"قازاقستان اجىراسۋ كٶرسەتكٸشٸ بويىنشا ەلەمدە ەكٸنشٸ ورىندا تۇر" دەگەن اقپارات شىندىققا جاناسپايتىن بولىپ شىقتى. ساراپشى سەرٸك بەيسەمباەۆ ەلدٸ دٷرلٸكتٸرگەن اقپاراتقا زەرتتەۋ جٷرگٸزٸپ, ونىڭ جالعان ەكەنٸن دەلەلدەدٸ, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
ول باق بەتتەرٸندە جارىق كٶرگەن بۇل اقپارات بٸر قاراعاننان كٷمەن تۋدىرعانىن ايتادى. وسىلايشا انىق-قانىعىن بٸلۋ ماقساتىندا زەرتتەۋ جٷرگٸزٸپ كٶرەدٸ.
"بٸزدٸڭ ەل اجىراسۋ كٶرسەتكٸشٸ بويىنشا ەلەمدە العاشقى ورىنداردىڭ بٸرٸندە دەگەن حابارلامانى جيٸ كەزدەستٸرەم. ەگەر گۋگلدان سۇراساڭىز, قازاقستان 4,6 دەگەن كٶرسەتكٸشپەن (1000 ادامعا شاققاندا) مالديۆادان كەيٸن ەكٸنشٸ ورىندا دەگەن اقپارات شىعادى. بۇل اقپارات ەلەۋمەتتٸك جەلٸدە كەڭٸنەن ۆيرۋستالىپ, ەجەپتەۋٸر رەزونانس تۋدىرعانى دا بەلگٸلٸ.
بٸراق بٸر قاراعاننان-اق بۇل كٶرسەتكٸش ماعان كٷدٸكتٸ كٶرٸندٸ, سەبەبٸ رەسمي ستاتيستيكا بويىنشا بٸزدە اجىراسۋ كوەففيتسيەنتٸ ەشقاشان 3-تەن اسقان ەمەس. ال جوعارىداعى 4,6 دەگەن سان قايدان شىقتى? ول ٷشٸن شاعىن فاكتچەك جاساپ كٶردٸم", - دەيدٸ ول.
بٸرنەشە سايتتى اقتارعان ساراپشى باق كٶزدەرٸ worldpopulationreview.com دەگەن رەسۋرسقا سٸلتەمە جاساعانىن بايقايدى. بٸراق بۇل ەش رەسمي ۇيىم ەمەس, جاي ستاتيستيكالىق اگرەگاتور ەكەن. ولار 2023 جىلعى اجىراسۋ بويىنشا جارييالانىمدا قازاقستاندى ەكٸنشٸ ورىنعا قويعان جەنە اقپارات كٶزٸ رەتٸندە بٸرٸككەن ۇلتتار ۇيىمىنا سٸلتەمە جاساعان.
"سودان بۇۇ سايتىنا بارىپ, ەلەۋمەتتٸك ستاتيستيكا بٶلٸمٸنەن اجىراسۋعا قاتىستى جيناقتى جٷكتەدٸم. ٸشٸن اشسام, قازاقستان بويىنشا سوڭعى ستاتيستيكا 2021 جىلعا بەرٸلگەن, جەنە اجىراسۋ كوەففيتسيەنتٸ 2,5 دەپ تۇر. بۇل - بٸزدەگٸ رەسمي كٶرسەتكٸش. ال جوعارىداعى رەسۋرس قاتە دەرەك بەرگەن بولىپ تۇر", - دەيدٸ ول.
وسى تۇستا ساراپشى اجىراسۋ كٶرسەتكٸشٸ بويىنشا ەلٸمٸز ەلەمدٸك رەيتينگتە كٶش باستاپ تۇر دەگەن اقپاراتتى جوققا شىعاردى.
"بٸر قىزىعى, ولاردىڭ فەيك اقپاراتىن تٸپتٸ بٸزدەگٸ ٷكٸمەتكە قاراستى ەكونوميكالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ ٶزٸ كٶشٸرٸپ الىپ, ماقالا قىپ شىعارىپتى. سوندا, ٶزدەرٸنە قاراستى ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسى بەرەتٸن دەرەكتەرمەن سالىستىرماعانى قىزىق ەكەن.
سونىمەن بٸز اجىراسۋ جاعىنان ەلەمدەگٸ ليدەرلەرگە جاتپايمىز. تٸپتٸ ۋيكيپەدييانىڭ ٶزٸندە دەلٸرەك اقپارات بەرٸلگەن. رەسمي دەرەك بويىنشا اجىراسۋ كوەففيتسەنتٸنٸڭ رەكوردى 2019 جىلى ورناعان - مىڭ ادامعا شاققاندا 3,23 اجىراسۋ. بٸراق 2020 جىلدان بەرٸ تٶمەندەۋ بايقالادى, سوڭعى 2022 جىلعى رەسمي دەرەك بويىنشا بۇل كوەففيتسيەنت 2,27 قۇراعان", - دەپ اتاپ ٶتتٸ ول.
