«حادييا» ديرەكتورى دارحان ساقتاعاننىڭ ٶزٸ دە وسى كٷنگە دەيٸن جالاقى الماپتى. «HALAL ەلەمٸنٸڭ» باس رەداكتورى ارسەن ساتتاردىڭ دا كٷيٸ وسىنداي – قاراماعىنداعى قىزمەتكەرلەردٸڭ قۇقىعىن قورعاۋعا شاماسى كەلمەيدٸ. ايتۋىنشا, ونىڭ ٶزٸنە دە 23 ايدىڭ جالاقىسى تٶلەنبەگەن.
«HALAL ەلەمٸ» جۋرنالىن شىعارۋعا ونعا جۋىق ادام جۇمىلدىرىلعان. و باستاعى كەلٸسٸم بويىنشا, جالاقى مٶلشەرٸ ەركٸمنٸڭ قىزمەتٸنە قاراي 300 اقش دوللارىنان باستالىپ, 1500 دوللارمەن اياقتالادى. 2015 جىلدىڭ كٷزٸندە دوللار قىمباتتاپ كەتكەن كەزدە «حادييا» جشس-نٸڭ قۇرىلتايشىسى قانات ەجٸباەۆ قىزمەتكەرلەرگە جالاقى تٶلەۋدٸ سوزباققا سالىپ جٷرگەنٸنە ٶزٸن كٸنەلٸ ساناسا كەرەك, ۆاليۋتا رىنوگىنداعى ٶزگەرٸستەرگە قاراماي جالاقىعا قاتىستى بۇرىنعى مٸندەتتەمەنٸ ورىندايتىنىن مەلٸمدەپتٸ. بٸراق, سول ۋەدە سٶز كٷيٸندە قالىپ, ەلٸ كٷنگە دەيٸن جالاقى قارىزىن ٶتەمەي كەلە جاتىر.
«HALAL ەلەمٸ» جۋرنالىنىڭ قاتارداعى قىزمەتكەرلەرٸ قانات ەجٸباەۆتٸ جىعا تانىمايدى. كٶبٸنە ول جۋرناليستەردٸڭ جالاقىسىنا قاتىستى تٷرلٸ سىلتاۋىن سمس حابارلامامەن جازىپ, باسىلىمنىڭ باس رەداكتورى ارقىلى قىزمەتكەرلەرگە جەتكٸزەدٸ. قازٸر ونىڭ بٸر تەلەفونى ٶشٸرۋلٸ, ەكٸنشٸسٸنە قوڭىراۋ بارىپ تۇر, بٸراق وعان جاۋاپ بەرمەيدٸ. ول جٶنٸندەگٸ اشىق اقپارات تا ماردىمسىز, ونىڭ نە ٸستەپ جٷرگەنٸن ادام تٷسٸنٸپ بولمايدى. ينتەرنەتتەن تاپقان كەيبٸر مەلٸمەتتەردە قانات ەجٸباەۆتىڭ «قازاقستان حالال يندۋستريياسى» اسسوتسياتسيياسىنىڭ الماتى فيليالىنىڭ ديرەكتورى ەكەنٸ جازىلعان. بۇل اسسوتسياتسييا قازاقستان مۇسىلماندارى دٸني باسقارماسىمەن (قمدب) تىعىز بايلانىستا جۇمىس ٸستەيتٸنٸ بەلگٸلٸ.
