قازٸرگٸ ۋاقىتتا ورتالىق ازييا ايماعىنىڭ ەكونوميكالىق جٷيەسٸ دامۋدىڭ جاڭا دەڭگەيٸنە كٶتەرٸلۋدە. 2022 جىلدىڭ سوڭىندا يۋنكتاد تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستيتسييالاردىڭ جاھاندىق تٶمەندەۋٸن 12%-عا تٸركەگەن ەسەبٸن جارييالادى.
بۇل رەتتە ورتالىق ازيياعا تازا تشي اعىنى 39%-عا ٶسٸپ, 10 ملرد دوللاردى قۇرادى, ونىڭ 61%-ى قازاقستاننان كەلگەن. بۇل بٸزدٸڭ ٶڭٸرگە ٶندٸرٸس ورىندارىن اشۋعا ينۆەستورلاردىڭ نازارىن اۋدارىپ كەلە جاتقانىن اڭعارتادى.
KGIR پانەلدٸك سەسسييالارىندا ٶڭٸرلٸك دامۋ پريزماسى ارقىلى 4 نەگٸزگٸ تاقىرىپ تالقىلانادى: وزىق تەحنولوگييالارعا ينۆەستيتسييا, ٶڭٸرلٸك كلاستەرلەردٸ دامىتۋ, كٶلٸك-لوگيستيكالىق ەلەۋەت جەنە ازىق-تٷلٸك قاۋٸپسٸزدٸگٸ.
ەلەمدٸك ەكونوميكالاردىڭ جارتىسىنان كٶبٸ قازٸردٸڭ ٶزٸندە كلاستەرلٸك تەسٸلدٸ ەنگٸزٸپ, جٸٶ-نٸڭ ايتارلىقتاي ٶسۋٸنە قول جەتكٸزدٸ. قازاقستان ٷشٸن جوعارى ٶڭدەلگەن ٶنٸمگە باعىتتالعان كلاستەرلەردٸ قۇرۋ جەنە ٶز رەسۋرستارىن بارىنشا پايدالانۋ ەكونوميكالىق ٶزٸن-ٶزٸ قامتاماسىز ەتۋدٸ جەنە ەكونوميكالىق ەرالۋاندىلىقتى قامتاماسىز ەتە الادى.
سونىمەن قاتار, سۋ تاپشىلىعى, كليماتتىڭ ٶزگەرۋٸ جەنە مەتالل تۇتىنۋدىڭ ارتۋى سيياقتى ماڭىزدى جاھاندىق پروبلەمالار تالقىلانادى. جاھاندىق جىلىنۋ قۇرعاقشىلىقتىڭ ٶسۋٸنە ەكەلۋٸ مٷمكٸن, بۇل ايماقتاردىڭ ەكونوميكالىق تۇراقتىلىعىنا قاۋٸپ تٶندٸرەدٸ. وسىعان بايلانىستى الدىڭعى قاتارلى تەحنولوگييالار مەن يننوۆاتسييالارعا ينۆەستيتسييالاۋ وسى قيىندىقتارمەن كٷرەسۋدٸڭ نەگٸزگٸ شەشٸمٸ بولا الادى.
پانەلدٸك تالقىلاۋلاردا كٶتەرٸلەتٸن تاعى بٸر قىزىقتى تاقىرىپ – قازاقستاننىڭ ترانزيتتٸك ەلەۋەتٸ. شاقىرىلعان ساراپشىلار كٶلٸك لوگيستيكاسىنىڭ ٸشكٸ جالپى ٶنٸمدٸ ۇلعايتۋ ٷشٸن قانداي مٷمكٸندٸكتەر بەرەتٸنٸن جەنە قازاقستاننىڭ گەوگرافييالىق ورنالاسۋىنا بايلانىستى ترانزيتتٸك ەلەۋەتٸ زور ەكەنٸن ەسكەرسەك, قازاقستاننىڭ قانداي قيىندىقتارى بار ەكەنٸن تالقىلايدى.
دەگەنمەن, گەوساياسي ورتاداعى ٶزگەرٸستەر مەن حالىقارالىق ساۋداداعى ترانسفورماتسييالار سيياقتى قيىندىقتار بار جەنە قازاقستان وسى ۋاقىتتى اعىمداعى جاعدايدى تيٸمدٸ پايدالانۋ ٷشٸن پايدالانۋى كەرەك.
