قازاقستاننىڭ اۆتوكٶلٸك ٶندٸرٸسٸ قارقىن الدى: توعىز ايدا ٶندٸرٸس كٶلەمٸ 34%-عا ٶستٸ

قازاقستاننىڭ اۆتوكٶلٸك ٶندٸرٸسٸ قارقىن الدى: توعىز ايدا ٶندٸرٸس كٶلەمٸ 34%-عا ٶستٸ

قازاقستاننىڭ اۆتوموبيل ٶنەركەسٸبٸ تۇراقتى ٶسٸم كٶرسەتٸپ كەلەدٸ. سالاداعى دامۋ ەندٸ ٶندٸرٸس كٶلەمٸن ارتتىرۋمەن عانا شەكتەلمەي, ٶندٸرٸستٸ وقشاۋلاۋدى تەرەڭدەتۋ, اۆتوكومپونەنتتەر شىعارۋدى جولعا قويۋ جەنە وتاندىق ينجەنەرلٸك-تەحنولوگييالىق بازانى قالىپتاستىرۋ كەزەڭٸنە ٶتتٸ, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.

قازاقستاننىڭ اۆتوكٶلٸك وداعىنىڭ (قاو) الدىن الا مەلٸمەتٸنشە, 2026 جىلدىڭ قاڭتار-قىركٷيەك ايلارىندا قازاقستان كەسٸپورىندارىندا 146 541 بٸرلٸك اۆتوكٶلٸك تەحنيكاسى ٶندٸرٸلدٸ. بۇل ٶتكەن جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸمەن سالىستىرعاندا 34,2%-عا كٶپ. قىركٷيەك ايىنىڭ ٶزٸندە 20 215 بٸرلٸك تەحنيكا شىعارىلىپ, جىلدىق كٶرسەتكٸش 55,2%-عا, ال تامىزبەن سالىستىرعاندا ٶندٸرٸس كٶلەمٸ 32,4%-عا ارتتى.

وسىلايشا, بيىلعى توعىز ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ٶندٸرٸس كٶلەمٸ 2025 جىلعى جىلدىق كٶرسەتكٸشكە ايتارلىقتاي جاقىندادى. بىلتىر قازاقستاندا 174,9 مىڭ بٸرلٸك اۆتوكٶلٸك تەحنيكاسى ٶندٸرٸلگەن بولاتىن.

ٶندٸرٸس قارقىنى بويىنشا قازاقستان ورتالىق ازيياداعى ٸرٸ اۆتوموبيل ٶندٸرۋشٸلەرٸنٸڭ بٸرٸ ٶزبەكستاننان دا جوعارى كٶرسەتكٸش كٶرسەتٸپ وتىر. ٶزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق ستاتيستيكا كوميتەتٸنٸڭ مەلٸمەتٸنە سەيكەس, 2026 جىلدىڭ قاڭتار-تامىز ايلارىندا بۇل ەلدەگٸ اۆتوموبيل ٶندٸرٸسٸنٸڭ ٶسٸمٸ ٶتكەن جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸمەن سالىستىرعاندا 9,2%-دى قۇرادى.

قازاقستاننىڭ اۆتوموبيل ٶنەركەسٸبٸندەگٸ نەگٸزگٸ ورتالىقتاردىڭ بٸرٸ كوستاناي وبلىسى بولىپ وتىر. سوڭعى جىلدارى ٶڭٸردە اۆتوموبيل ٶندٸرٸسٸن, كومپونەنتتٸك بازانى, ينجەنەرلٸك قۇزىرەتتەردٸ جەنە كادر دايارلاۋ جٷيەسٸن بٸرٸكتٸرەتٸن تولىققاندى اۆتوكٶلٸك كلاستەرٸ قالىپتاستى.

توعىز ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ەلٸمٸزدەگٸ جەكەلەگەن اۆتوكٶلٸك ٶندٸرۋشٸلەر اراسىندا كوستانايداعى Allur كومپانيياسى كٶش باستاپ تۇر. كەسٸپورىن 56 130 بٸرلٸك تەحنيكا شىعارعان. بۇل قازاقستانداعى جالپى اۆتوموبيل ٶندٸرٸسٸنٸڭ ٷشتەن بٸرٸنەن استامىن قۇرايدى.

كوستاناي وبلىسىندا ورنالاسقان جاڭا Kia Qazaqstan زاۋىتىندا 13 782 اۆتوموبيل ٶندٸرٸلدٸ. الماتىداعى Astana Motors Manufacturing Kazakhstan كەسٸپورنى توعىز ايدا 40 245 اۆتوموبيل شىعارسا, Hyundai Trans Kazakhstan 27 305 بٸرلٸك تەحنيكا ٶندٸرگەن.

بۇدان بٶلەك, سەماز 2 293, QazTehna 2 014, Hyundai Trans Auto 998, كاماز-ينجينيرينگ 804, Orbis Machinery 433, Daewoo Bus Kazakhstan 379, ۋرالسكاگرورەمماش 158 بٸرلٸك تەحنيكا ٶندٸردٸ.

ٶندٸرٸس كٶلەمٸنٸڭ ٶسۋٸمەن قاتار قازاقستاندا شىعارىلاتىن اۆتوموبيلدەردٸڭ مودەلدٸك قاتارى دا كەڭەيٸپ كەلەدٸ. ەلدەگٸ ٶندٸرٸس كٶلەمٸ بويىنشا العاشقى وندىققا Chevrolet, Hyundai, Kia, Changan, Chery, Haval, Jetour, JAC, Geely Galaxy جەنە MG برەندتەرٸ كٸردٸ.

قازاقستاندا ەڭ كٶپ شىعارىلاتىن مودەل ەزٸرگە Chevrolet Cobalt بولىپ وتىر. بيىلعى توعىز ايدا وسى مودەلدٸڭ 27 659 داناسى ٶندٸرٸلدٸ.

