الماتى وبلىسى ەڭبەكشىقازاق اۋدانىنا قاراستى ازات اۋىلىنداعى مەكتەپ بىرنەشە جىلدان بەرى قوعام نازارىنانان تۇسپەي كەلەدى. سەبەبى ءبىر عاسىردان استام ۋاقىت بۇرىن بالشىقتان تۇرعىزىلعان عيماراتتىڭ قازىرگى جاعدايى مۇشكىل. ۇستاز ءارى قوعام بەلسەندىسى سۇلتان سۇلەيەۆتىڭ ايتۋىنشا، جاڭا مەكتەپ سالۋ جونىندەگى بيلىك ۋادەسى جىلدار بويى ورىندالماي كەلەدى. بۇل تۋرالى ول Dalanews.kz رەداكسياسىنا مالىمدەدى.

ءمۇعالىمنىڭ ءۋاجى

سۇلتان سۇلەيەۆ بۇل ماسەلەنى 2023 جىلدان بەرى تۇراقتى تۇردە كوتەرىپ كەلە جاتقانىن العا تارتتى. الايدا وسى ۋاقىت ىشىندە ءتۇرلى دەڭگەيدەگى باسشىلار تاراپىنان ۋادە كوپ بولعانىمەن، ناقتى ناتيجە بولماعان.

قازىرگى تاڭدا مەكتەپ كارانتينگە جابىلىپ، وقۋشىلار ونلاين وقۋعا كوشىرىلگەن.

“كەزدەسكەن باستىقتاردىڭ بارلىعى قاتىرامىز، سوعامىز دەپ انت-سۋ ىشەدى. ءۇش جىل بولدى، ساۋساقتارىن قيمىلداتپادى سابازدار. مەنەن قۇتىلۋ ءۇشىن ۋادە بەرە سالۋ وڭاي ولارعان”، — دەيدى ول.

ۇستازدىڭ ايتۋىنشا، سول كەزدەگى وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى عاني بەيسەمبايەۆ تا مەكتەپ ماسەلەسىن جەكە باقىلاۋىنا الاتىنىن ايتقان. ونىڭ ايتۋىنشا، سول كەزەڭدە مينيسترلىكتىڭ قولىندا جەمقورلاردان قايتارىلعان قاراجات بولعان. مينيستر ازات اۋىلىنا مەكتەپ سالۋدى جەكە باقىلاۋىنا الاتىنىن ايتىپ، قاراجات بولىنەتىنىنە ۋادە بەرگەن. الايدا بۇل دا ورىندالماعان.

“مينيسترلىكتىڭ، وبلىستىڭ، اۋداننىڭ قۇرىلىس باسقارمالارى ءىستى بىر-بىرىنە سىلتەپ، سوزباققا سالدى. مەكتەپ ديرەكتورى دا، ۇستازى دا مينيسترگە باردى. اتا-انالار وبلىس اكىمىنە دەيىن كىردى. ءبىراق بارىنە “نە پولوجەنو” دەگەن جالتارما جاۋاپ قايتارىلدى”، – دەيدى ول.

سونداي-اق الماتى وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسىنىڭ قازىرگى باسشىسى ارايلىم تولەۋبەكوۆا دا مەكتەپ ماسەلەسىنە قاتىستى ۋادە بەرگەن.

“2025 جىلى قۇرىلىس باستالادى دەدى. ءبىراق مۇنداي ۋادەنى بيلىك ون جىل بويى بەرىپ كەلەدى. سوندىقتان سەنۋ قيىن”، – دەيدى سۇلتان سۇلەيەۆ.

ول مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەردىڭ انت بەرۋ راسىمىنە دە كۇمانمەن قارايتىنىن جاسىرمايدى.

“مەملەكەتتىك قىزمەتكەرمىز دەپ انت بەرگەن دە شىعار. ءبىراق ول انت كرەسلوعا وتىرار الدىنداعى پايداسىز ريتۋال ما دەپ ويلايمىن. ەلدىڭ تىلەگىنە قۇلاق اسپاسا، انتتىڭ نە كەرەگى بار؟” – دەيدى ول.

ءقازىر سۇلتان سۇلەيەۆ بار ءۇمىتىن جاڭا مينيستر جۇلدىز سۇلەيمەنوۆاعا ارتىپ وتىر.

“ءسىز الماتىعا كەلىپ، مەنىمەن كەزدەسەمىن دەپسىز. مەنىڭ كەرەگىم جوق. وسى مەكتەپكە بارىپ كورەيىك. كۇن سۋىقتا بارايىق. وبلىستىق جانە اۋداندىق ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىلارى دا كەلسىن. ءوز كوزدەرىمەن كورسىن”، - دەپ اتاپ ءوتتى ول.

اتا-انالاردىڭ ۇجىمدىق ۇندەۋى

2023 جىلدىڭ سوڭىندا وقۋشىلاردىڭ اتا-انالارى وقۋ-اعارتۋ مينيسترىنە، وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسىنا، وبلىس اكىمىنە جانە كاسىپوداق باسشىلىعىنا دا ۇجىمدىق حات جولداعان.

حاتتا اتا-انالار مەكتەپتىڭ وتە اۋىر جاعدايدا ەكەنىن اشىق جازعان.

“مەكتەپ 1923 جىلى سالىنعان. 2023 جىلى 100 جىلدىعىن اتاپ ءوتتى. قازىرگى تاڭدا مەكتەپ 140 وقۋشىعا ەسەپتەلگەن، ال ءىس جۇزىندە 427 بالا وقىپ جاتىر”، – دەلىنگەن حاتتا.

اتا-انالاردىڭ ايتۋىنشا، مەكتەپتە ەشقاشان كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلمەگەن، تەك جىل سايىن كوسمەتيكالىق جوندەۋمەن شەكتەلگەن.

