مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ «ەدٸلەتتٸ قازاقستان: زاڭ مەن تەرتٸپ, ەكونوميكالىق ٶسٸم, قوعامدىق وپتيميزم» اتتى حالىققا جولداۋىندا ستراتەگييالىق مٸندەت قويدى – ادامي كاپيتالعا جٷيەلٸ ينۆەستيتسييالار ارقىلى ەدٸلەتتٸ قازاقستان قۇرۋ. بۇل تاپسىرما ٷكٸمەت اتقارىپ جاتقان كەشەندٸ جۇمىستىڭ نەگٸزٸنە اينالدى. ول بارشاعا قولجەتٸمدٸ ەرٸ زاماناۋي بٸلٸم بەرۋگە جەنە عىلىمي ورتا قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان. جٷيە مەكتەپكە دەيٸنگٸ تەربيەدەن باستاپ الدىڭعى قاتارلى زەرتتەۋلەردٸ قولداۋعا دەيٸنگٸ بارلىق ساتىنى قامتيدى. وسى ارقىلى ەلدٸڭ بولاشاعىن ايقىندايتىن بەرٸك نەگٸز قالانىپ, قازاقستاننىڭ ەلەمدٸك دەڭگەيدەگٸ ۇزاق مەرزٸمدٸ بەسەكەگە قابٸلەتتٸلٸگٸ نىعايادى جەنە ەربٸر ازاماتتىڭ ٶمٸر بويى دامۋىنا جاعداي جاسالادى.
ادام كاپيتالىن دامىتۋعا نەگٸز ەرتە جاستان قالانادى. سول سەبەپتٸ ٷكٸمەت مەكتەپكە دەيٸنگٸ بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸنە ايرىقشا كٶڭٸل بٶلٸپ, ەر بالاعا بولاشاقتا تابىستى بولۋعا تەڭ مٷمكٸندٸك جاساۋدى كٶزدەپ وتىر. بٷگٸندە قازاقستاندا 11,8 مىڭ مەكتەپكە دەيٸنگٸ ۇيىم جۇمىس ٸستەيدٸ. ولاردا 1 ملن-نان استام بالا تەربيەلەنٸپ جاتىر: 470 مىڭ بالا – مەملەكەتتٸك, ال 540 مىڭنان استامى – جەكەمەنشٸك بالاباقشالاردا. جاڭا بالاباقشالار اشۋ جەنە زاماناۋي قارجىلاندىرۋ تەتٸكتەرٸن ەنگٸزۋدٸ قامتيتىن جٷيەلٸ جۇمىستىڭ ارقاسىندا 2–6 جاس ارالىعىنداعى بالالاردى قامتۋ دەڭگەيٸ 93,1%-عا جەتٸپ, جىل سوڭىنا دەيٸن 95%-عا دەيٸن ٶسەدٸ دەپ جوسپارلانۋدا.
قولجەتٸمدٸلٸكتٸ ارتتىرۋ ٷشٸن 2023–2027 جىلدارعا ارنالعان كەزەڭدٸك جول كارتاسى بەكٸتٸلگەن. 2025 جىلدىڭ باسىنان بەرٸ 14,8 مىڭ ورىندىق 195 بالاباقشا اشىلدى. جىل سوڭىنا دەيٸن قولدانىستاعى ۇيىمداردى كەڭەيتۋ ارقىلى تاعى 49 مىڭنان استام ورىن قۇرىلادى. سونىمەن قاتار جاڭا تەربيەلٸك تەجٸريبەلەر دە جولعا قويىلۋدا. قىركٷيەكتەن باستاپ 100 بالاباقشادا 12 مىڭ بالانى قامتيتىن ادال ەڭبەككە باۋلۋ بويىنشا پيلوتتىق جوبا جٷزەگە اسادى. سونداي-اق «بەستەن بۇرىن ٷلگەر» باعدارلاماسى اتا-انالاردى قولداۋعا جەنە بالانىڭ وتباسىندا دامۋىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان.
قازاقستانداعى ورتا بٸلٸم بەرۋ فۋنكتسيونالدىق ساۋاتتىلىق پەن ححٸ عاسىر داعدىلارىن دامىتۋعا باعىتتالعان, بۇل ەلدٸڭ PISA حالىقارالىق زەرتتەۋٸنٸڭ ٷزدٸك 50 ەلٸ قاتارىنا ەنۋٸنە ىقپال ەتتٸ.
قازاقستاندىق وقۋشىلاردىڭ جەتٸستٸكتەرٸ تاڭدالعان باعىتتىڭ دۇرىستىعىن دەلەلدەيدٸ. 2024–2025 وقۋ جىلىندا حالىقارالىق وليمپيادالارعا قاتىسقان ەربٸر ەكٸنشٸ وقۋشى جٷلدەگەر اتاندى. قازاقستاندىق وقۋشىلار بارلىعى 34 حالىقارالىق وليمپيادا مەن بايقاۋدا 1000-نان استام مەدال, ونىڭ 193-ٸ التىن يەلەندٸ. 2025 جىلى حالىقارالىق جارىستارعا قاتىسقان 31 وقۋشىنىڭ 27-سٸ جٷلدەگەر اتاندى. اۋىل وقۋشىلارىنىڭ تالانتىن دامىتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلۋدا. اۋىلدىق مەكتەپتەر اراسىنداعى ٸٸ رەسپۋبليكالىق وليمپيادا جەڭٸمپازدارىنىڭ سانى ون ەسەگە ارتتى.
زاماناۋي ينفراقۇرىلىم جەنە بارشاعا تەڭ مٷمكٸندٸكتەر
ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق ٶڭٸرٸندە بٸلٸم ساپاسىنىڭ بٸرىڭعاي ستاندارتتارىن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋ بويىنشا اۋقىمدى جۇمىستار جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر. 2025 جىلى قۇرىلىسى جٷرٸپ جاتقان 232 جاڭا مەكتەپتٸ پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلانۋدا, ولاردىڭ جالپى سىيىمدىلىعى – 267 مىڭ ورىن. بۇل ٷش اۋىسىمدى وقىتۋ مەسەلەسٸن شەشۋگە تٸكەلەي قادام بولىپ وتىر. سونىمەن قاتار قولدانىستاعى عيماراتتاردى جاڭعىرتۋ باعدارلاماسى ٸسكە اسىرىلۋدا: 2025 جىلى 245 مەكتەپتە كٷردەلٸ جٶندەۋ جٷرگٸزٸلەدٸ. قوسىمشا 1 مىڭنان استام اۋىل مەكتەبٸ جاڭعىرتىلادى. 680 ۇيىم ٷشٸن 1,1 مىڭنان استام زاماناۋي پەندٸك كابينەت ساتىپ الىنۋدا.
تسيفرلاندىرۋداعى ماڭىزدى قادام – مەكتەپ وقۋلىقتارىنىڭ 100%-ىن ينتەراكتيۆتٸ مازمۇندى ەلەكتروندىق فورماتقا تولىق كٶشٸرۋ. بۇل وقۋ ٷدەرٸسٸن اناعۇرلىم يكەمدٸ ەرٸ قولجەتٸمدٸ ەتتٸ.
جۇمىستىڭ باستى باعىتتارىنىڭ بٸرٸ – ەربٸر بالا ٶزٸن قوعامنىڭ تولىققاندى مٷشەسٸ رەتٸندە سەزٸنەتٸن ينكليۋزيۆتٸ ورتا قالىپتاستىرۋ. بٷگٸندە مەكتەپتەردٸڭ 90%-دا ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم بەرۋگە جاعداي جاسالعان, 85% بالا قاجەتتٸ قولداۋ الۋدا.
ارنايى ۇيىمداردىڭ جەلٸسٸ كەڭەيتٸلۋدە: 508 مەكەمە جۇمىس ٸستەيدٸ, 121 قولداۋ كابينەتٸ اشىلدى. ەرەكشە قاجەتتٸلٸكتەرٸ بار بالالارعا پەداگوگ-اسسيستەنت, ارنايى پەداگوگ جەنە جەكە كٶمەكشٸ شتاتتارى ەنگٸزٸلدٸ. الداعى ۋاقىتتا ٷزدٸكسٸز ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم بەرۋدٸڭ ۇلتتىق ورتالىعىن قۇرىپ, سونداي-اق «ەرەكشە بٸلٸم بەرۋدٸ قاجەت ەتەتٸن بالالاردى كەشەندٸ قولداۋ تۋرالى» زاڭ ەزٸرلەۋ جوسپارلانعان.
پرەزيدەنت تاپسىرمالارىن ورىنداۋ شەڭبەرٸندە «قازاقستان بالالارى» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى شەڭبەرٸندە «ادال ازامات» بٸرىڭعاي باعدارلاماسى جاڭارتىلدى, ول ٷشٸن بٸرىڭعاي قۇندىلىق كەڭٸستٸگٸن قالىپتاستىراتىن ارنايى برەندبۋك ەزٸرلەندٸ. سونىمەن بٸرگە بالالار قۇقىقتارىن قورعاۋ شارالارى كٷشەيتٸلۋدە: قامقورشىلىق ورگاندارى ماماندارىنىڭ سانى ٷش ەسەگە جۋىق, 303-تەن 896 ادامعا دەيٸن ۇلعايدى, بۇل وتباسىلارعا ۋاقتىلى ەرٸ بٸلٸكتٸ كٶمەك كٶرسەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. مەكتەپتەردە بۋللينگتٸڭ الدىن الۋ ٷشٸن Kiva جەنە «دوسبولLIKE» حالىقارالىق باعدارلامالارى ەنگٸزٸلۋدە. فيزيكالىق قاۋٸپسٸز ورتا قۇرىلۋدا: ۇيىمداردىڭ 98%-ى تۋرنيكەتتەرمەن, 97%-ى ليتسەنزييالانعان كٷزەتپەن, 96%-ى دابىل تٷيمەلەرٸمەن قامتىلعان, ال 81%-ى پوليتسييانىڭ جەدەل ورتالىقتارىنا قوسىلعان.
دەمالىس – ٷيلەسٸمدٸ دامۋدىڭ ماڭىزدى بٶلٸگٸ. ەلٸمٸزدە قوسىمشا بٸلٸم بەرۋ سالاسى بەلسەندٸ دامىپ كەلەدٸ, وندا 3,3 ملن بالانى نەمەسە ولاردىڭ جالپى سانىنىڭ 87,2%-ىن قامتيتىن 2 142 ۇيىم جۇمىس ٸستەيدٸ, بۇل كٶرسەتكٸشتٸ 2025 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن 90%-عا دەيٸن جەتكٸزۋ جوسپارى بار. 2024 جىلدىڭ جازىندا ۇيىمداستىرىلعان دەمالىسپەن 3,2 ملن بالا قامتىلدى, ونىڭ ٸشٸندە ەلەۋمەتتٸك وسال ساناتتاردان 500 مىڭ بالا.
پرەزيدەنت جولداۋىندا كٶرسەتٸلگەن ادامي كاپيتالدى دامىتۋ باعىتىنا سٷيەنە وتىرىپ, ٷكٸمەت كەسٸپتٸك جەنە جوعارى بٸلٸمنٸڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ بويىنشا كەشەندٸ ساياساتتى جٷزەگە اسىرۋدا. جۇمىس ەربٸر جاس قازاقستاندىقتىڭ ساپالى ماماندىق الۋعا ەرٸ ٶز ەلەۋەتٸن اسىرۋعا مٷمكٸندٸك الۋىنا باعىتتالعان. جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلى اياسىندا تەحنيكالىق جەنە كەسٸپتٸك بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸ (تجكب) نارىق تالاپتارىنا بارىنشا سەيكەستٸگٸ ٷشٸن قايتا فورماتتاۋ جٷرگٸزٸلۋدە.
جاڭا كەسٸپتەر اتلاسى ەزٸرلەندٸ, وندا 900-دەن استام جاڭا بٸلٸم باعدارلاماسى ٶزەكتەندٸرٸلٸپ, 510-نان استام جاڭا باعدارلاما ەزٸرلەنگەن. اتلاس نەگٸزٸندە 9 ٶڭٸردە كادرلارعا قاجەتتٸلٸك كارتالارى جاسالدى. جۇمىسشى ماماندىقتارىنىڭ بەدەلٸن ارتتىرۋ ماقساتىندا Jas Skills جەنە Junior Skills كونكۋرستارى ٶتكٸزٸلەدٸ, ال 107 مىڭنان استام وقۋشى «مانساپ كومپاسى» پلاتفورماسىندا كەسٸبي دياگنوستيكادان ٶتتٸ. وتاندىق بەس كوللەدجدٸ حالىقارالىق دەڭگەيگە كٶتەرۋ بويىنشا جۇمىس باستالدى.
اتالعان جۇمىستاعى نەگٸزگٸ قۇرالداردىڭ بٸرٸ – وقىتۋدى تٸكەلەي قارجىلاندىرۋ. پرەزيدەنت تاپسىرمالارىن جەنە سايلاۋالدى باعدارلاماسىن جٷزەگە اسىرۋ اياسىندا بٸلٸم بەرۋ گرانتتارىنىڭ سانى 50%-عا ۇلعايتىلدى, ال بيىلعى وقۋ جىلىندا ولاردىڭ سانى 93 مىڭنان استى, جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگانداردان (1,5 مىڭنان استام), KAZENERGY قاۋىمداستىعىنان (400), جوو رەكتورلارىنان (2,2 مىڭ) جەنە «قازاقستان» قورىنان (500) قوسىمشا گرانتتار بٶلٸندٸ.
بۇل شارالارعا قوسىمشا شەكٸرتاقى كٶلەمٸ جٷيەلٸ تٷردە ارتىپ كەلەدٸ: 2024 جىلدىڭ قىركٷيەگٸنەن بەرٸ باكالاۆرلار ٷشٸن تٶلەمدەر 20%-عا, ماگيسترانتتار مەن دوكتورانتتار ٷشٸن 15%-عا ٶستٸ, ال ستۋدەنت-پەداگوگتەر ٷشٸن 75 مىڭ تەڭگەدەن اسىپ وتىر. جالپى, سوڭعى بەس جىلدا شەكٸرتاقى كٶلەمٸ ەكٸ ەسە ٶستٸ جەنە 2029 جىلعا قاراي ونىڭ كٶلەمٸن 200%-عا دەيٸن كٶتەرۋ جوسپارلانۋدا. ستۋدەنتتەردٸ تٸكەلەي قولداۋمەن قاتار, وتباسىلارعا ارنالعان قارجىلىق جوسپارلاۋدىڭ ۇزاقمەرزٸمدٸ تەتٸكتەرٸ دە ەنگٸزٸلۋدە.
«ۇلتتىق قور – بالالارعا» باعدارلاماسى باستاپقى كاپيتالدى قالىپتاستىرۋعا كٶمەكتەسەدٸ, 2024 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بالالاردىڭ شوتتارىنا $8 880 ملن تٷستٸ. مەملەكەتتٸڭ قاتىسۋىمەن جٷزەگە اساتىن جاڭا "كەلەشەك" جيناقتاۋشى جٷيەسٸ (60 اەك باستاپقى كاپيتال جەنە 7% دەيٸنگٸ سىيلىقاقى) اتا-انالارعا بٸلٸم بەرۋگە جوسپارلى تٷردە 5 ملن تەڭگەدەن استام قاراجات جيناۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. ستۋدەنت مەملەكەتتٸك گرانت العان جاعدايدا, "كەلەشەك" باعدارلاماسى بويىنشا جيناقتالعان قاراجات تۇرعىن ٷي ساتىپ الۋعا باعىتتالۋى مٷمكٸن», — دەپ اتاپ ٶتتٸ عىلىم جەنە جوعارى بٸلٸم مينيسترٸ ساياسات نۇربەك.
سونداي-اق جەڭٸلدٸكپەن بٸلٸم بەرۋ نەسيەلەرٸ مەن 300 سارالانعان گرانت بار, ولاردىڭ شەڭبەرٸندە مەملەكەت وقۋ قۇنىنىڭ 50%-ىن نەمەسە 75%-ىن جابادى, ال ستۋدەنت تولىق كٶلەمدە ستيپەندييا الادى. بٸلٸم الۋ ٷشٸن قولايلى جاعداي جاساۋدىڭ تاعى بٸر ماڭىزدى اسپەكتٸسٸ – باسپانا مەسەلەسٸن شەشۋ. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سەيكەس ستۋدەنتتٸك جاتاقحانالاردا جىل سايىن كەمٸندە 10 مىڭ ورىن ۇيىمداستىرۋ مٸندەتٸ قويىلدى. بۇل باعىتتاعى جٷيەلٸ جۇمىستار بويىنشا قازٸردٸڭ ٶزٸندە ەلەۋلٸ نەتيجەلەرگە قول جەتكٸزٸلۋدە: 2018 جىلدان باستاپ 62 مىڭ ورىندىق 251 جاڭا جاتاقحانا پايدالانۋعا بەرٸلدٸ. اعىمداعى جىلى 10 مىڭنان استام ورىندىق 29 جاتاقحانا ٸسكە قوسىلادى, ولاردىڭ ٸشٸندە ەل تاريحىنداعى ەڭ ٸرٸ جاتاقحانا – ەلوردادا ەۋرازييا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتٸ ٷشٸن سالىنعان 2 656 ورىندىق جاتاقحانا بار. وسىلايشا تاپشىلىق مەسەلەسٸ ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق ٶڭٸرلەرٸندە شەشٸمٸن تاپتى. «Student-residence» زاماناۋي مودەلٸ ەنگٸزٸلۋدە, ال ەلەۋمەتتٸك وسال توپتاردان شىققان ستۋدەنتتەر ٷشٸن مەملەكەت 2023 جىلدان بەرٸ تۇرۋ شىعىندارىن ٶتەپ كەلەدٸ.
