Rýhani kelisim kúni Qazaqstanda 1992 jyldan bastaý alyp, Almatyda Birinshi dúniejúzilik Rýhani kelisim kongresi ótken kún – 18 qazanda jyl saiyn atap ótiledi.
Atalmysh basqosýdyń basty mindeti – dinder dialogy men rýhani damý salasyndaǵy ózekti máselelerdi talqylaý, dini qaýymdastyqtar arasyndaǵy ózara qurmetti nyǵaitý, sondai-aq beibitshilik pen zorlyq-zombylyqsyz mádenietti nyǵaitý boiynsha usynystar ázirleý. Ǵalymdar men teologtarmen birlese jumys isteý aǵymdaǵy qyzmetti jańa ýaqyttyń syn-qaterleri men ekstremizmge qarsy is-qimylǵa beiimdeýge múmkindik beredi.
Forým shymyldyǵyn ashqan Almaty qalasy ákiminiń orynbasary Erjan Babaqumarov Qazaqstannyń búkil órkenietti álem moiyndaǵan dialog pen yntymaqtastyqtyń biregei alańy retinde qalyptasýyna QR Tuńǵysh Prezidenti – Elbasy Nursultan Nazarbaev pen Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń qosqan úlesi men qyzmetiniń mańyzdylyǵyn atap ótti. Qazaqstan qazir 18 din men konfessiiany ustanatyn 130-dan astam ult pen ulysty biriktiretin álemdegi jalǵyz memleket. Soǵan qaramastan, Táýelsizdik jyldarynda rýhani qundylyqtar qoǵamdyq sanaǵa tamyryn jaia aldy.
– Qazaqstan – birqatar mańyzdy halyqaralyq bitimgerlik bastamalardyń, ásirese dinder men órkenietter dialogyn uiymdastyrý salasyndaǵy usynystardyń avtory. Elordamyzda álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń sezderin ótkizý osy saladaǵy jetken jetistigimizdiń jarqyn mysaly boldy. Sezderdiń arqasynda búgingi tańda ártúrli dini qaýymdastyqtar arasyndaǵy ózara is-qimyldyń jańa kókjiekterin ashýǵa obektivti alǵysharttar jasaldy, sondai-aq bizdiń el aýmaǵynda konfessiiaaralyq dialog pen kelisimniń jańa modeli qalyptasty. Sezd jumys istegen sátten bastap, tek Almaty qalasynda dini birlestikterdiń sany 10 esege ósip, dini senim bostandyǵyna oń serpin berdi, – dep atap ótti Erjan Babaqumarov.
Forýmǵa sarapshylar, teologtar, dinbasylar men kóshbasshylar, qoǵam qairatkerleri, sondai-aq basqa óńirlerdiń ýákiletti organdarynyń ókilderi qatysty.
Resei Federatsiiasynyń Almaty qalasyndaǵy Bas konsýly Evgenii Bobrov forým barysynda Rýhani kelisim kúniniń berer igiligin tilge tiek etti.
Almaty qalasynyń bas imamy Tólebi Ospan da óz pikirimen bólisip, qala ákimdigi uiymdastyrǵan konferentsiianyń mańyzdylyǵyn atap ótti. Onyń aitýynsha, din ókilderiniń basy bir dóńgelek ústelde jinalyp, beibitshilik pen kelisim týraly, sondai-aq toleranttylyqty saqtaý men qazaqstandyqtardyń birligin nyǵaitý jónindegi sharalar jaiynda bar oilarymen bólisýge keremet múmkindik berilip otyr.
Almaty qalasynyń Voznesensk kafedraldy soborynyń kiltsózshisi Aleksandr Sývorov táýelsizdik jyldary Qazaqstanda rýhani kelisimdi nyǵaitý men konfessiiaaralyq qaqtyǵystarǵa, onyń ishinde zańdy jáne institýtsionaldyq sipattaǵy janjaldarǵa jol bermeý boiynsha sharalardy júieleý jolynda úlken jumys atqarylǵanyn atap ótti.
Almaty qalasy men Almaty oblysyndaǵy Evangeliialyq hristian-baptister shirkeýleriniń aǵa presviteri Aleksei Lýboshnikov ta barlyǵyn Rýhani kelisim kúnimen quttyqtady: "Mine, 30 jyl boiy búkil Qazaqstan osy merekeni atap ótýde. Kelisim – beibitshilik pen baq-berekeniń negizi. Biz osyndai kópultty jáne kópkonfessiialy memlekette ómir súrip jatqanymyzǵa qýanamyz. Ózińiz oilanyńyzshy, tek Almatyda 17 konfessiia bar, olardyń barlyǵy ózara kelisim men dostyqta ómir súrýde".
Sondai-aq, forýmda "Rýhani kelisim kongresi" halyqaralyq qorynyń vitse-prezidenti Ánýar Kókimbaev, Ál-Farabi atyndaǵy Qazaq ulttyq ýniversitetiniń prorektory Áliia Masalimova jáne t.b. sóz sóiledi.
Buǵan deiin, biylǵy 18 qazanda Almaty qalasy ákiminiń orynbasary Erjan Babaqumarov qalanyń bas imamy T.Ospanovpen birge ońtústik shahardyń ortalyq meshitinde qalanyń dini birlestikter jetekshilerimen kezdesý ótkizgen bolatyn. Kezdesý barysynda dini birlestikterdiń ókilderi adamzattyń asyl qundylyqtary, ultaralyq beibitshilik pen birlik, jańa zamannyń syn-tegeýrinderine qarsy kúsh-jigerdi biriktirý týraly áńgimelesti.