“تەمپەراتۋرالىق رەجيم وتە ناشار – سىنىپتاردا 15–17 گرادۋس، كەيدە 18–20 گرادۋسقا ارەڭ جەتەدى. سوندىقتان كوپتەگەن سىنىپتا ەلەكتر جىلىتقىشتارىن قولدانۋعا ءماجبۇرمىز”، – دەپ جازعان ولار.

سونىمەن قاتار حاتتا عيماراتتىڭ قاۋىپسىزدىگىنە تىكەلەي قاتەر بار ەكەنى دە ايتىلعان.

“مەكتەپ قابىرعالارى شارۋاشىلىق تاسىلمەن، بالشىق نەگىزىندە سالىنعان. توبەنىڭ سىلاعى كەيدە قۇلاپ، بالالار مەن قىزمەتكەرلەردىڭ ومىرىنە ءقاۋىپ توندىرەدى. عيمارات سەيسميكالىق تالاپتارعا ساي ەمەس”، – دەپ كورسەتىلگەن.

اتا-انالار حاتىندا اۋىلدىڭ ءدال جانىندا 2016 جىلى سالىنعان جاڭا مەكتەپتىڭ جاعدايىمەن سالىستىرۋ دا بار.

“2016 جىلى 300 ورىندىق جاڭا مەكتەپ سالىندى. ءقازىر وندا 500-گە جۋىق وقۋشى وقىپ جاتىر. كابينەتتەرى كەڭ، جارىق، جىلى، اسحاناسى بار. ءبىر اۋىلدا تۇرىپ، بالالارىمىزدىڭ وسىنداي تەڭسىز جاعدايدا ءبىلىم الۋى ادىلەتسىز”، – دەيدى اتا-انالار.

سوعان قاراماستان، اتا-انالار ەسكى مەكتەپتەن كەتۋدى ەمەس، جاڭا مەكتەپ سالىنۋىن تالاپ ەتىپ وتىرعانىن ايتادى.

“ءبىز 100 جىلدىق مەكتەپتەن كەتكىمىز كەلمەيدى. مۇندا مۇعالىمدەر مىقتى، بالالارىمىز جىل سايىن ءتۇرلى دەڭگەيدەگى وليمپيادالاردىڭ جۇلدەگەرى اتانىپ ءجۇر”، – دەپ جازىلعان حاتتا.

اتا-انالار 2022 جىلى راحات اۋىلدىق وكرۋگى جاڭا مەكتەپ سالۋ ءۇشىن 2 گەكتار جەر بولگەنىن دە اتاپ وتكەن.

مينيسترلىك نە دەدى؟

اتا-انالاردىڭ جانە ۇستازداردىڭ ۇندەۋىنە 2024 جىلعى قاڭتاردا ق ر وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى رەسمي جاۋاپ بەرگەن. قۇجاتتا ازات اۋىلىندا جاڭا مەكتەپ سالۋ ۇلتتىق جوبا اياسىندا قاراستىرىلماعانى ايتىلعان.

"ۇلتتىق جوباعا سايكەس، 2024–2025 جىلدارى ەڭبەكشىقازاق اۋدانىندا 16 800 ورىندىق 10 مەكتەپ پايدالانۋعا بەرىلەدى. الايدا بۇل تىزىمدە ازات اۋىلى جوق”، – دەلىنگەن مينيسترلىك جاۋابىندا.

سونىمەن قاتار مينيسترلىك “قولايلى مەكتەپ” ۇلتتىق جوباسى مەن ينفراقۇرىلىمدى قولداۋ قورى ارقىلى قارجىلاندىرۋ مۇمكىن ەكەنىن اتاپ وتكەن.

“الماتى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى قاجەت قۇجاتتاردى ۇسىنعان جاعدايدا، ازات اۋىلىندا مەكتەپ سالۋدى قور ەسەبىنەن قاراستىرۋعا بولادى”، – دەپ كورسەتىلگەن.

ياعني جاۋاپتا ناقتى مەرزىم دە، ناقتى شەشىم دە جوق.

اۋداندىق ءبىلىم ءبولىمىنىڭ جاۋابى

ەڭبەكشىقازاق اۋداندىق ءبىلىم ءبولىمى دە اتا-انالارعا جاۋاپ بەرگەن. بۇل جاۋاپتا مەكتەپتىڭ جاعدايى “قاناعاتتانارلىق” دەپ باعالانعان.

“ازات نەگىزگى ورتا مەكتەبى اپاتتى دەپ تانىلماعان، جاعدايى قاناعاتتانارلىق”، – دەلىنگەن رەسمي حاتتا.

سونىمەن بىرگە اتا-انالارعا بالالارىن باسقا مەكتەپكە اۋىستىرۋ قۇقىعى بار ەكەنى ەسكەرتىلگەن.

“زاڭعا سايكەس، اتا-انالار بالانى باسقا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا اۋىستىرۋ تۋرالى شەشىمدى وزدەرى قابىلداي الادى”، – دەپ جازىلعان.

الايدا بۇل جاۋاپ تا اتا-انالار كوتەرگەن نەگىزگى ماسەلەنى – سۋىق، ەسكى جانە ءقاۋىپتى عيماراتتا وقۋ پروبلەماسىن شەشپەيدى.

اتا-انالاردىڭ ۇجىمدىق حاتى، مينيسترلىك پەن اۋداندىق ءبىلىم ءبولىمىنىڭ جاۋاپتارى بۇل ماسەلەنىڭ جىلدار بويى سوزىلىپ كەلە جاتقانىن جانە ناقتى شەشىم قابىلدانباعانىن انىق كورسەتەدى.