Freedom Inside '26

بيىل ارىس قالاسىندا 100-دەن استام وتباسى باسپانالى بولادى

بيىل ارىس قالاسىندا 100-دەن استام وتباسى باسپانالى بولادى
 ارىس قالاسىندا ٷي كەزەگٸندە تۇرعاندار كٶپ پە? حالىقتى باسپانامەن قامتۋ مەسەلەسٸ قالاي, قانداي جولمەن شەشٸلۋدە? بۇل جايىندا "قالا مەن دالا" گازەتٸنە بەرگەن سۇحباتىندا ارىستىڭ ەكٸمٸ مۇرات قادىربەك ايتىپ بەردٸ. 



ارىس ٷلكەن قالا. مۇندا 75 مىڭعا جۋىق ادام تۇرادى. حالىق سانى دا جىل ساناپ ٶسٸپ كەلەدٸ.

ٷي كەزەگٸندە تۇرعانداردىڭ سانى 1300-دەن اسىپ جىعىلادى. ولاردى باسپانامەن قامتۋ باعىتىندا بٸراز جۇمىس جاسالدى.


سونىڭ بٸرٸ دەلەلٸ, كٷنٸ كەشە كٶكتەم-2 مٶلتەك اۋدانىندا 36 پەتەرلٸك 3 قاباتتى تۇرعىن-ٷيدٸڭ قۇرىلىسىن اياقتادىق. الداعى كٷندەرٸ قالاداعى ٷي كەزەگٸندە تۇرعان بٸراز وتباسى قونىس تويىن تويلايتىن بولادى.

بۇل قولعا الىنعان ٸستٸڭ باستاماسى عانا. دەل وسى نوبايداعى تاعى 3 تۇرعىن-ٷي سالىنىپ جاتىر. ولار كەلەر جىلى قولدانىسقا بەرٸلمەك.

بۇدان بٶلەك 5 قاباتتى, 66 پەتەرلٸك, 5 تۇرعىن-ٷيدٸڭ ٸرگەتاسىن قالاپ قويدىق. وسىلايشا الداعى جىلى 500-گە تارتا وتباسى ٷيلٸ بولادى دەپ جوسپارلاپ وتىرمىز.  وسىنىڭ نەتيجەسٸندە ٷي كەزەگٸندە تۇرعانداردى ۇزاق كٷتتٸرمەي باسپانامەن قامتيتىن بولامىز.

بۇدان بٶلەك اتالعان اۋداندا اۋرۋحانا, مەكتەپ, بالاباقشا سەكٸلدٸ ەلەۋمەتتٸك نىساندار دا بوي كٶتەرەدٸ. قازٸردٸڭ ٶزٸندە مۇندا 450 بالاعا لايىقتاعان بالاباقشا, 300 وقۋشىعا ورنالعان مەكتەپ جۇمىس ٸستەپ تۇر. اۋداننىڭ اۋماعى ٷلكەيە كەلە بٸلٸم ورداسىنىڭ تارلىق ەتۋٸ مٷمكٸن.

جاقىن ارادا دەل وسى مەكتەپتٸڭ ٸرگەسٸنەن تاعى 300 وقۋشىعا ارنالعان قوسىمشا كورپۋستٸڭ ٸرگەسٸن قالايمىز.


كەلەر جىلى مەملەكەتتٸك-جەكەمەنشٸك ەرٸپتەستٸك اياسىندا كٶكتەم-2 مٶلتەك اۋدانىندا تاعى بٸر بالاباقشا سالىنادى. سونىمەن قاتار اۋداندىق ٸشكٸ ٸشكٸ ٸستەر باسقارماسى مەن سوت عيماراتى وسى جەردە ورنالاساتىن بولادى.

– ەستۋٸمٸزشە, ارىستاعى كٶپقاباتتى ٷيلەردٸڭ – كەرٸز جٷيەسٸندە اقاۋ كٶپ ەكەن. جاڭادان قۇرىلعان اۋداندا وسى مەسەلە قالاي شەشٸلمەك?

– كٶكتەم-2 مٶلتەك اۋدانىنداعى الداعى ۋاقىتتا قولدانىسقا بەرٸلەتٸن پەتەرلەردٸڭ بارلىعى ورتالىقتاندىرىلعان كەرٸز جٷيەسٸنە قوسىلعان. 

كەرٸز قۇبىرلارىنىڭ قۇرىلىسى بويىنشا ارنايى جوبا دا جاسالدى. مەملەكەت تاراپىنان بۇل جوباعا 1-1,5 ملرد. تەڭگە قارجى بٶلٸنەدٸ دەپ كٷتٸپ وتىرمىز.

– ارىستا اۋىز-سۋ مەسەلەسٸ دە ٶزەكتٸ ەكەنٸن بٸلەمٸز. حالىقتى ساپالى اۋىز-سۋمەن قامتۋدا قانداي شارالاردى قولعا الماقسىزدار? بٸز بٸلسەك, ارىس قالاسىنا جاقىن ورنالاسقان اقدالا ەلدٸمەكەنٸندە بەرتٸنگە دەيٸن تٸرشٸلٸك نەرٸ ساعاتپەن بەرٸلٸپ كەلٸپتٸ.

– بٷگٸنگٸ كٷنٸ ارىس قالاسىنىڭ اۋماعىندا ورتالىقتاندىرىلعان اۋىز-سۋمەن حالىقتىڭ 90 پايىزى قامتاماسىز ەتٸلگەن. بيىلعى جىلى ارىسقا قاراستى 7 ەلدٸ-مەكەندە اۋىز-سۋمەن قامتۋ بويىنشا بٸرنەشە اۋقىمدى جوبا قولعا الىندى. جىل سوڭىنا دەيٸن وسى ماقساتتا بيۋدجەتتەن بٶلٸنگەن اقشانى تولىعىمەن يگەرٸپ, اتالعان ەلدٸ-مەكەندەردٸ ورتالىقتاندىرىلعان اۋىز-سۋ جٷيەسٸنە قوسامىز. مۇنىڭ ٸشٸندە اققالا, بايتوعاي, شٶگٸرلٸ سەكٸلدٸ اۋىل-ايماقتار بار.