QR Parlamenti Senatynyń tóraǵasy Máýlen Áshimbaev Býrabai baýraiynda ótken Ulttyq quryltaidyń tórtinshi otyrysynda kóterilgen máselelerge toqtala otyryp, óz oiyn da ortaǵa saldy, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Máýlen Áshimbaev alqaly jiynda Prezidentimiz Qasym-Jomart Kemeluly Toqaev eldiń aldaǵy baǵdaryn aiqyndap bergenin, onda sońǵy kezeńde qoǵamda qyzý talqylanǵan ózekti máselelerden bastap elimizdiń áleýmettik-ekonomikalyq jáne saiasi baǵdaryna qatysty basymdyqtar túgel qamtylǵanyn basa aitady.
"Jalpy, Memleket basshysy Ulttyq quryltai týraly bastamany osydan birneshe jyl buryn óz Joldaýynda kóterip, ony eldi jańǵyrtýdyń tiimdi tetikteriniń biri retinde usynǵan bolatyn. Sodan beri Qazaqstanda túbegeili ózgerister qolǵa alynyp, keshendi saiasi reformalar iske asyryldy. Memleket basshysy osy aýqymdy jumysqa Ulttyq quryltai músheleri zor úles qosqanyn atap ótip, bul bastama arqyly qoǵamdyq dialogtyń jańa úlgisi qalyptasqanyn aitty", - dep jazdy Facebook-tegi paraqshasynda Senat spikeri.
Sondai-aq ol Prezidenttiń kóptiń nazaryna ilingen salyq reformasyna qatysty pikir bildirgenin de aitady.
"Bul rette Qazaqstan áleýmettik memleket ekeni, eger biýdjette qarjy bolmasa, tiisti mindettemeler tolyq oryndalmaityny, al, salyq osy júieniń basty tiregi sanalatyny aityldy. Sondyqtan Memleket basshysy Úkimet usynǵan jańa tásilderdi halyqqa egjei-tegjeili túsindirý isine basa mán berdi. Sondai-aq Prezidentimiz salyqtan jaltarý úshin biznesin bólshekteitinderge jáne zańnamada soǵan jol beretin olqylyqtarǵa nazar aýdaryp, tiisti zańdarǵa jedel túrde qajetti túzetýler engizýdi tapsyrdy. Osy rette qolǵa alynyp jatqan sharalardyń máni men mańyzyn azamattarǵa jetkizýge jáne qajetti zańnamalyq jumystarǵa Senat depýtattary belsendi qatysatynyn atap ótkim keledi", - deidi Áshimbaev.
Ol jiynda biryńǵai ýaqyt beldeýine kóshý eldi basqarýdy jáne logistika men kóptegen biznes-úderisti ońtailandyrý úshin qolaily tásil ekeni aitylǵanyn da jetkizedi. Quryltai otyrysynda elimizdegi dini ahýal men jat aǵymdarǵa tosqaýyl qoiý máselesine erekshe mán berildi.
"Prezidentimiz atap ótkendei, dinniń asa mańyzdy missiiasy – ultty uiystyrý. Sondyqtan dini uiymdardyń qyzmetin retteitin qujattar atalǵan talapqa sai bolýǵa tiis. Osy máseleni jan-jaqty qarap, zańnamany jańa jaǵdaiǵa beiimdep otyrý erekshe mánge ie", - deidi senator.
Sonymen qatar, onyń aitýynsha, Memleket basshysy qylmystyq-atqarý júiesinde adamgershilik qundylyqtarǵa basymdyq bere otyryp, "Zań men tártip" qaǵidatyn saqtaý arqyly kámeletke tolmaǵan balasy bar áielderge qatysty keibir zańdyq ustanymdardy qaita qaraý jóninde usynystar engizýdi júktegen. Jiilep ketken alaiaqtyq áreketterge tosqaýyl qoiý, jalǵan psihologtar men "koýchtardyń" is-áreketin jaýapty organdar nazarǵa alý máseleleri de sóz boldy.
"Ulttyq quryltaida Prezidentimiz ideologiialyq baǵyttaǵy basymdyqtardy da aiqyndap berdi. Bul oraida kino óndirisine jiti mán berip, daiyn filmderdi ekranǵa shyǵarmas buryn ulttyq múdde turǵysynan muqiiat zerdeleýdiń bereri mol ekeni anyq. Biyl Jumysshy mamandyqtar jyly aiasynda kóptegen irgeli bastamalar qolǵa alynyp jatyr. Osy baǵytta kásibi tehnikalyq kolledjder jańa mamandyqtarǵa suranysty jáne eńbek naryǵyndaǵy jaǵdaidy eskerýge tiis. Memleket basshysy óz sózinde osy máseleni basa aitty", - deidi ol rýhaniiat máselesine qatysty.
