٶلٸك جٷرەدٸ. وسىعان بايلانىستى قالادا ستاتسيونارلىق جەنە موبيلدٸ ەكوبەكەتتەردٸڭ جۇمىسىن كٷشەيتۋ جوسپارلانۋدا. سونىمەن قاتار تٶمەن شىعارىندىلى ايماقتاردى (Low Emission Zone) ەنگٸزۋ جوباسى ەزٸرلەنٸپ جاتىر.
سونداي-اق, الماتى تاۋلى كلاستەرٸن دامىتۋ اياسىندا زاماناۋي تۋريستٸك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ بويىنشا جۇمىستاردى ٷيلەستٸرۋ مەسەلەلەرٸ قاراستىرىلدى.
ايتا كەتەيٸك, الماتى اگلومەراتسيياسىنىڭ ٶزەگٸ الماتى قالاسى. ونىڭ قۇرامىنا وبلىستىق جەنە اۋداندىق ماڭىزى بار قالالار, الاتاۋ قالاسى, 31 اۋىلدىق وكرۋگ پەن 98 ەلدٸ مەكەن كٸرەدٸ.
