Freedom Inside '26

ەكٸمدەر مەملەكەت قارجىسىنا قىمبات كٶلٸك مٸنۋدەن جارىسىپ جاتىر

ەكٸمدەر مەملەكەت قارجىسىنا قىمبات كٶلٸك مٸنۋدەن جارىسىپ جاتىر
قوستاناي وبلىسىنداعى قالا مەن اۋدان ەكٸمدەرٸنٸڭ اراسىندا ەرەكشە بٸر بەسەكە جٷرٸپ جاتىر. ولار شەتەلدٸك ەڭ قىمبات كٶلٸكتٸ مٸنٸپ, ٶزگەلەردٸ شاڭ قاپتىرىپ جاتىر. «مۇنداي ايرىقشا كٶلٸك بيۋدجەتتٸڭ ەسەبٸنەن الىنادى عوي, ياعني حالىقتى اقشاسى جۇمسالادى. ازداپ بولسا دا قاراپايىمدىلىق تانىتالىق» دەگەن وي ەشقايسىسىنىڭ دا ويىنا كٸرٸپ-شىقپايدى.

ال ەندٸ بەسەكەگە  اينالعان قانداي كٶلٸك دەيسٸز عوي? ول بٸزدٸڭ شەنەۋنٸكتەردٸڭ ىلعي تٷسٸنە كٸرٸپ جٷرەتٸن اتاقتى «Toyota Land Cruiser 200» دەگەن سٷلٸكتەي سىلاڭداعان شەتەلدٸك اسا ىڭعايلى دا, ەدەمٸ كٶلٸك.

باعاسى دا ادام قىزىعارلىقتاي. ەڭ سورلىسى دەگەنٸنٸڭ ٶزٸ 20 ميلليون تەڭگەدەن اسىپ جىعىلادى.
ولار تٸپتٸ بۇدان سەل دە بولسا ارزانداۋ, الايدا ەلگٸ ماشينادان ەش كەمدٸگٸ جوق  «Toyota Land Cruiser Prado» ماشيناسىن دا مەنسٸنبەيدٸ. ال ونى ارى كەتسە 15-16 ميلليون تەڭگەگە وپ-وڭاي الۋعا بولادى.

ايىرماشىلىعى شامالى, تەك جايلىلىعى ياعني كومفورتى ەرەكشە دەمەسەڭ. پەلەنٸڭ بەرٸ مٸنە وسى كومفورت دەگەنگە تٸرەلٸپ تۇر ەمەس پە?

ايتپاقشى, Prado سەكٸلدٸ جول  تالعامايتىن دجيپتٸ بىلاي قويىپ, جەر بەتٸندە سەن-سالتاناتى ەش ماشينادان كەم ەمەس «Mercedes-Benz», «Audi», «Volkswagen», «Nissan», «Renault», «Ford», «ۋاز», «ۆاز» جەنە «KIA» ماركالى كٶلٸكتەر جىرتىلىپ-ايرىلادى ەمەس پە?

جوق, بٸزدٸڭ شەندٸلەر ولاردىڭ بٸرٸنە دە وتىرمايدى. ال ٶز وبلىسىمىزدا شىعارىلاتىن JAC, Peugeot, Ravon جەنە Iveco تەرٸزدٸ ماشينالارعا تٸپتٸ دە مۇرىن شٷيٸرە قارايدى.

دەمەك, بٸزدەگٸ شەنەۋنٸكتەر ەلباسىنىڭ ٶزٸمٸزدٸڭ اۆتوموبيل زاۋىتتارى ٶندٸرەتٸن ٶنٸمدەرگە كٶبٸرەك كٶڭٸل بٶلۋ كەرەك دەگەن سٶزٸن قۇلاعىنا ٸلمەگەنٸ عوي. بۇدان كەيٸن بۇل جەردە ولارعا «سەن نەگە ەلٸمٸزدٸڭ پاتريوتى بولىپ, ٶز كٶلٸگٸمٸزدٸ نەگە مٸنبەيسٸڭ?» دەپ ايتۋعا دا ۇيالادى ەكەنسٸڭ,

جالپى بٸزدەگٸ وسىنداي شەنەۋنٸكتەردٸڭ ٶزدەرٸنە دەگەن اسا مىرزالىق قاسيەتٸ استاناداعى پارلامەنتتٸڭ دە قۇلاعىنا جەتٸپتٸ. «ماشينالاردى ساتىپ الۋداعى باعا ايىرماشىلىعى بەس ميلليون تەڭگەدەن دە اسىپ جىعىلادى, – دەيدٸ مەجٸلٸس دەپۋتاتى ەبساتتاروۆ. – مەسەلەن, پاۆلودار قالاسى ەكٸمٸنٸڭ اپپاراتى «Toyota Land Cruiser 200» ماشيناسىن ساتىپ الۋعا دەپ 20 ميلليون تەڭگە بەلگٸلەسە, ال قوستاناي وبلىسىنىڭ ەۋليكٶل اۋدانى ەكٸمٸنٸڭ اپپاراتى 25 ميلليون 125 مىڭ تەڭگە بٶلگەن».

