Testileýge árbir qazaqstandyq kez kelgen gadjetten (smartfon, noýtbýk, planshet) qatysa aldy. Test otbasylyq rólderge, respondenttiń jeke qasietterine jáne ómirlik qundylyqtarǵa qatysty 33 suraqtan turdy. Saýalnama jastardyń qundylyqtar júiesindegi otbasynyń alatyn ornyn, jastardyń otbasy qurýǵa degen ustanymdaryn anyqtaýǵa jáne qazirgi jastardyń kózqarastaryna orai qandai otbasynyń qalaǵan túrin zerdeleýge baǵyttalǵan.
Saýalnamaǵa 948 azamat qatysty, onyń ishinde áiel jynysty – 68% jáne er jynysty – 41,5% . Onyń 47%-y - 18-25 jas jáne 38,71%-y - 26-35 jas. Kámeletke tolmaǵandardyń sany 4,3% - dy qamtidy jáne 36 jastan asqan respondentterdiń sany 10% - dy qurady.
Saýalnama barysynda respondentter áleýmettik-psihologiialyq birliktiń mańyzdylyǵyn atap ótti (72,4%). Ekinshi orynda - balalar men ata-analardyń bolýy (19%). Al respondentterdiń 8,6%-y myqty otbasynyń kepili – ol zańdy túrde resimdelgen neke bolyp tabylatynyn aitty.
Respondentterdiń pikirinshe, er adam otbasylyq qarym-qatynasta kóshbasshy bolýy tiis. Sonymen qatar, áiel de mańyzdy ról atqarady. Bul pikirmen suraqqa jaýap bergenderdiń kópshiligi kelisedi - 65,2%. Shamamen 1/3 bóligi teń quqyqty bolýyn tańdady. Dástúrli patriarhatty, iaǵni búkil bilik er adamnyń qolynda bolǵanyn, otbasyndaǵy qarym-qatynastyń qalaýly túri dep respondentterdiń tek 3% - y ǵana sanaidy.
Neke qiiý jáne otbasyn qurý úshin negizgi sebep - ózara mahabbat, úi jailylyǵy, otbasylyq jylý jáne sezim beriktigi. Jaýaptyń bul nusqasy absoliýttik kópshilik tańdady - 92,2% jaýap bergen. Páter máselesin sheshý, qarjylyq ál-aýqat respondentterdiń 6,9% - yn yntalandyrady jáne tek 0,9%-y jalǵyzdyqtan arylý úshin ǵana nekege otyrǵysy keledi.
Respondentterdiń kópshiligi úshin (77,3%) úilesimdi neke ol erli-zaiyptylardyń áleýmettik jetilýin, otbasyn materialdyq qamtamasyz etý qabiletin, otbasynyń barlyq músheleri aldyndaǵy borysh pen jaýapkershiligin bildiredi. Jaýap bergenderdiń basqa bóligi senimdi qarym-qatynas ornatýǵa bolashaǵy bar, jastyq jáne fiziologiialyq daiyndyǵynyń mańyzdylyǵyn atap ótti (19%).
Otbasy, zertteý nátijeleri boiynsha, jastar qundylyqtary júiesinde mańyzdy oryn alady. Bul jaýapty respondentterdiń 91,8% tańdady.
Alynǵan málimetterdi túiindei kele, saýalnamany uiymdastyrýshylar qazirgi zamanǵy jastardyń jańa úlgidegi neke-otbasy qatynastaryn qurýǵa baǵyttalǵan degen qorytyndyǵa keldi, ol er adamnyń qarym-qatynastaǵy kóshbasshylyǵyn bildiredi, biraq erli-zaiyptylardyń ekeýi de jumys istep otbasyn qamtamasyz etedi, sondai-aq otbasylyq mindetterin ózara aiqyn bólisedi.
Testileý nátijesi boiynsha jastar óz áriptesinde qamqorlyq, emotsiialyq qoldaý jáne ziiatkerlik deńgeiin baǵalaidy. Jeke qasietterden basqa, seriktesti tańdaý kezinde ómirlik qundylyqtar, nanymdar men dúnietanymnyń ózara bailanysy men sáikes kelýi mańyzdy. Jastar úshin basty basymdyqtar - otbasy, balalar jáne densaýlyq. Jastardyń nekeni resmi túrde tirkeý túsinigi áli anyq emes, óitkeni olardyń kózqarastary óte qarama-qaishy bolyp keledi.
Jalpy, jastardyń otbasy men nekege qatysty túsinimdiligi qazaqstandyq qoǵamda qabyldanǵan kanondarmen sáikes keledi degen qorytyndy jasaýǵa bolady.
«Zor Rýh» qaiyrymdylyq qory»
