الماتى ەكٸمٸ دارحان ساتىبالدى الداعى جىلىتۋ ماۋسىمىنا دايىندىق جٶنٸندە جۇمىس كەڭەسٸن ٶتكٸزدٸ. جيىن بارىسىندا قالا باسقارمالارى, كوممۋنالدىق قىزمەتتەر مەن مەردٸگەر ۇيىمداردىڭ باسشىلارى اتقارىلعان جۇمىستار مەن ينجەنەرلٸك ينفراقۇرىلىم نىساندارىن جاڭعىرتۋ جەنە سالۋ جٶنٸندە ەسەپ بەردٸ, – دەپ حابارلايدى Dalanews.kz
بيىل 39 شاقىرىم جىلۋ جەلٸلەرٸن, 238 شاقىرىم ەلەكتر جەلٸلەرٸن, 260 شاقىرىم سۋ قۇبىرىن جەنە 34,7 شاقىرىم گاز جەلٸسٸن قايتا جاڭارتۋ جوسپارلانعان. سونىمەن قاتار, 2025 جىلى 347 شاقىرىم سۋ جەنە كەرٸز جەلٸلەرٸن سالۋ جەنە جاڭعىرتۋ, سونداي-اق, 69 قازاندىقتى جٶندەۋ جەنە 16 قازاندىقتى جاڭعىرتۋ جوسپارلانعان. بۇل جۇمىستار اياسىندا 12 قازان, 47 مەحانيزم, 11 سىيىمدىلىق جەنە گاز جابدىقتارى اۋىستىرىلادى.
كەڭەستە ينجەنەرلٸك جەلٸلەردٸڭ قازٸرگٸ جاعدايىنا قاتىستى دەرەكتەر ۇسىنىلدى: توزۋ دەڭگەيٸ – جىلۋ جەلٸلەرٸندە 56,1%, ەلەكترمەن جابدىقتاۋدا 64,5%, سۋمەن جابدىقتاۋدا 51,73%, گازدا 36%. قالا ەكٸمٸ ينجەنەرلٸك ينفراقۇرىلىمدى جاڭارتۋ بويىنشا جٷيەلٸ جۇمىستىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ٶتتٸ.
«مەن كٷن سايىن جىلىتۋ ماۋسىمىنا دايىندىق بارىسى تۋرالى مەلٸمەت الىپ وتىرامىن. ەگەر قانداي دا بٸر كەشەۋٸلدەۋ بولسا, دەرەۋ شارا قولدانامىز. ماگيسترالدىق جەلٸلەر مەن ەنەرگەتيكالىق جوبالاردى جاڭعىرتۋ بويىنشا كەلٸسٸمشارتتار جاسالعان, قارجىلاندىرۋ قامتاماسىز ەتٸلگەن, جۇمىس جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر. باقىلاۋدى بوساڭسىتۋعا بولمايدى, ەسٸرەسە, تۇرعىن سەكتور مەن ەلەۋمەتتٸك نىسانداردىڭ دايىندىعىنا ەرەكشە نازار اۋدارۋ قاجەت», – دەدٸ دارحان ساتىبالدى.

كەڭەستەن كەيٸن دارحان ساتىبالدى قالانىڭ بٸرقاتار ماڭىزدى ينفراقۇرىلىمدىق نىسانىن ارالادى. قالانىڭ نەگٸزگٸ ەنەرگييا كٶزدەرٸنٸڭ بٸرٸ – جەو-2-دە ول ەنەرگەتيكالىق جەنە قوسالقى جابدىقتارعا جٷرگٸزٸلٸپ جاتقان اۋقىمدى جٶندەۋ جۇمىستارىمەن تانىستى. جاڭعىرتۋ جوباسى ەكولوگييالىق جەنە ەنەرگەتيكالىق تۇراقتىلىقتى ارتتىرۋعا باعىتتالعان. ەلەكتر قۋاتىن 557 مۆت-قا, جىلۋ قۋاتىن 952 گكال/ساع دەيٸن ارتتىرىپ, زيياندى زاتتار شىعارىندىلارىن 93%-عا, ال كٶمٸرتەك ٸزٸ 38%-عا تٶمەندەتۋ كٶزدەلۋدە.
«جەو-2-نٸ جاڭعىرتۋ – ەڭ ماڭىزدى مٸندەتتەردٸڭ بٸرٸ. بۇل قالانىڭ ەكولوگييالىق تۇراقتىلىعى مەن جايلى ٶمٸر سٷرۋ ورتاسىن قامتاماسىز ەتەتٸن ستراتەگييالىق جوبا. ەكولوگييالىق كٶرسەتكٸشتەردٸ جاقسارتۋ الماتىنىڭ دامۋىنا قوسىلعان ماڭىزدى ٷلەس», – دەدٸ دارحان ساتىبالدى.
