بٶرلٸ اۋدانىنداعى بەرەكەلٸ ٸستەر
اۋدان ەكٸمٸنٸڭ مەلٸمەتٸ بويىنشا مەملەكەت بيۋدجەتٸنە اعىمداعى جىلدىڭ 8 ايىندا 78,6 ملرد. تەڭگە جينالدى. جالپى بيۋدجەتكە تٷسكەن سالىق تٷسٸمٸ 2016 جىلى 119,8 پايىز بولسا, 2017 جىلدىڭ 8 ايىنداعى مەنشٸكتٸ سالىقتار تٷسٸمٸ 132,5 پايىزعا ٶسكەن.
ٶزگە اۋدانداردان ٶندٸرٸسٸ ٶرگە, ەلەۋەتٸ تٶرگە وزعان بٶرلٸ اۋدانىنىڭ قاي سالاسىنا دا دامۋ تەن. مەسەلەن, اعىمدى كەزەڭدە نەگٸزگٸ كاپيتالعا ينۆەستيتسييا كٶلەمٸ 92,9 ملرد. تەڭگەنٸ قۇراپ, بۇل ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 69,1 پايىزدى قۇراپ وتىر. اۋدانداعى ٶنەركەسٸپ ٶندٸرٸسٸنٸڭ كٶلەمٸ 1044,6 ملرد. تەڭگەگە ٶسٸپ, ٶندٸرٸلگەن ٶنٸم كٶلەمٸ 2016 جىلدىڭ جارتىجىلدىعىنا قاراعاندا 267,8 ملرد. تەڭگەگە ارتتى.
سونداي-اق, اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ جالپى ٶندٸرٸس كٶلەمٸ 8 ايعا 866,6 ملن تەڭگەنٸ قۇراپ, بىلتىرعى جىلمەن سالىستىرعاندا 9,9 پايىزعا ٶستٸ. سوڭعى ٷش جىلدا دەندٸ-داقىلداردىڭ ەگٸس القاپتارى قىسقارىپ, مايلى جەنە مال ازىعى داقىلدارىنىڭ ەگٸس القاپتارى ارتىپ كەلەدٸ.
اعىمداعى جىلى14749 گا جەرگە دەندٸ داقىلدار ەگٸلٸپ, ونىڭ 9394 گەكتارىنان 17792 توننا استىق جينالدى. سونداي اق, 7974 گا جەرگە مايلى داقىلدار, 352 گا جەرگە كارتوپ, 178 گا جەرگە كٶكٶنٸس جەنە 34 گا جەرگە باقشا داقىلدارى ەگٸلدٸ. قازٸرگٸ تاڭدا باقشا داقىلدارىن جيناۋ جۇمىستارى تولىقتاي اياقتالىپ, ولاردان 612 توننا ٶنٸم جينالدى.
قازٸرگٸ تاڭدا اۋداندا شٶپ شابۋ ناۋقانى اياقتالا كەلدٸ, بٷگٸنگٸ كٷنٸ بۇل باعىتتاعى جۇمىستار 100 پايىزعا ورىندالدى.
مال شارۋاشىلىعى سالاسىندا مال شارۋاشىلىعى ٶنٸمدەردٸڭ كٶلەمٸ مەن ساپاسىنىڭ ارتۋى بايقالادى. تازا ەت سالماعىنىڭ ٶنٸمٸ 2,4 مىڭ توننانى قۇراپ, ول بىلتىرعى جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸمەن سالىستىرعاندا 10,3 پايىزعا ارتىق. سونداي-اق, سٷت 10,2 مىڭ توننا, جۇمىرتقا 4,9 ملن. دانا بولىپ بىلتىرعى كٶرسەتكٸشپەن تۇر.
اۋداندا بيىل ۇساق مٷيٸزدٸ مال باسىنىڭ 11 پايىزعا جەنە شوشقا باسىنىڭ 2,5 ەسە تٶمەندەسە, ٸرٸ قارا مەن جىلقى باسى كٶبەيٸپ, ٸرٸ قارا اسىل تۇقىمدى مال باسىنىڭ ٷلەسٸ 6 پايىزدى قۇرادى.
اۋداندا بٷگٸنگٸ تاڭدا 10 اۋىلشارۋاشىلىق تۇتىنۋشىلار كووپەراتيۆٸ بولسا, ونىڭ 1-ۋٸ وتباسىلىق بورداقىلاۋ (اقساي قالاسىندا «بٶرلٸ-ەت» كووپەراتيۆٸ), 1-ۋٸ سٷت ٶڭدەۋ بويىنشا («بٶرلٸ-اگرو» كووپەراتيۆٸ – بٶرلٸ اۋىلىندا), 8-ٸ اسىل تۇقىمدى ٸرٸ قارا مالدى قايتا تٷرلەندٸرۋ بويىنشا جۇمىستانۋدا.
اۋداندا كەسٸپكەرلٸك سالاسىندا بٸرقاتار جۇمىستار جٷرگٸزٸلۋدە. اتاپ ايتساق, ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا كەسٸپكەرلٸك سانى 139 بٸرلٸككە ارتقان. اۋىلشارۋاشىلىعى ٶنٸمدەرٸن قايتا ٶڭدەيتٸن شاعىن تسەحتارىنىڭ ٶندٸرگەن ٶنٸمٸ مەن كٶرسەتكەن قىزمەتٸنٸڭ جالپى سوماسى 407,9 ملن. تەڭگەنٸ قۇرادى.