ەسكە سالايىق, سوڭعى ۋاقىتتا ەلٸمٸزدە جالعان اقپاراتپەن ادامنىڭ ساناسىن ۋلايتىن بوتوفەرمالار كٶبەيٸپ كەتتٸ. كٷنٸ كەشە PR مامانى, جۋرناليست ەرٸ كەسٸپكەر نازىم جانعازينوۆا فەيك اقپاراتتاردىڭ قوعامعا ىقپالى تۋرالى ويىن ورتاعا سالعان بولاتىن.
مەديا مامانى جالعان اقپارات تاراتىپ, قاماۋعا الىنعان باق ٶكٸلٸنٸڭ جاعدايى تۋرالى اقپاراتتى ەرەكشە اتاپ ٶتكەن ەدٸ. 2024 جىلعى 1 سەۋٸردە ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە جۋرناليست دانييار ەدٸلبەكوۆتٸڭ استانادا ۇستالعانى تۋرالى اقپارات پايدا بولدى. ونىڭ ٷستٸنەن جالعان اقپارات تاراتقانى ٷشٸن قىلمىستىق ٸس قوزعالعان. ايتۋىنشا, اقپارات اعىمىنداعى بۇل ٷردٸس جىلدار بويى جالعاسىپ كەلەدٸ.
"بٷگٸن (1 سەۋٸر - رەد) جۋرناليست دانييار ەدٸلبەكوۆتٸڭ ۇستالعانى تۋرالى جاڭالىق شىقتى. ول جالعان اقپارات تاراتتى دەگەن ايىپپەن 3 جىلدان 8 جىلعا دەيٸن باس بوستاندىعىنان ايىرىلۋى مٷمكٸن.
مەلٸمەتتەرگە سٷيەنسەك, انونيمدٸ "ديكايا وردا" telegram-ارناسىن ەدٸلبەكوۆ جٷرگٸزگەن كٶرٸنەدٸ. مۇندا ەرتٷرلٸ فەيك پەن جالعان اقپاراتتار جەلدەي ەسكەن.
وسى تۇستا ولار مەنٸ دە بەلگٸلەپ كەتٸپتٸ.
ەندەشە وسى مەسەلە بويىنشا پٸكٸرٸمدٸ بٶلٸسكٸم كەلەدٸ. مەن مەديا يندۋستريياعا جاڭادان كەلگەن ادام ەمەسپٸن. سوندىقتان انونيمدٸ Telegram ارنالاردا جارييالاناتىن جالعان جاڭالىقتاردىڭ دامۋ تاريحىن از-كەم بٸلەمٸن", - دەيدٸ مامان.
ول مۇنداي ٷلكەن تولقىننىڭ الدى الماتىنىڭ بۇرىنعى ەكٸمٸ باۋىرجان بايبەك جاڭا قىزمەتكە تاعايىندالعان كەزدە باستاۋ العانىن جەتكٸزدٸ.
"مەنٸڭ سۋبەكتيۆتٸ پٸكٸرٸمشە, وسى سارىنداعى اقپاراتتىق سوعىس 2018-2020 جىلدار ارالىعىندا بايبەك "نۇر وتان" باسشىسىنىڭ ورىنباسارى بولىپ تاعايىندالعان كەزدە كەڭ ەتەك جايدى. ٶتكەنگە كٶز جٷگٸرتسەك, دەل سول جىلدارى انونيمدٸ ارنالاردىڭ پايدا بولۋى بەلەڭ العان ەكەن.
ال بٸرقاتار ارنا مەن ولاردىڭ اۆتورلارىن انونيميزاتسييالاعاننان كەيٸن كٶپشٸلٸگٸ سول كەزدە “نۇر مەديا” ارناسىندا جۇمىس ٸستەگەنٸ بەلگٸلٸ بولدى. ميحايل كوزاچكوۆ وسى تاقىرىپقا بايلانىستى زەرتتەۋلەر جازعان بولاتىن. بۇل جٸگٸتتەردٸڭ ابىروي-بەدەلٸنە كٸر كەلٸپ, كٶپتەگەن ادام ولاردان باس الا قاشاتىن بولدى. بۇل تاڭعالارلىق جاعداي ەمەس.
"باتىرلاردىڭ" بەت-بەينەسٸن اشاتىن ارنالار جارىققا شىققانىمەن, ولاردىڭ كەيبٸرەۋٸ ەلٸ كٷنگە دەيٸن كٶلەڭكەدە قالىپ, ەركٸمنەن مٸن تاۋىپ, كٸر جاعۋىن جالعاستىرىپ كەلەدٸ", - دەيدٸ ول.
