Qazaqstandaǵy konstitýtsiialyq referendým jahandyq saiasi tájiribege tolyq sáikes keledi, dep habarlaidy Dala News.
Bul týraly halyqaralyq sarapshy, grýziialyq diplomat David Aptsiaýri málimdedi. Onyń aitýynsha, qazirgi tańda referendýmdar aýqymdy reformalardy zańdastyrýdyń negizgi quralyna ainalǵan.
Sarapshynyń sózinshe, qarapaiym sailaýdan aiyrmashylyǵy, konstitýtsiialyq referendýmdar azamattarǵa memlekettiń qurylymyn anyqtaýǵa tikelei qatysýǵa múmkindik beredi.
«Referendým – qoǵamǵa saiasi júieni qalyptastyrýǵa tikelei qatysý múmkindigin beretin qural», – dedi Aptsiaýri.
Ol 2026 jylǵy 15 naýryzda Qazaqstanda ótken referendým halyqaralyq tájiribege sai ekenin atap ótti.
Máselen, álemde 1990–2021 jyldar aralyǵynda 1500-den astam referendým ótkizilgen. Olar kóbine saiasi jańǵyrtý kezeńderinde ótedi:
– Frantsiiada (1962) prezidentti tikelei sailaý engizildi,
– Túrkiiada (2017) basqarý júiesi ózgerdi,
– Chilide konstitýtsiialyq reformalar halyq talqylaýyna shyǵaryldy.
Sarapshynyń pikirinshe, Qazaqstan da osy úrdisti ustana otyryp, reformalardy halyqtyń tikelei qatysýymen bekitti.
Sondai-aq ol Konstitýtsiialyq komissiianyń qurylýy – halyqaralyq standarttarǵa sai qadam ekenin atap ótti. Onyń quramyna memlekettik organdar, parlament, sarapshylar jáne azamattyq qoǵam ókilderi kirgen.
Aptsiaýri qorytyndysynda referendým eldegi reformalardyń demokratiialyq legitimdigin kúsheitkenin aitty.
«Qazaqstan azamattarǵa jańa modeldi ózi tańdaýǵa múmkindik berip, memlekettiń bolashaǵyn halyq aiqyndaitynyn naqty kórsetti», – dedi sarapshy.