كەسٸپكەرلٸكتٸ قولداۋ - ايماقتاعى باسىم مٸندەتتەردٸڭ بٸرٸ بولىپ تابىلادى. «بيزنەستٸڭ جول كارتاسى-2020» بٸرىڭعاي باعدارلاماسى اياسىندا اينالىم قاراجاتىن تولىقتىرۋعا, جابدىقتار, ارنايى تەحنيكا ساتىپ الۋعا, عيماراتتار سالۋعا جەنە قايتا قالپىنا كەلتٸرۋگە جالپى سوماسى 417,7 ملن. تەڭگە قۇرايتىن 12 جوبا جٷزەگە اسىرىلىپ, 41 جاڭا جۇمىس ورنى اشىلدى.
سونىمەن قاتار, 2016 جىلدىڭ قىركٷيەك ايىندا گازقاعارلاردى ٶندٸرۋ جەنە قۇراستىرۋمەن اينالىساتىن «گۋزۋالماتى» جاۋاپكەرشٸلٸگٸ شەكتەۋلٸ سەرٸكتەستٸگٸ اشىلىپ, جوبا بويىنشا جىلىنا 200 مىڭ بٸرلٸك گازقاعار شىعارۋ جوسپارلانعان. سونداي-اق, قر تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 25 جىلدىعى قارساڭىندا «كوندەنسات» اكتسيونەرلىق قوعامىنىڭ اقساي قالاسىندا ك5 ماركالى بەنزين ٶندٸرەتٸن زاۋىتى اشىلىپ, زاۋىت اشىلعالى 25 مىڭ توننا بەنزين ٶندٸرٸپ, 74 جاڭا جۇمىس ورنى اشىلدى.
2017 جىلدىڭ سەۋٸر ايىندا «كوندەنسات» اق جاڭا ٶندٸرٸس نىسانى - ۆاكۋۋمدىق ايداۋ سەكتسيياسىن, سونىمەن بٸرگە ۆاكۋۋمدىق ايداۋ ٶنٸمدەرٸن قابىلدايتىن,ساقتايتىن جەنە جٸبەرەتٸن نىسانداردى پايدالانۋعا بەردٸ. جاڭا تەحنولوگييالىق قوندىرعى ديزەل وتىنىن ٶندەۋ ٷشٸن اشىق فراكتسييانىڭ شىعۋىن كٶبەيتە وتىرىپ, مۇناي جەنە مۇناي ٶنٸمدەرٸنٸڭ اۋىر سۇرىپتارىن ٶڭدەۋگە, سونىمەن بٸرگە ۆاكۋۋمدىق گازويل مەن گۋدروندى شىعارۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
2017 جىلدىڭ 8 ايىندا ەكٸنشٸ دەڭگەيلٸ بانكتەر (اتف بانكٸ) ارقىلى اۋداننىڭ 13 كەسٸپكەرٸنە 24,3 ملن.تەڭگە نەسيە بەرٸلسە, «قاراشىعاناق» نەسيە سەرٸكتەستٸگٸ» ارقىلى 7 شارۋا قوجالىعى مال شارۋاشىلىعى مەن ەگٸستٸك شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا, اۋىلشارۋاشىلىعى تەحنيكاسىن ساتىپ الۋعا 47,6 ملن تەڭگە نەسيە الدى.
جىل باسىنان بەرٸ 71 وتباسىنا مەملەكەتتٸك اتاۋلى ەلەۋمەتتٸك كٶمەك, 217 وتباسىنا جەردەماقى تٶلەنسە, «ٶرلەۋ» باعدارلاماسى ارقىلى 53 وتباسىنا قارجىلاي كٶمەك كٶرسەتٸلدٸ. بۇدان بٶلەك مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ جاندارعا مٷگەدەكتەردٸڭ جەكە وڭالتۋ باعدارلاماسىنا سەيكەس 38 ادامعا بۋراباي شيپاجايىندا ساناتورلى-كۋرورتتىق ەم السا, 23 ادام كرەسلو-اربامەن, 8 ادام ورتوپەدييالىق تاياقشامەن, 25 ادام سۋردو, تيفلو قۇرالدارمەن قامتىلدى. اۋداندا بەرەزوۆ, بەستاۋ اۋىلدارىنىڭ تۇرعىندارىن باسپانامەن قامتۋ
جۇمىستارى اياقتالا كەلدٸ. قازٸرگٸ تاڭدا ارالتال شاعىن اۋدانىنان سالىنعان 100 ٷيدٸڭ قۇرىلىسى تولىقتاي اياقتالىپ, تۇرعىنداردى كٶشٸرۋ جۇمىستارى جالعاسۋدا. بٷگٸنگٸ كٷنٸ 92 وتباسىعا پەتەر كٸلتٸ تابىستالىپ, ونىڭ 62-cٸ قونىستاندى. قالعاندارى قۇجاتتارىن جيناقتاۋدا. الدا ەكٸ 9 قاباتتى ٷيدٸڭ قۇرىلىسى اياقتالسا, قالعان تۇرعىنداردى دا كٶشٸرۋ 15 قازانعا دەيٸن اياقتالىپ قالار دەپ وتىرمىز.
قالا ٸشٸندە ٶندٸرٸس ورىندارىنىڭ كٶبەيۋٸنە بايلانىستى ٶندٸرٸس وشاقتارىن قالا سىرتىنا شىعارۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. سوندىقتان بٸز الداعى ۋاقىتتا اۋداننىڭ باس جوسپارىنا ٶزگەرٸستەر ەنگٸزٸپ, ٶندٸرٸس ورىندارىنىڭ ورنالاساتىن ورنى مەن اۋماعىن ناقتىلايتىن بولامىز,-دەدٸ ا.حالەلوۆ.