قالا ەكٸمٸنە قادا قاعۋ جۇمىستارىنىڭ 47%-ى ورىندالعانى, ٸرگەتاس قۇيۋ مەن قۇرىلىمداردى ورناتۋ جۇمىستارى جالعاسىپ جاتقانى, نەگٸزگٸ جابدىق جەتكٸزٸلٸپ جاتقاندىعى تۋرالى باياندالدى. سونىمەن قاتار, قىسقى ماۋسىمعا دايىندىق اياسىندا جٶندەۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە: 56-سىن جٶندەۋ جوسپاردا بولسا, سونىڭ 36%-ى بٸتكەن.
قالا ەكٸمٸ «وربيتا» اۋداندىق قازاندىعىن دا بارىپ كٶردٸ. بۇل قازاندىق وڭتٷستٸك اۋدانداردى – وربيتا 1-4, الماگٷل شاعىن اۋداندارىن جەنە اسقاروۆ كٶشەسٸن جىلۋ جەنە ىستىق سۋمەن قامتاماسىز ەتەدٸ. مۇندا كٶلەمٸ 2000 م³ ٷش اككۋمۋلياتورلىق باك ورناتىلۋدا. ەكٸ باك پايدالانۋعا بەرٸلدٸ, ٷشٸنشٸسٸ ورناتىلىپ جاتىر. جوبا ەڭ جوعارى تۇتىنۋ كەزٸندە دە جىلۋ جٷكتەمەسٸن تەڭەستٸرۋگە جەنە جىلۋمەن قامتۋدىڭ تۇراقتىلىعىن ارتتىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
بوستاندىق اۋدانىندا قالا ەكٸمٸ 1972 جىلى پايدالانۋعا بەرٸلگەن «وڭتٷستٸك» قازاندىعىن كەڭەيتۋ جۇمىستارىنىڭ بارىسىمەن تانىستى. قۋاتى 190 گكال/ساع بۇل قازاندىق 356 كٶپقاباتتى تۇرعىن ٷي مەن 39 ەلەۋمەتتٸك نىساندى جىلۋمەن قامتيدى. قۋاتىن 290 گكال/ساع دەيٸن ارتتىرۋ جوباسى ارقىلى قالانىڭ وڭتٷستٸك بٶلٸگٸندەگٸ قوسىمشا 100 مىڭعا جۋىق تۇرعىندى ورتالىقتاندىرىلعان جىلۋمەن قامتاماسىز ەتۋ كٶزدەلگەن.
جوبادا جاڭا قازاندىق تسەحىنىڭ قۇرىلىسى, زاماناۋي سۋقىزدىرعىش قازاندىقتار مەن قوسالقى جابدىقتاردى – رەزەرۆۋارلار, تازارتۋ قۇرىلعىلارى جەنە ٶرت سٶندٸرۋ جٷيەسٸن ورناتۋ قاراستىرىلعان. قالا ەكٸمٸ جوبانىڭ مەرزٸمٸندە ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتٸپ, جىلىتۋ ماۋسىمى باستالعانعا دەيٸن بارلىق دايىندىق جۇمىستى اياقتاۋدى تاپسىردى.
بۇقار جىراۋ – ماسانچي – عابدۋللين – بايتۇرسىنوۆ – سەتباەۆ كٶشەلەرٸ اۋماعىندا 1983 جىلى پايدالانۋعا بەرٸلگەن جىلۋ تراسساسى قايتا جاڭعىرتىلىپ جاتىر. بۇل جەلٸ 220-دان استام نىساندى – تۇرعىن ٷيلەردٸ, مەكتەپتەر مەن مەديتسينا مەكەمەلەرٸن جىلۋمەن قامتاماسىز ەتەدٸ. بيىل 1,5 شاقىرىم قۇبىر اۋىستىرۋ جوسپارلانعان. قالا ەكٸمٸنە بۇل جۇمىستاردىڭ ەكٸ جىلعا جوسپارلانعانى جەنە 2026 جىلعا ٶتەتٸنٸ حابارلاندى. جاڭعىرتۋ كەزٸندە ىستىق سۋ بەرۋ توقتاتىلمايدى.
جۇمىس ساپارى قورىتىندىسى بويىنشا دارحان ساتىبالدى جىلىتۋ ماۋسىمى باستالعانعا دەيٸن بارلىق نەگٸزگٸ جۇمىستى اياقتاۋدى, ەسٸرەسە مەكتەپ, بالاباقشا مەن اۋرۋحانا سىندى ەلەۋمەتتٸك نىساندارعا ەرەكشە نازار اۋدارۋدى تاپسىردى. قىسقى ماۋسىمعا دايىندىقتىڭ سوڭعى مەرزٸمٸ – 31 تامىز. دارحان ساتىبالدى جوبالاردىڭ ساپاسى مەن مەرزٸمٸنٸڭ ورىندالۋىنا تۇراقتى باقىلاۋ بولاتىنىن جەنە ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋ شارالارى ەكٸمدٸك قىزمەتٸنٸڭ باسىم باعىتى بولىپ قالا بەرەتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ.