Ótken jyldyń qarasha aiynda “Suiytylǵan munai gazyn saqtaý parki” JShS básekelestik týraly zańdy buzǵany úshin ákimshilik jaýapqa tartylyp, 324 million teńge kóleminde aiyppul tóledi. Básekelestikti qorǵaý jáne damytý agenttiginiń Atyraý qalasy boiynsha departamenti men prokýratýrasynyń málimetinshe, kompaniia ókilderi tutynýshylarǵa ártúrli talap qoiyp, qyzmetterin alýǵa mindettegen, dep habarlaidy Dalanews.kz.
“Suiytylǵan munai gazyn saqtaý parki” JShS (SPGSG) - Atyraý munai óńdeý zaýytynda óndiriletin áleýmettik gazdy jetkizý operatory. 2021 jyly kompaniia aýktsionda “Joint Technologies” JShS-ne satylǵan kezde Timýr Qulybaev 50% aktsiianyń iesi atandy.
Al qandy qańtar oqiǵasynan keiin suiytylǵan munai gazyn saqtaý parkine qatysty qylmystyq is qozǵaldy.
“JShS basshylyǵy 2017 jyldan 2021 jylǵa deiingi kezeńde óziniń ústem jaǵdaiyn paidalana otyryp, suiytylǵan munai gazyn qabyldaý, saqtaý jáne tieý qyzmetterine monopoliialyq joǵary baǵa belgiledi”, - delingen habarlamada.
2023 jyly 3 mamyrda Atyraý oblysynyń mamandandyrylǵan aýdanaralyq ákimshilik soty AZRK-nyń talap aryzyn ishinara qanaǵattandyrdy. 2021 jyly 13 mamyrda “Suiytylǵan munai gazyn saqtaý parki” JShS-ny qaita tirkeý týraly buiryqtyń kúshin joidy.
Osylaisha úlestiń 50%-y Atyraý munai óńdeý zaýytyna qaitaryldy. Alaida Timýr Qulybaevtyń kompaniiasy áli kúnge deiin JShS-nyń belgili bir bóligine ielik etedi.
Egov.kz málimetinshe, “Suiytylǵan munai gazyn saqtaý parki” JShS quryltaishylary “Joint Technologies” JShS, “Atyraý munai óńdeý zaýyty” JShS jáne “KÓKSEŃGIR” JShS.
Timýr Qulybaev kompaniiasy tutynýshylaryna qyzmetterin alýǵa mindettegen. Atyraý munai óńdeý zaýytynda suiytylǵan munai gazyn (SKG) saqtaýǵa arnalǵan óz rezervýarlary, qala berdi júkterdi temirjol men avtomobil kóligimen tieýge arnalǵan tirekteri joq. Ónimniń barlyq kólemi qubyr arqyly “PHSNG” JShS rezervýarlaryna quiylady. Mundai qatań talap gazdy basqa gaz jelileri uiymdaryna (GSO) tikelei jiberýge múmkindik bermeidi.
Iaǵni, Atyraý munai óńdeý zaýytymen ajyramas tehnologiialyq bailanys kásiporynnyń óńirdegi qaitalama kóterme saýda naryǵynda SKG-nyń jalǵyz jetkizýshisi bolýyna ákeldi.
Osyndai ústemdikke ie bola otyryp, “PHSNG” JShS basshylyǵy óz tutynýshylaryna sharttardy belgilei alady. Sonymen qatar ónim naryǵyna kirýge nemese odan shyǵýǵa jol bermedi. Óitkeni GSO arasynda kóterme saýdaǵa tyiym salynǵandyqtan, áleýmettik gazdy alý múmkin bolmady. Sonymen qatar tutynýshylar suiytylǵan gazdy basqa gaz jelisi uiymdaryna erkin sata almady.
2021 jyldyń sáýir-jeltoqsan ailary aralyǵynda Parktiń Atyraý oblysy naryǵyndaǵy úlesi 96,84% qurady.