يننوۆاتسييالار جەنە حالىقارالىق ەرٸپتەستٸك: بٸلٸم بەرۋ حابىن قۇرۋ
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرمالارىن ورىنداۋ اياسىندا قازاقستان ەلەمدٸك بٸلٸم كەڭٸستٸگٸنە كٸرٸگە وتىرىپ, ٶڭٸرلٸك بٸلٸم بەرۋ حابىنا اينالۋعا ۇمتىلۋدا. بٷگٸنگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدە بريتاندىق Cardiff جەنە Coventry University, نەمٸستٸڭ Anhalt, يتالياندىق Politecnico della Marche, كورەيلٸك Woosong University جەنە مگيمو سيياقتى جەتەكشٸ شەتەلدٸك ۋنيۆەرسيتەتتەردٸڭ 24 فيليالى اشىلدى.
«سەرٸكتەس-ەلدەر گەوگرافيياسى, سونداي-اق اقش, قىتاي جەنە فرانتسييانى دا قامتيدى, ال 2025 جىلى ينجەنەرلٸك-تەحنيكالىق ماماندىقتارعا باسىمدىق بەرەتٸن تاعى 10 جاڭا فيليال اشۋ جوسپارلانۋدا. ولاردىڭ كەيبٸرەۋلەرٸ, مىسالى, De Montfort, Coventry, Cardiff جەنە Woosong سيياقتى, تولىققاندى جەكە كامپۋس فورماتىندا جۇمىس ٸستەيتٸن بولادى. وسىمەن بٸر مەزگٸلدە قازاقستاندىق بٸلٸم جٷيەسٸ شەتەلدە دە قانات جايۋدا: قازۇۋ-دىڭ رەسەي مەن قىرعىزستاندا فيليالدارى (بٸشكەكتە 2022 جىلدان بەرٸ 1300-دەن استام ستۋدەنت وقيدى), سونداي-اق ٶزبەكستاندا ەۋەزوۆ ۋنيۆەرسيتەتٸ جۇمىس ٸستەپ تۇر», — دەدٸ مينيستر.
سونىمەن قاتار عىلىمي كەسٸپكەرلەردٸڭ جاڭا بۋىنىن جەنە تسيفرلىق ەكونوميكانىڭ بولاشاق كٶشباسشىلارىن قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان AI-Sana سەرپٸندٸ باعدارلاماسى جٷزەگە اسىرىلۋدا. ونىڭ ماقساتى — ستۋدەنتتەرگە جاساندى ينتەللەكت (جي) تەحنولوگييالارىن جاپپاي وقىتۋدى قامتاماسىز ەتۋ.
باعدارلاما Coursera, Huawei جەنە Google پلاتفورمالارىندا نەگٸزگٸ وقىتۋدان باستاپ ستۋدەنتتٸك ستارتاپتاردى جەدەلدەتۋگە دەيٸنگٸ تٶرت كەزەڭدٸ قامتيدى. جي نەگٸزدەرٸ بويىنشا 390 مىڭنان استام ستۋدەنت پەن 3 مىڭ وقىتۋشى كۋرستان ٶتتٸ.
«95 جوو Coursera پلاتفورماسىنا تەگٸن قول جەتكٸزگەن جٷيەلٸ جۇمىستىڭ نەتيجەسٸندە قازاقستان ونىڭ بەدەلدٸ حالىقارالىق سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى اتاندى. پراكتيكالىق نەتيجە ستۋدەنتتەردٸڭ تەستٸلەۋ ساتىسىندا تۇرعان 119 جي اگەنتتەرٸن قۇرۋى بولدى, تاعى 395-ٸ ەزٸرلەنۋدە. وسى ٶرشٸل مٸندەتتٸ قولداۋ ٷشٸن نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتٸ, ەۇۋ, Satbayev University جەنە قازۇۋ بازاسىندا قۋاتى 42 PFlops سۋپەركومپيۋتەرلٸك كلاستەر قۇرىلۋدا. ال جي كۋرستارى بارلىق ۋنيۆەرسيتەتتەردە مٸندەتتٸ بولدى. 20 جوو-دا جي, ماشينالىق وقىتۋ جەنە كيبەرقاۋٸپسٸزدٸك سالاسىندا 25 جاڭا بٸلٸم بەرۋ باعدارلاماسى اشىلدى», — دەپ اتاپ ٶتتٸ ساياسات نۇربەك.
