"توميريس" كٸتابىنىڭ اۆتورى نازارباەۆتاردىڭ قوقان-لوقىسىنا ۇشىراعانىن جەتكٸزدٸ

2023 جىلدىڭ قىركٷيەگٸندە توميريس" كٸتابىنىڭ اۆتورى ەرجان ورىمبەتوۆ الماتى قالالىق سوتىنا شاعىم تٷسٸرٸپ, اۆتورلىق قۇقىقتى بۇزعانى ٷشٸن نۇرسۇلتان مەن ەلييا نازارباەۆتاردان 50 ميلليون تەڭگە ٶندٸرۋدٸ تالاپ ەتكەن ەدٸ. دەگەنمەن سوت شاعىم بەرگەننەن كەيٸن بٸر اي ٶتكەن سوڭ سوت قىلمىستىق ٸستٸ قوزعاۋدان باس تارتقان, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz Stan.kz پورتالىنا سٸلتەپ.

جازۋشى بۇل جاعدايدى پورتال تٸلشٸلەرٸنە ەگجەي-تەگجەيلٸ تٷسٸندٸرٸپ بەرگەن. ەرجان ورىمبەتوۆ 2013 جىلى "توميريس" كٸتابىن جازىپ, ونى فيلم تٷسٸرۋ ٷشٸن نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەن مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترلٸگٸنە ۇسىنعان.

جازۋشىنىڭ ايتۋىنشا, نۇرسۇلتان نازارباەۆ ٶزٸنٸڭ كٶمەكشٸسٸ ارقىلى كٸتاپ ٷشٸن العىسىن جەتكٸزگەن. الايدا ول فيلم تٷسٸرٸلٸمٸنە قولداۋ جاساماعان كٶرٸنەدٸ. 

"2017 جىلى 10 قىركٷيەك... اياق-استىنان ەلييا نازارباەۆانىڭ "توميريس" فيلمٸن تٷسٸرٸپ, پروديۋسەرلٸك ەتەتٸنٸ بەلگٸلٸ بولدى. 2017 جىلى 26 سەۋٸردە پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ رەجيسسەر اقان ساتاەۆپەن كەزدەسٸپ, "توميريس" فيلمٸنٸڭ ستسەناريٸ بويىنشا ۇسىنىسىن بەردٸ", – دەدٸ جازۋشى.

ەرجان ورىنبەتوۆ فيلم ونىڭ قاتىسۋىنسىز تٷسٸرٸلگەنٸن ايتتى. ال فيلمنٸڭ تۇساۋكەسەرٸ بولعان سوڭ, جازۋشى تۋىندىنىڭ پلاگيات ەكەنٸنە كٶزٸ جەتكەن. ناقتىراق ايتساق, فيلم سيۋجەتٸ, كٶرٸنٸستەرٸ, ديالوگتارى كەلٸسٸمٸمسٸز سٶزبە-سٶز كٸتابىنان كٶشٸرٸلگەن ەكەن. بۇدان كەيٸن جازۋشى بٸردەن فيلمدٸ تٷسٸرۋشٸ مەن تاپسىرىس بەرۋشٸگە اۆتورلىق قۇقىعى بۇزىلعانى تۋرالى حات جازادى. مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترلٸگٸ مەن "قازاقفيلم" اق-نىڭ بٸرلەسكەن جاۋابىندا كٸتاپ پەن فيلمدەگٸ سەيكەس كەلەتٸن تۇستار از جەنە كەزدەيسوق ەكەنٸ ايتقان.