Atyraý AZRK bóliminiń qyzmetkerleri «PHSNG» JShS-niń 2021 jylǵa arnalǵan 37 kelisimshartyn teksergen. Osy tusta, eki kelisimshartqa bailanysty suraq týyndaǵan. Sebebi olar merziminen buryn aiaqtalǵan edi. Biri “Kókshetaý-Trans-Gaz” JShS (12 sáýir 2021 j.), ekinshisi “Promgaz BP” JShS (2 tamyz 2021 j.).
Balamaly kelisim-sharttarmen Park basshylyǵy Atyraý munai óńdeý zaýytynan ruqsat alǵannan keiin suiytylǵan gazdy gaz toltyrý stansasynda (GNS) saqtaý merzimine ártúrli shart qoidy. Basqa bailanystarda bul merzim bes kúntizbelik kúndi kórsetse (eń kóp merzim 15 kúntizbelik kún), qalǵan ekeýinde bul 24 saǵatty qurady.
“Kókshetaý-Trans-Gaz” jáne “Promgaz VP” 48 saǵat ishinde gazdy jóneltpegen jaǵdaida olar ony Parkke Energetika ministrligi retteitin maksimaldy baǵamen satýǵa mindetteldi. Al Timýr Qulybaevtyń kompaniiasy óz qalaýy boiynsha taýardy úshinshi tulǵalarǵa qaita satýǵa quqyly boldy.
“PHSNG” JShS-niń eki kelisimshart boiynsha kirisi QQS-syz 27 mln teńgeni qurady (“Kókshetaý-Trans-Gaz” JShS – 5 611 680 teńge, “Promgaz BP” JShS – 22 031 040,01 teńge). “Kókshetaý-Trans-Gaz” JShS ókilderi kelisimshartty jańa sharttarǵa bailanysty qaita qaraýdy surady. Alaida olar bas tartty.
Biraq bul sońy emes edi. PHSNG basshylyǵy taǵy úsh kelisimge otyrǵan:
- Dilerlermen, GSO jáne janarmai quiý stantsiialarymen júk jóneltý qyzmetterin kórsetkeni úshin;
- “RTS Holding” JShS-men (Timýr Qulybaevqa tiesili “Jint Technologies” JShS quryltaishysy) júkterdi tasymaldaýǵa arnalǵan vagondardy paidalaný jáne ekspeditorlyq qyzmetter úshin;
- “RTI-ANPZ” JShS-nen vagondardy jetkizý jáne tazalaý boiynsha (“Petroleým” JShS teń quryltaishysy, 2021 jyly shartqa qol qoiý kezinde ol Timýr Qulybaevqa tiesili boldy).
Iaǵni, GSO, janarmai quiý stantsiiasy (tapsyrys berýshiler) ókilderinde temirjol kóligi salasynda basqa jetkizýshini tańdaý múmkindigi bolmady. Bul kompaniialar olarǵa “RTS Holding” JShS men “RTI-ANPZ” JShS-nen artyq shot-faktýralardy tóleýge májbúrlegen.
AZRK qyzmetkerleri qujattardan tólemderdi anyqtady. Onyń negizinde “PHSNG” JShS-niń 2021 jyly mamyrdan jeltoqsanǵa deiin kirisi 4,8 mlrd teńgeni qurady.
Sonymen birge 2021 jyldyń basynan beri “PHSNG” JShS ártúrli jetkizýshilerden gaz jetkizýdi suraityn hattar joldanǵany belgili boldy. Biraq jaýap retinde olar ne gaz óndirý kóleminiń azaiǵany týraly málimetterdi, ne saqtaý jáne qabyldaý kelisiminiń jobasyn jasamaǵany belgili boldy. Osy derekterdi eskere otyryp, AZRK departamenti taǵy da 2021 jylǵy kiristi eseptedi. Bul QQS eseptemegende 5,9 mlrd teńgeni qurady.