بٸلٸم بەرۋگە ينۆەستيتسييالاردىڭ قيسىندى جالعاسى ەلدٸڭ عىلىمي ەلەۋەتٸن نىعايتۋ بولىپ سانالادى.
ٷكٸمەت تولىققاندى يننوۆاتسييالىق ەكوجٷيەنٸ قۇرۋ بويىنشا كەشەندٸ جۇمىس جٷرگٸزۋدە:زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتتەرٸنٸڭ سانى ٶسۋدە (سەتباەۆ اتىنداعى قازۇتزۋ, ل.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ, ەل-فارابي اتىنداعى قازۇۋ ۋنيۆەرسيتەتٸ, ەۋەزوۆ اتىنداعى جەنە بۋكەتوۆ اتىنداعى قاراعاندى ۋنيۆەرسيتەتٸ) جەنە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جانىنان ۇلتتىق عىلىم اكادەميياسى مەن عىلىم جەنە تەحنولوگييالار جٶنٸندەگٸ ۇلتتىق كەڭەس قۇرىلدى.
عالىمداردى قولداۋ ٷشٸن ناقتى شارالار جٷزەگە اسىرىلۋدا: 2024 جىلدىڭ باسىنان بەرٸ ولاردىڭ جالاقىسى 18%-عا ٶستٸ, ال عىلىمي اتاقتار ٷشٸن بەرٸلەتٸن ٷستەمەاقىلار 20 اەك-كە (قاۋىمداستىرىلعان پروفەسسور, PhD ٷشٸن) جەنە 50 اەك-كە (پروفەسسور ٷشٸن) جەتتٸ. جوبالاردى باعالاۋ ٷشٸن TRL حالىقارالىق ستاندارتىن ەنگٸزەتٸن «عىلىم جەنە تەحنولوگييالىق ساياسات تۋرالى» جاڭا زاڭ قابىلداندى. عىلىمدى قارجىلاندىرۋ 3,3 ەسە ٶستٸ, بۇل 800-دەن استام عالىمدى ەلەمنٸڭ جەتەكشٸ ورتالىقتارىنا تاعىلىمداماعا جٸبەرۋگە جەنە عىلىمي جابدىقتاردىڭ 14%-ىن جاڭارتۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ.
عىلىمنىڭ ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىمەن بايلانىسى دا كٷشەيە تٷسۋدە. بيزنەسپەن بٸرلەسٸپ ورىندالعان جوبالاردىڭ ٷلەسٸن 2025 جىلى 20%-عا جەتكٸزۋ مٸندەتٸ قويىلدى. ول ٷشٸن عالىمداردىڭ قازاقمىس, ERG, قازاتومٶنەركەسٸپ جەنە قازمىرىش سيياقتى ٸرٸ ٶنەركەسٸپتٸك كومپانييالاردىڭ ٶكٸلدەرٸمەن كەزدەسۋلەرٸ ٶتكٸزٸلەدٸ.
زەرتتەۋلەرگە ينۆەستيتسييا سالاتىن كومپانييالار ٷشٸن 150% سالىق شەگەرٸمٸ قاراستىرىلعان. 2025 جىلدان باستاپ ەكٸمدٸكتەر جانىنان جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەردەن قولدانبالى زەرتتەۋلەردٸ قارجىلاندىرۋ ٷشٸن عىلىمي كەڭەستەر قۇرىلاتىن بولادى. سونداي-اق سالانى تولىق تسيفرلاندىرۋ ٷشٸن بٸرىڭعاي تسيفرلىق عىلىم پورتالى ٸسكە قوسىلدى.
رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن بارلىعى 2 297 جوبا جەنە 162 عىلىمي-تەحنيكالىق باعدارلاما قارجىلاندىرىلدى, ونىڭ 1 مىڭعا جۋىعىن جاس عالىمدار جٷزەگە اسىرۋدا, ال 134-ٸ تەحنولوگييالاردى كوممەرتسييالاندىرۋعا باعىتتالعان. بۇل جٷيەلٸ جۇمىس قازاقستاننىڭ تەحنولوگييالىق ەگەمەندٸگٸ مەن يننوۆاتسييالىق بولاشاعى ٷشٸن بەرٸك نەگٸز قالايدى.