«HALAL ەلەمٸ» جۋرنالىنىڭ قاتارداعى قىزمەتكەرلەرٸ قانات ەجٸباەۆتٸ جىعا تانىمايدى. كٶبٸنە ول جۋرناليستەردٸڭ جالاقىسىنا قاتىستى تٷرلٸ سىلتاۋىن سمس حابارلامامەن جازىپ, باسىلىمنىڭ باس رەداكتورى ارقىلى قىزمەتكەرلەرگە جەتكٸزەدٸ. قازٸر ونىڭ بٸر تەلەفونى ٶشٸرۋلٸ, ەكٸنشٸسٸنە قوڭىراۋ بارىپ تۇر, بٸراق وعان جاۋاپ بەرمەيدٸ. ول جٶنٸندەگٸ اشىق اقپارات تا ماردىمسىز, ونىڭ نە ٸستەپ جٷرگەنٸن ادام تٷسٸنٸپ بولمايدى. ينتەرنەتتەن تاپقان كەيبٸر مەلٸمەتتەردە قانات ەجٸباەۆتىڭ «قازاقستان حالال يندۋستريياسى» اسسوتسياتسيياسىنىڭ الماتى فيليالىنىڭ ديرەكتورى ەكەنٸ جازىلعان. بۇل اسسوتسياتسييا قازاقستان مۇسىلماندارى دٸني باسقارماسىمەن (قمدب) تىعىز بايلانىستا جۇمىس ٸستەيتٸنٸ بەلگٸلٸ. «قازاقستان حالال يندۋستريياسى» – كەسٸپورىنداردىڭ ٶنٸمدەرٸنە «حالال» سەرتيفيكاتىن بەرەتٸن جەنە وسى قىزمەتٸ ٷشٸن اقى الاتىن ۇيىم. بۇرىن بۇل ۇيىم تاماق ٶنٸمدەرٸنٸڭ عانا «حالال» نەمەسە «حالال ەمەس» ەكەنٸن انىقتايتىن. قازٸر كيٸم-كەشەك, جيھاز جەنە باسقا دا تۇرمىستا تۇتىناتىن زاتتاردى سەرتيفيكاتتاۋدى كٷشەيتتٸ.
«HALAL ەلەمٸ» جۋرنالى دا وسى باعىت بويىنشا جۇمىس ٸستەي باستاعان. دٸني سيپاتتاعى ۋاعىزدىڭ شەگٸنە جەتكەنٸ سونشالىق – رەداكتسييا قىزمەتكەرلەرٸ دە ٷستٸنە كيٸپ جٷرگەن كيٸمٸنە ٷڭٸلٸپ, ونىڭ «حالال» نەمەسە «حالال ەمەس» ەكەنٸن انىقتاۋعا تىرىسىپ, ٷنەمٸ ٶز-ٶزٸنە كٷمەندانىپ جٷرەتٸن جاعدايعا جەتتٸ. «حالال» بەلگٸسٸ بار ازىق-تٷلٸكتٸ عانا تۇتىنۋعا كٶشتٸ. تٸپتٸ, قوعامدىق كٶلٸككە مٸنگەندە, اسحاناعا تاماقتانۋعا نەمەسە توي-جيىندارعا بارعاندا تەرٸمەن قاپتالعان ورىندىقتار مەن ديۆاندارعا سەكەمدەنە قارايتىن حالگە دۋشار بولدى. ەرينە, كەيدە «حالال» تالاپتارى تٷرلٸ سەبەپتەرگە بايلانىستى ورىندالماي قالادى. مۇندايدا "حالال" جولىن ۇستاناتىم ادام ٸشتەي ٶزٸن كٸنەلٸ سەزٸنەتٸنٸ بەلگٸلٸ. دٸني سيپاتتاعى جۋرنال شىعارىپ وتىرعان جۋرناليستەرگە سونداعى ايتىلاتىن ۋاعىزدىڭ ەسەرٸ ٶز دەگەنٸن ٸستەتەدٸ ەكەن. سوندىقتان بولسا كەرەك, قازٸر «HALAL ەلەمٸ» باسىلىمىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸ ٶزدەرٸن قۇدايدىڭ الدىندا كٸنەلٸ سەزٸنەتٸن كٷي كەشٸپ جٷر. جۋرنال قوجايىنىنىڭ «ينشاللا» دەپ باستايتىن سٶزٸ مەن سمس حابارلامالارىنان كەيٸن جۋرناليستەردٸڭ جاسقانىپ, ٶزدەرٸنٸڭ ەكٸ جىل بويى ٶتەلمەگەن «تابان اقى, ماڭداي تەرٸن» زاڭدى تٷردە تالاپ ەتە الماي, پروكۋراتۋراعا ارىز جازا الماي كٷبەجەكتەپ يمەنە بەرۋٸنٸڭ سەبەبٸ دە وسىندا. دٸني سەزٸمنٸڭ پەرنەلەرٸن دەل باسقان «حالال» ماگناتتار ادامداردىڭ وسى بٸر وسال تۇسىن ٶز پايداسىنا جاراتىپ جاتىر. ولاردىڭ وسى ٸسٸ «حالال» ما?
وراز ەلٸمبەكوۆ
دەرەككٶزٸ: serke.org
