Aqparat ministrligine qarasty Din isteri komitetiniń dereginshe alǵashqy 6 aida osyndai radikaldy pablikterge tirkelgen 85 myńǵa jýyq azamat raiynan qaityp, olarmen júrgizilgen jumystyń nátijesinde el ishine iritki salatyn toptardan shyqqan.
Buǵan deiin bizdiń portalǵa pikir bildirgen Din isteri komitetiniń tóraǵasy Erjan Núkejanov mekeme mamandarynyń radikaldy kontentpen kúresti udaiy júrgizetinin málimdegen edi.
Onyń aitýynsha osy kúnge deiin internet keńistiginde lańkesterdiń ideologiiasyn nasihattaýmen ainalysqan 80 myńǵa jýyq ekstremistik mándegi maqalanyń kózi joiylyp, 300-ge tarta sait birjolata buǵattalǵan.
Al áleýmettik jeliniń negizgi aýditoriiasy kim? Árine, jastar. Atalǵan aýditoriia radikaldy dini aǵymdardyń astamshyl saiasatyna tótep berý úshin – jastardyń dini saýatyn arttyrý aktýaldy másele.
Osyǵan orai Dalanewz.kz-ke pikir bildirgen belgili dintanýshy Sultangeldi Sáriev keibir jastardyń nelikten radikaldy baǵyttaǵy kontentke úiir keletinin túsindirgen edi.
Onyń aitýynsha mundai ideologiianyń ókilderi turmystan qysylǵan, joqshylyqtan qajyǵan jastarǵa aýyz salady.
"Túptep kelgende, másele jastardyń jumyspen qamtylýyna tirelip tur. 19-ben 30-dyń arasyndaǵy jastardyń qansha paiyzy jumyssyz? Buǵan qatysty statistika qoǵamdaǵy shynaiy jaǵdaidy kórsete almai otyr. Eki qolǵa bir kúre taba almai sendelip júrgen jastarymyz qanshama! Radikaldy toptar birinshi kezekte osyndai aýditoriiany qaqpanyna túsirýge tyrysady. Úiip-tógip ýáde berip, eger osy aǵymnyń qundylyqtaryn qabyldar bolsa turmysynyń túzelerin aityp, basyn ainaldyrady.
Adamdy ilandyrý úshin Quran jáne hadisterdi tilge tiek etip, áli de bolsa buǵanasy bekimegen jastyń senimine kiredi. Ashyǵyn aitqanda, radikaldy aǵymdardyń arbaýyna túsken ini-qaryndastardy qoǵamǵa qaita beiimdeý aýyrǵa soǵatyn is. Sebebi, ýytty ýaǵyz qan-tamyryna aralasyp ketken, ustazy neni buiyrsa, sony buljytpai oryndaýǵa saqadai-sai turady...", – deidi dintanýshy.
Sarapshy sait tilshisine ózi kýá bolǵan jaitty da baiandap bergen.
"30-dyń ústindegi áieli, bala-shaǵasy bar azamat ul-qyzyn mektepke berýge qarsy shyqty bir jyldary. Án sabaǵyna qatysýǵa múlde tyiym saldy. Tipti, memlekettik gimndi oryndaý men qoldy keýde qoiýdy dinge qaishy dep daý kóterdi. Mundai otbasydan shyqqan adam bala jasynan psihologiialyq soqqyǵa ushyraidy. Otbasynda alǵan tárbie sanasyna sińip qalady.
Ainalyp kelgende, bul dini saýatsyzdyqtyń kórinisi. Álemjelidegi destrýktivti pablikterdiń kontentin qorytpai, talǵaýsyz qabyldai bergenniń nátijesi. Bárinen buryn adasqan ata-ananyń mektep jasyndaǵy balalaryna obal", – deidi Sultangeldi Sáriev.
...
Bizdiń bul máseleni kótergenimiz beker emes. Kúni keshe Din isteri komitetiniń muryndyq bolýymen dini saýatyn arttyrǵysy keletin, din salasynda oqyp-toqyp júrgen jastarmen dini problemalar tóńireginde talqy quratyn "YZ Club" diskýssiialyq klýby ashyldy.
Bul dini baǵytta jas aýditoriiamen dialog qurý máselesi memleketti de mazalap otyrǵanyn kórsetedi. Sói degen komitet basshysy Erjan Núkejanov klýbtyń ashylýynan bólek, din salasyndaǵy taǵy bir ózekti máseleni sóz etti. Onyń aitýynsha dindi tanyp, bilgisi keletin jastardyń qatary artqan saiyn din salasynda saýatty úgit-nasihat júrgize alatyn mamandarǵa suranys artady.
"Álbette, bul másele bir-eki jyldyń ishinde sheshiletin sharýa emes. Áitse de kadr tapshylyǵyn týyndatpaýǵa kúsh salýdamyz. Jyl saiyn islamtaný, dintaný negizderin oqyp taýysqan 500-ge jýyq maman ázirlenip, elimizdegi dini ortalyqtar men basqa da uiymdarǵa jumysqa ornalasýda", – deidi ol.
Osynaý klýbtyń ashylýyna uiytqy bolǵan komitet budan bylai jas aýditoriiamen turaqty bailanys ornatýdy josparlap otyr. Buǵan osynaý uiym ózindik ótkel bolmaq.
Klýbtyń otyrysynda qandai máseleler kóteriledi? Din salasyndaǵy ótkir, ózekti máseleler ashyq aityla ma? Saitymyzdyń tilshisi komitet tóraǵasyna dál osy saýaldy qoiǵan edi.
Núkejanovtyń naqtylap ótkenindei "YZ Club" diskýssiialyq klýbynyń qurylýdaǵy maqsaty – din salasyndaǵy qany sorǵalap turǵan máselelerdi ashyq talqylaý. Ásirese, dini saýatyn arttyrǵysy keletin jastar osy klýbtyń otyrystaryna qatysyp, kókeiindegi dúnieni ortaǵa sala alady.
"Ainalyp kelgende barlyǵy kontent máselesine tirelip tur. Aqparatty álemjeliden, internet keńistiginen alatyn jastarǵa dinge qatysty tolyqqandy maǵlumat berýge mindettimiz. Dini saýaty joǵary jas azamat áleýmettik jelidegi alyp-qashpa áńgimelerge, dinniń tóńireginde teris ideologiiaǵa aldanyp qalmaidy. Barlyǵyn talǵam tarazysyna salady", – deidi ol.
Din komiteti jastarǵa arnalǵan disskýssiialyq klýbtan bólek, ǵalamtor keńistiginde de belsendi jumys júrgizýge kóshpek. Núrkejanovtyń atap ótkenindei, osy maqsatta halyq tarapynan túsetin túrli saýaldarǵa der kezinde jaýap beretin "Elge qyzmet mańyzdy mindet" atty jobanyń tusaýy kesilgen.
Jobanyń ereksheligi nede deseńiz, din mamandary álemjelidegi túrli plaftormalarǵa tirkelip, tikelei efirde dinniń tóńiregindegi máselelerdi sóz etedi, kópshilikti alańdatyp otyrǵan máselelerge jaýap berýge tyrysady.
Anyqtama:
Klýbtyń ataýyndaǵy bastapqy eki árip jastardyń jas aiyrmashylyǵyn bildiredi. Y belgisi 1980-1998 jyldar aralyǵynda ómirge kelgen býyn, al Z árpi 1998-2016 jyldary dúnie esigin ashqan urpaqtyń tańbasy.