Sondai-aq Prezident belgilep bergen negizgi mindettiń biri – jekelegen baǵyttar boiynsha memlekettik apparattyń jumysyn júielep, retke keltirý.
"Sonyń aiasynda túrli salaǵa qatysty baǵdarlamalar men keshendi josparlardy qaita jańǵyrtý asa mańyzdy. Bilim berý isin durys tárbiege negizdeý arqyly ozyq oily urpaq, adal azamat qalyptastyrý asa mańyzdy ekeni naqty aityldy. Úkimettik emes uiymdar týraly zańdy jetildirý, ishki saiasattaǵy jumystardy júieleitin birtutas qujat ázirleý, mádeniet salasyn damytý, Abai institýttaryn tolyqqandy mádeni-aǵartý mekemelerine ainaldyrý baǵyttary boiynsha da belsendi jumys júrgiziletin bolady", - deidi saiasatker.
Quryltaidyń otyrysynda aimaqtardaǵy ekonomikanyń órkendeýine serpin beretin jańa múmkindikterge jol ashý jáne óńirlerdiń damý deńgeiindegi teńsizdikti joiý – búginde memleket aldynda turǵan negizgi mindetterdiń biri retinde belgilengen.
"Memleket basshysy atap ótkendei, biyl ekonomikanyń naqty sektoryna jumsalatyn qarjy kólemin eki esege jýyq kóbeitip, 8 trillion teńgege deiin jetkizý josparlanyp otyr. Aldaǵy jyldary Úkimet naqty sektorǵa bólinetin qarjy kólemin 10 trillion teńgege deiin jetkizýge tiis. Sonyń aiasynda biznesti qoldaýdyń elimizde buryn-sońdy bolmaǵan aýqymdy sharalary qolǵa alynady. Prezidentimiz elimizde iske asyrylyp jatqan iri infraqurylymdyq jáne investitsiialyq jobalarǵa jeke toqtalyp, munyń bári elimizdiń aimaqtaǵy kóshbasshylyq rólin arttyra túsetin mańyzdy qadamdar ekenin aitty. Sondai-aq búgin shekara mańyndaǵy aýdandardy damytý týraly zań qabyldaý, aimaqtardyń damýyndaǵy alshaqtyqty joiý úshin ázirlenip jatqan Óńirlerdi damytý tujyrymdamasyn jan-jaqty pysyqtaý, ǵylym qalashyǵyn qurý jóninde zań jobasyn ázirleý jáne erekshe qajettiligi bar balalardy qoldaýǵa arnalǵan arnaiy zań daiarlaý máseleleri qozǵaldy", - deidi Senat spikeri.
Qasym-Jomart Kemeluly Quryltai otyrysynda Qazaqstannyń tórt saladaǵy orasan zor múmkindigi týraly da aitty. Olar: tsifrlandyrý isi men jasandy intellekt, kólik tasymaly, energetika, agroónerkásip kesheni jáne adam kapitaly.
"Munyń bári – elimizdiń jańa álemdegi ornyqty damýyna yqpal etetin negizgi faktorlar. Osy rette Memleket basshysynyń Iadrolyq energetika agenttigin qurý týraly sheshimi elimizdiń iadrolyq klaster retinde qalyptasýyna jol ashatynyn atap ótken jón" degen Áshimbaev jalpy, jyl saiyn Quryltaidyń máni artyp, mazmuny keńeiip kele jatqanyn basa atap ótedi.
Onyń aitýynsha, biyl kóterilgen aýqymdy máseleler men belgilengen mańyzdy mindetter soǵan dálel.
"Bul basym baǵyttar Ádiletti, Qaýipsiz, Taza, Qýatty Qazaqstan qurý ideiasyn iske asyrý úshin qolǵa alynǵan keshendi bastamalar ekeni anyq. Bizdiń aldymyzda turǵan endigi mindet – osy irgeli isterdi júieli túrde júzege asyryp, Otanymyzdy odan ári órkendetý. Barlyq qazaqstandyq atalǵan mańyzdy mindetterdi oryndaý jolynda belsendilik tanytyp, el damýyna óz úlesterin qosady dep senemin", dep sózin túiindeidi Máýlen Áshimbaev.