قازاقستاندا جەكە باس مەلٸمەتتەرٸن مٸندەتتٸ ساقتاندىرۋ, ياعني كيبەر ساقتاندىرۋ ەنگٸزٸلمەك. بۇل - ەلٸمٸزدە جەكە باس مەلٸمەتتەرٸنٸڭ قولدى بولۋى كەڭ سيپات الۋ مەسەلەسٸنە بايلانىستى ٶزەكتٸلٸك تانىتىپ, قابىلدانعالى جاتقان شارالاردىڭ بٸرٸ, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
تسيفرلىق دامۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ مەلٸمەتٸنشە, بۇل شارا 1 ميلليوننان استام سۋبەكتٸنٸڭ دەربەس دەرەكتەرٸن ٶڭدەيتٸن مەنشٸك يەلەرٸ مەن وپەراتورلارعا قاتىستى بولادى. قازٸرگٸ ۋاقىتتا وسى باعىتاعى زاڭ نورماتيۆتەرٸنە ەنگٸزٸلەتٸن تٷزەتۋلەر سالالىق مەملەكەتتٸك ورگاندارمەن ٶزارا تالقىلانىپ, كەلٸسٸلٸپ جاتىر.
زالالدى باعالاۋ تەتٸكتەرٸ, سونداي-اق تٶلەمدەر كٶلەمٸ ەلٸ انىقتالعان جوق.
اقپاراتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸ بۇل باستامانى كٶتەرۋگە جەكە باس مەلٸمەتتەرٸنٸڭ قولدى بولۋىنا وسى ۇيىمداردىڭ سالالىق زاڭناما تالاپتارىن ساقتاماۋى جەنە ادامي فاكتور تٷرتكٸ بولعانىن ايتادى.
بٷگٸندەرٸ مۇنداي بۇزۋشىلىقتار ورىن العان جاعدايدا كٸنەلٸ ادامدار ەكٸمشٸلٸك جاۋاپكەرشٸلٸككە قانا تارتىلادى. سونىمەن قاتار, جوسپاردان تىس تەكسەرۋلەر جٷرگٸزٸلەدٸ, ولاردىڭ بارىسىندا انىقتالعان كەمشٸلٸكتەردٸ جويۋ تۋرالى نۇسقامالار بەرٸلەدٸ. بولدى. ال ەگەر قانداي دا بٸر ۇيىم دەربەس دەرەكتەردٸڭ قولدى بولۋىنا جول بەرسە, تيٸسٸنشە, ازاماتتارعا كەلتٸرٸلگەن زالالى ٷشٸن ساقتاندىرۋ تٶلەمدەرٸن ساقتاندىرۋ كومپانيياسى جٷزەگە اسىراتىن بولادى.
2024 جىلدىڭ شٸلدە ايىنان باستاپ ازاماتتارعا ولاردىڭ دەرەكتەرٸنٸڭ قولدى بولۋ فاكتٸلەرٸ تۋرالى حابارلامالار 1414 نٶمٸرٸنەن SMS ارقىلى كەلٸپ تٷستٸ. بٷگٸنگٸ كٷنٸ وسىنداي حابارلاۋ تەسٸلٸ بٸر-اق رەت قولدانىلدى. ياعني, "روبوكەش.كز" ميكروقارجى ۇيىمىنىڭ (zaimer.kz-عا تيەسٸلٸ) اقپاراتتارى قولدى بولعان كەزدە. سول كەزدە 2 ميلليونعا جۋىق ازامات حابارلاما الدى. كومپانيياعا 1 مىڭ اەك (بيىل 3,7 ملن تەڭگە) كٶلەمٸندە ايىپپۇل سالىندى, قىسقارتىلعان ٶندٸرٸس شەڭبەرٸندە ونىڭ جارتىسى – 500 اەك (1,8 ملن تەڭگە) تٶلەندٸ.
سونىمەن قاتار, ازاماتتاردىڭ جەكە قۇجاتتارىنىڭ قولدى بولماس ٷشٸن جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ كٷشەيتۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە. ونىڭ ٸشٸندە جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتۋ مەرزٸمٸنٸڭ ٶتۋٸ بويىنشا نورمانى قايتا قاراۋ جوسپارلانۋدا. بۇل اراداعى ايىپپۇل مٶلشەرٸ ٷش ەسە ٶسۋٸ مٷمكٸن. قازٸرگٸ ۋاقىتتا وسىنداي تٷزەتۋلەرٸ بار زاڭ جوباسى مەجٸلٸستٸڭ قاراۋىندا جاتىر.
اتالعان زاڭ جوباسىندا جەكە باس مەلٸمەتتەرٸنٸڭ قولدى بولۋىنا جول بەرگەن كومپانييالار جەنە جەكە تۇلعالاردى قامتيتىن بٸرىڭعاي تٸزٸلٸم قۇرۋ مەسەلەسٸ قارالۋدا. مۇنى قارا تٸزٸم دەپ اتاسا دا بولادى. سوندا كەز كەلگەن ازامات ولاردى اينالىپ ٶتۋگە مٷمكٸندٸك الادى.
از-كەم ستاتيستيكا
قۇزىرلى ۆەدومستۆو قولدى بولۋ تەۋەكەلٸ جوعارى مەلٸمەتتەرگە ازاماتتاردىڭ اتى-جٶنٸ, مەكەن-جايى, جسن جەنە ۇيالى بايلانىس نٶمٸرلەرٸ, ەلەكتروندى ادرەسٸ جەنە تاعى باسقاسى جاتاتىنىن ايتادى.
مىسالى, كٷنٸ كەشە ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸ قازاقستاندىقتاردىڭ جەكە دەرەكتەرٸ ساقتالعان فايلدار 5 مىڭ تەڭگەدەن ساتىلىپ جٷرگەنٸ انىقتالعانىن جارييا ەتتٸ.
قوستاناي قالاسىنىڭ 24 جاستاعى تۇرعىنى DarkNet پەن Telegram ارقىلى قازاقستاندىقتار تۋرالى دەرەكتەردٸ 5 مىڭ تەڭگەدەن باستاپ ساتقان. قاسكٶي 1,5 ملن تەڭگەدەن استام تابىس تاپقان. ەر ادام "كاردينگپەن", ياعني بانك كارتالارىنىڭ دەرەكتەمەلەرٸن ۇرلاپ جەنە ولاردى قايتا ساتۋمەن, سونداي-اق اقشاعا كومپيۋتەرلٸك ۆيرۋستاردى تاراتۋدى ٷيرەتۋمەن اينالىسقان. سونداي-اق ٶزگەلەردٸڭ مەلٸمەتتەرٸن جارييا ەتٸپ, پايدا تاۋىپ جٷرگەن حقكو قىزمەتكەرلەرٸ دە بار. ەر ٶڭٸردە وسى سيپاتتا قوزعالعان ٸستەر كەزدەسەدٸ. كٶردٸڭٸزدەر, ينتەرنەت الاياقتىعى قانشالىقتى تامىر جايىپ ٷلگەرگەنٸن? سوندىقتان سالا ماماندارى قاراستىرىپ جاتقان شارالار شۇعىل قابىلداۋدى تالاپ ەتەدٸ.