دەپۋتات قانشا دەگەنمەن الىستا تۇرادى عوي, سوندىقتان دا تىم سىپايىلاپ ايتقان شىعار. ال ونىڭ جاڭاعى 20 ميلليون دەگەنٸن بٸزدە ونشا ٷلكەن اقشا سانامايدى.

مەسەلەن, وسىنداعى  دەنيسوۆ اۋدانىنىڭ ەكٸمٸ ەرلان جامانوۆ «قۇلاساڭ ناردان قۇلا» دەگەندەي, ەلگٸندەي سەيگٷلٸكتٸ 26 ميلليون تەڭگەگە ساتىپ الىپ, ٶزگە شەنەۋنٸكتەردٸڭ بارلىعىن دا جەرگە قاراتىپ كەتكەن. سونداي «ٸسكەرلٸگٸنٸڭ» ارقاسى شىعار قازٸر ول سوناۋ يت ارقاسى قييانداعى دەنيسوۆ اۋدانىنان قالا ٸرگەسٸندەگٸ جاقىن دا جايلى ٶڭٸر التىنسارين اۋدانىنا ەكٸم بولىپ تاعايىندالدى.

«جامان ەدەت جۇققىش كەلەدٸ» ەمەس پە,  مۇنداي مىرزالىقتى كٶرگەن ٶزگەلەرٸ دە ىسىراپشىلىقتىڭ كٶكەسٸن تانىتتى. قازٸر دەل سونداي كٶلٸك الىپ ٷلگەرمەسە, تاعىنان تٷسٸپ قالاتىنداي كەزەك-كەزەك بٸر-بٸر تۇلپاردان تاڭداپ مٸندٸ.

مىسالى, «Toyota Land Cruiser 200» كٶلٸگٸن ناۋرزىم اۋدانىنىڭ ەكٸمٸ 25 ميلليون 629 مىڭ تەڭگەگە, ارقالىق قالاسىنىڭ ەكٸمٸ 25 ميلليون 600 مىڭعا, سارىكٶل اۋدانانىڭ ەكٸمٸ 25 ميلليون 793 مىڭعا, جٸتٸقارا اۋدانانىڭ ەكٸمٸ 22 ميلليون 624 مىڭعا, تاران اۋدانانىڭ ەكٸمٸ 21 ميلليون 109 مىڭعا ساتىپ الىپ, حالىقتىڭ اقشاسىنىڭ تەگٸن كەلگەن دٷنيە ەكەندٸگٸن ايداي ەلەمگە ەيگٸلەپ تاستادى.

ال ەندٸ مۇنداي ىسىراپشىلدىق پەن مەنمەنسٸنۋگە وبلىس ەكٸمٸ ارحيمەد مۇقانبەتوۆ قالاي قارايدى دەيسٸزدەر عوي. ول كٸسٸگە بەرٸ بٸر سيياقتى.

تٸپتٸ ٶز قاراماعىنداعى ەكٸمدەردٸڭ كٶلٸكتەرٸنە قارامايتىن دا سەكٸلدٸ. ەكٸم بولعان سوڭ قىمبات ماشينا مٸنگەندە تۇرعان نە بار دەيتٸن شىعار.

ال حالىقتان جينالعان قارجى شە? ال بٸز وسى كٷنگە دەيٸن وبلىس ەكٸمٸنٸڭ قاراماعىنداعىلارعا  «سەندەر نەگە شەتەلدٸك قىمبات ماشيناعا قۇمارسىڭدار? ٶزٸمٸزدە شىعارىلاتىن كٶلٸكتٸ  الىپ, بٸرٸنشٸدەن بيۋدجەتتٸڭ اقشاسىن ٷنەمدەپ, ەكٸنشٸدەن وتاندىق ٶندٸرٸستٸ قولداۋعا نەگە ٶنەگە تانىتپايسىڭدار?» دەگەنٸن ەستٸگەن ادام جوق.
ايتپاقشى, اۋدان جەنە قالا ەكٸمدەرٸنٸڭ ەلگٸدەي قىمبات كٶلٸكتەرٸن ساتىپ الۋعا دەپ بيۋدجەتتەن اناۋ-مىناۋ ەمەس  462 301 413,28 تەڭگەنٸ قينالماي-اق بەرە سالىپتى.

قالامىزدا بالاباقشالارعا دەگەن زەرۋلٸك تالاي جىلداردان بەرٸ شەشٸلمەي كەلە جاتقاندىعىن, ال ٷيگە كەزەكتٸڭ جاقىن ۋاقىتتا جويىلا قويمايتىندىعىن, وبلىس تٷگٸلٸ قوستاناي قالاسىنىڭ ٶزٸندەگٸ كٶشەلەردٸڭ ەبدەن قييۋى كەتكەندٸگٸن ەسكەرسەك مۇنداي «مىرزالىقتىڭ» قيسىنعا سىيمايتىن قيسىقتىق ەكەندٸگٸن مويىنداعان جٶن.

 

جايبەرگەن بولاتوۆ

دەرەككٶز: Abai.kz