اقش يرانعا قارسى «تاريحتاعى ەڭ قاتاڭ سانكتسييالاردى» ەنگٸزۋگە دايىندالىپ جاتىر. ۆاشينگتون بۇل شارالار ارقىلى تەگەرانعا ەكونوميكالىق قىسىمدى كٷشەيتٸپ, يران ٷكٸمەتٸن ەلسٸرەتۋدٸ كٶزدەپ وتىر, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
Reuters مەلٸمەتٸنشە, اقش قارجى مينيسترٸ سكوتت بەسسەنت جاڭا سانكتسييالار يرانعا قارسى ەسكەري وپەراتسييالاردى ودان ەرٸ كەڭەيتۋ قاجەتتٸلٸگٸن ازايتۋى مٷمكٸن ەكەنٸن مەلٸمدەدٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, ۆاشينگتون يرانعا قارسى تەڭٸز بلوكاداسىمەن قاتار ەكونوميكالىق قىسىم تەتٸكتەرٸن دە قولدانادى.
بەسسەنت اقش-تىڭ يرانمەن ساۋدا جاسايتىن نەمەسە وعان ەكونوميكالىق قولداۋ كٶرسەتەتٸن باسقا مەملەكەتتەرگە دە قىسىم جاسايتىنىن ەسكەرتتٸ. ۆاشينگتون ەسٸرەسە قىتايدىڭ يران مۇنايىن ساتىپ الۋىنا الاڭداپ وتىر. Reuters دەرەگٸنشە, قىتاي يران ەكسپورتىنىڭ 80%-دان استامىن ساتىپ الادى.
اقش پرەزيدەنتٸ دونالد ترامپ بۇعان دەيٸن يرانعا «كەز كەلگەن كٶمەك» كٶرسەتەتٸن ەلدەر ەكونوميكالىق سالدارعا تاپ بولاتىنىن ەسكەرتكەن. وسىلايشا ۆاشينگتوننىڭ جاڭا سانكتسييالارى يراننىڭ ٶزٸمەن عانا شەكتەلمەي, ونىمەن ساۋدا جاسايتىن شەتەلدٸك كومپانييالار مەن مەملەكەتتەرگە دە ەسەر ەتۋٸ مٷمكٸن.
يران بۇل جوسپاردى قاتاڭ سىنعا الدى. يران سىرتقى ٸستەر مينيسترلٸگٸ اقش سانكتسييالارىن «ەكونوميكالىق تەرروريزم» جەنە ادامزاتقا قارسى قىلمىس دەپ اتادى. ەل پارلامەنتٸنٸڭ تٶراعاسى مۇحاممەد باقەر قاليباف تەگەران جاڭا سانكتسييالارعا تٶتەپ بەرۋ ٷشٸن ەكونوميكا مەن قاۋٸپسٸزدٸك شارالارىن كٷشەيتۋٸ قاجەت ەكەنٸن مەلٸمدەدٸ.
قىتاي دا ۆاشينگتوننىڭ ۇستانىمىن قولدامادى. بەيجٸڭ سانكتسييالار مەسەلەنٸ شەشۋگە كٶمەكتەسپەيتٸنٸن ايتىپ, اقش-تى ديپلوماتييالىق جول ٸزدەۋگە شاقىردى.
Reuters مەلٸمەتٸنشە, بەسسەنت جاڭا سانكتسييالاردىڭ ناقتى مازمۇنىن دٷيسەنبٸ كٷنٸ جارييالاماق. بۇل شارالار يراننىڭ مۇناي ەكسپورتىنا, قارجى وپەراتسييالارىنا جەنە حالىقارالىق ساۋدا ارنالارىنا باعىتتالۋى مٷمكٸن.
جاڭا سانكتسييالار تۋرالى مەلٸمدەمە ورمۋز بۇعازى ماڭىنداعى جاعداي شيەلەنٸسٸپ تۇرعان كەزەڭدە جاسالدى. بۇعاز ارقىلى ەلەمدٸك مۇناي تاسىمالىنىڭ ەلەۋلٸ بٶلٸگٸ ٶتەدٸ. يران مۇنايىنىڭ قىتايعا جەتكٸزٸلۋٸنٸڭ ازايۋى قازٸردٸڭ ٶزٸندە نارىقتاعى ۇسىنىسقا ەسەر ەتٸپ, مۇناي باعاسىنىڭ ٶسۋٸنە ىقپال ەتٸپ وتىر.
وسىلايشا اقش يرانعا قارسى ەسكەري قىسىممەن قاتار ەكونوميكالىق وقشاۋلاۋدى كٷشەيتۋگە كٶشٸپ جاتىر. الايدا تەگەران سانكتسييالارعا بەرٸلە قويمايتىنىن مەلٸمدەپ, ۆاشينگتوننىڭ قىسىمىنا جاۋاپ بەرۋگە دايىن ەكەنٸن كٶرسەتۋدە.
