Freedom Inside '26

Jańa oqý jylyna daiyndyq: ata-analardyń esepshotyna qansha qarjy tústi?

Jańa oqý jylyna daiyndyq: ata-analardyń esepshotyna qansha qarjy tústi?
Foto: istockphoto.com

Oqý-aǵartý ministrliginiń málimetinshe, mektep formasy, aiaq kiim men oqý quraldaryn satyp alý úshin ata-analar men zańdy ókilderdiń esepshottaryna shamamen 20 mlrd teńge aýdaryldy. Bul qoldaý 430 myńnan astam balany qamtyp otyr, iaǵni jalpy alýshylar sanynyń shamamen 87%-y kómekke ie boldy, dep habarlaidy Dalanews.kz.

2025 jyly kómek kólemi keńeiip, 500 myńnan astam bala qamtylady dep josparlanýda. Onyń ishinde – jetim balalar, ata-anasynyń qamqorlyǵynsyz qalǵandar, az qamtamasyz etilgen otbasylardyń balalary jáne ataýly áleýmettik kómek alatyn nemese qiyn jaǵdaiǵa tap bolǵan balalar bar.

Ministrlik taratqan aqparatqa sáikes, búgingi tańda Astana men Shymkent qalalarynda qarajat tolyq aýdarylyp, barlyq otbasy kómek alǵan.

Keler jyly “Jalpyǵa birdei bilim berý” qorynyń jalpy qarjylandyrý kólemi 23,1 mlrd teńgeni quraidy. Tólemniń naqty mólsheri óńirlik biýdjet pen máslihat sheshimine bailanysty anyqtalady, biraq bir balaǵa keminde 46 228 teńgeden tómen bolmaidy.

Aita keteiik, 2023 jyldan beri bul materialdyq qoldaý kólemi 2,5 ese ósip, 17 myń teńgeden 46 myń teńgege deiin jetti.

Eske salaiyq, buǵan deiin ata-analar mektep formasyn alyp tastaý týraly petitsiiaǵa qol jinaǵan edi. Bul týraly "KTK"telearnasy málimdedi.

Eki balanyń anasy Áliia Tuiaqbaeva mektep formasy qymbattaǵanyna qapaly. Onyń sózinshe, balalary oqityn mekteptiń ákimshiligi ata-analarǵa formany tek belgili bir dúkennen alýdy mindettegen. Baǵasy da qaltaǵa aitarlyqtai salmaq salady. Biyl uly men qyzyn tolyq kiindirýge 130 myń teńgeden asa qarajat jumsaǵan.

"Aiaq kiim men jeideni qospaǵanda, eki balaǵa formaǵa 130 myń teńge jumsadym. Ul balaǵa jilet, shalbar, kostiým, qyz balaǵa beldemshe, sarafan jáne shalbar aldyq. Mektep basshylyǵy bárin belgili bir dúkennen satyp alýdy mindettedi. Oqý jylynyń sońynda jinalys ótkizip, aldyn ala daiyndalý kerek ekenin aitty jáne kireberistegi taqtaǵa kelesi jylǵy forma úlgisin ilip qoidy. Meniń oiymsha, erkin stildegi forma qajet emes, tek túsin belgileý jetkilikti", - deidi ol.

Telearna málimetinshe, Almaty dúkenderinde qyzdarǵa arnalǵan jeide men uldarǵa arnalǵan jeideniń baǵasy 5 myń teńgeden bastalady. Al tolyq jiyntyq - kostiým men jeide nemese beldemshe men jeide ata-analarǵa orta eseppen 35 myń teńgege shyǵady eken.

Satýshylardyń aitýynsha, jyl saiyn mektep formasynyń quny shamamen 10-15 paiyzǵa qymbattaidy. Keibir ata-analar mektep formasy qymbat bolǵandyqtan, ony mindetti etpeý kerek dep sanaidy. Ári balanyń úlgerimi onyń ústindegi kiimine bailanysty emes ekenine senimdi. Sondyqtan olar qol jinap jatyr. Ázirge petitsiia 156 ǵana qol jinapty.

Qazir birqatar jekemenshik mektep ózderiniń arnaiy formasyn engizse, memlekettik bilim ordalarynda ǵana biryńǵai úlgi saqtalyp otyr. Alaida saýdagerlerdiń aitýynsha, bul jaǵdai satylymǵa aitarlyqtai áser etken joq. Óitkeni forma mindetti bolǵandyqtan, ata-analar báribir satyp alýǵa májbúr.

Jaýapty ministrlik te árbir oqýshy mindetti mektep formasyn kiiýge tiis dep sanaidy. Olardyń pikirinshe, birkelki kiim úlgisi oqý ornynda tártip pen iskerlik atmosferany qalyptastyryp, balalardyń nazaryn bilim alýǵa aýdarady.