"مەسەلەن, مەنٸڭ كٸتابىمداعى ەرەكشە سٶز تٸركەسٸ "حۆاتيت سلوۆ!” فيلمدە ٷش رەت ايتىلعان. ال شىعارمامداعى كيردٸڭ ساق تايپالارىنا ارنالعان "يا سوترۋ يح س ليتسا زەملي" دەگەن جەكە سٶيلەم فيلمدە ەكٸ رەت قولدانىلعان. جۇمىسىمنان كٶشٸرٸلگەن مۇنداي تٸركەستەردٸڭ لەگٸ كٶپ. ولاردىڭ بەرٸ قوسىمشادا ۇسىنىلعان. سونىمەن قاتار سپارگاپيستٸڭ ۇلى 3 جاسىندا ات ٷستٸندە وتىرعانى جەنە 4 جاسىندا ساداق تارتقانى تۋرالى كٸتابىمنان الىنعان. مۇنداي كٶرٸنٸستٸڭ ٷشەۋٸ فيلمدە كٶرسەتٸلگەن", – دەپ اتاپ ٶتتٸ اۆتور.

جازۋشى "توميريس" فيلمٸندە كٸتابىنان 56 كٶرٸنٸس پەن سيۋجەت كٶشٸرٸلگەنٸن تٸلگە تيەك ەتتٸ. ەرجان ورىمبەتوۆ بٸرٸنشٸ ارىزىن الماتى قالاسىنداعى المالى اۋداندىق سوتىنا جازعان. 

"بٸراق سوت ٶكٸلدەرٸ جاۋاپكەر قاي قالاعا تٸركەلسە, سول جەردەگٸ قۇزىرلى ورگانعا شاعىمدانىڭىز دەپ ارىزىمدى قايتاردى. سٶيتٸپ استانا ازاماتتىق سوتىنا 2023 جىلدىڭ 19 قىركٷيەگٸندە ارىز بەردٸم. مٸنە, 4 اي ٶتتٸ. ەلٸ سوت ٶكٸلدەرٸنەن حابار جوق", – دەدٸ "توميريس" كٸتابىنىڭ اۆتورى.

ەرجان ورىمبەتوۆ سوتتان جاۋاپكەرلەردەن تالاپكەردٸڭ پايداسىنا مورالدىق جەنە ماتەريالدىق زالالدى ٶندٸرٸپ الۋدى سۇراعان. ونىڭ تالاپ ەتكەن سوماسى – 50 ميلليون تەڭگە. 

الايدا ٸس قوزعالماي, تالاپكەردەن نازارباەۆتاردىڭ تۇرعىلىقتى جەرٸ مەن جسن (يين) بەرۋٸن سۇرالعان. سٶيتٸپ ٸس توقتاپ تۇرعاندىقتان, جازۋشى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆقا حات جازىپ, سوت ٷكٸمدٸ سوزباققا سالعانىن جەتكٸزەدٸ. ەڭ قىزىعى, سۋديا جازۋشىعا ارىزدانعانى ٷشٸن مەملەكەتتٸك باج سالىعىن (1,5 ميلليون تەڭگە) تٶلەۋدٸ تالاپ ەتكەن.  

فيلم جارىققا شىققاننان كەيٸن جازۋشى بٸرنەشە باسىلىمعا پلاگيات تۋرالى مەلٸمەت بەرگەن. اۆتوردىڭ سۇحباتى اقپارات بەتٸنە شىعا سالا, سول كٷنٸ ٷيٸنە پوليتسەيلەر كەلگەن.

"تاعى شۋ شىعارسام, 5 جىل تٷرمەدە وتىراتىنىمدى تٷسٸندٸم. بٸراق مەن پلاگيات تۋرالى جازۋدى جەنە ايتۋدى توقتاتقان جوقپىن. سودان كەيٸن قوقان-لوقى كٶرسەتۋ باستالدى”, – دەدٸ جازۋشى.

ايتۋىنشا, كٶلٸگٸنٸڭ دٶڭگەلەكتەرٸ كەسٸلگەن جەنە پوشتا جەشٸگٸ سىنعان. 

ەسكە سالا كەتەيٸك, ەكس-مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترٸ اقتوتى رايىمقۇلوۆا  تاريحي دراما كاسسادان نەبەرٸ 480 ميلليون تەڭگە جيناعانىن مەلٸمدەدٸ.