قازاقستاننىڭ اۆتوكٶلٸك ٶنەركەسٸبٸنٸڭ قازٸرگٸ دامۋ كەزەڭٸ ەندٸ تەك ٶندٸرٸلگەن اۆتوموبيلدەردٸڭ سانىمەن ٶلشەنبەيدٸ. سالا بٸرتٸندەپ ٶندٸرٸستٸ تەرەڭدەتۋگە جەنە تەحنولوگييالىق ٷدەرٸستەردٸ كٷردەلەندٸرۋگە بەت الىپ كەلەدٸ.

سوڭعى ون جىلدا قازاقستانداعى اۆتوموبيل تەحنيكاسىنىڭ ٶندٸرٸسٸ شامامەن 12 ەسەگە ٶستٸ. 2015 جىلى ەلدە 15,2 مىڭ بٸرلٸك تەحنيكا ٶندٸرٸلسە, 2025 جىلى بۇل كٶرسەتكٸش 174,9 مىڭ بٸرلٸككە جەتتٸ. سونىمەن قاتار اۆتوموبيل جاساۋ سالاسىنىڭ جالپى وتاندىق ماشينا جاساۋ قۇرىلىمىنداعى ٷلەسٸ دە ايتارلىقتاي ارتتى.

ەندٸگٸ نەگٸزگٸ مٸندەتتەردٸڭ بٸرٸ – قازاقستاندىق قامتۋ ٷلەسٸن ۇلعايتىپ, اۆتوكومپونەنتتەر ٶندٸرٸسٸن ەل ٸشٸندە دامىتۋ. كەسٸپورىندار ٸرٸ توراپتى قۇراستىرۋدان بٸرتٸندەپ كۋزوۆتاردى دەنەكەرلەۋ مەن بوياۋ, روبوتتاندىرىلعان وپەراتسييالار, ساپانى اۆتوماتتاندىرىلعان باقىلاۋ جەنە ٶندٸرٸستٸ تسيفرلىق باسقارۋ سيياقتى تەحنولوگييالىق ٷدەرٸستەردٸ قامتيتىن ٶندٸرٸس دەڭگەيٸنە كٶشٸپ جاتىر.

سونىمەن بٸرگە قازاقستاندا اۆتوموبيل كومپونەنتتەرٸنٸڭ ٶزٸندٸك بازاسى قالىپتاسىپ كەلەدٸ. ەلدە اۆتوموبيل شينالارىن, ورىندىقتاردى, مۋلتيمەدييالىق جەنە كليماتتىق جٷيەلەردٸ, كابەل ٶنٸمدەرٸن جەنە باسقا دا بٶلشەكتەردٸ ٶندٸرۋ جوبالارى جٷزەگە اسىرىلۋدا. بۇل باعىتتاعى ماڭىزدى جوبالاردىڭ بٸرٸ كوستانايداعى Allur كەسٸپورنى بازاسىندا دامىپ كەلەدٸ.

كومپانييا اۆتوموبيل ٶندٸرٸسٸنٸڭ اينالاسىندا جەرگٸلٸكتٸ جەتكٸزۋشٸلەر ەكوجٷيەسٸن قالىپتاستىرىپ, ٶزٸنٸڭ لوكاليزاتسييالىق ورتالىعىن دامىتىپ جاتىر. اۋماعى شامامەن 30 مىڭ شارشى مەتر بولاتىن ٶندٸرٸستٸك الاڭدا سىمدار شوعىرى مەن اۆتوموبيل كونسترۋكتسييالارىنىڭ ەلەمەنتتەرٸنەن باستاپ سالون بٶلشەكتەرٸنە دەيٸنگٸ كەڭ اۋقىمدى كومپونەنتتەر شىعارۋ جوسپارلانعان.

جوبانىڭ ٶندٸرٸستٸك قۋاتى جىلىنا 60 مىڭ جيناققا دەيٸن جەتەدٸ. سونىمەن قاتار شامامەن 800 جاڭا جۇمىس ورنىن اشۋ كٶزدەلگەن.

وسىلايشا, كوستاناي بٸرتٸندەپ اۆتوموبيل قۇراستىراتىن ٶندٸرٸستٸك الاڭنان تولىققاندى ٶنەركەسٸپتٸك كلاستەرگە اينالىپ كەلەدٸ. مۇندا دايىن اۆتوموبيل ٶندٸرٸسٸمەن قاتار اۆتوكومپونەنتتەر شىعارۋ, ينجەنەرلٸك قۇزىرەتتەردٸ دامىتۋ, لوگيستيكا جەنە ماماندار دايارلاۋ جٷيەسٸ قالىپتاسۋدا.

ٶندٸرٸستٸ وقشاۋلاۋدىڭ تەرەڭدەۋٸ ەكونوميكاعا دا مۋلتيپليكاتيۆتٸك ەسەر بەرەدٸ. اۆتوكومپونەنتتەردٸ جەرگٸلٸكتٸ جەردە ٶندٸرۋ قازاقستاندا شىعارىلاتىن بولات, اليۋمينيي, مىس, پلاستماسسا, رەزەڭكە-تەحنيكالىق بۇيىمدار, ەينەك, كابەل ٶنٸمدەرٸ مەن ەلەكترونيكاعا, سونداي-اق ينجەنەرلٸك جەنە لوگيستيكالىق قىزمەتتەرگە دەگەن سۇرانىستى ارتتىرادى.

مۇنداي ٶندٸرٸستٸك كووپەراتسييانىڭ مىسالى قاراعاندى وبلىسىندا قالىپتاسىپ وتىر. QazTehna كەسٸپورنىندا Yutong اۆتوبۋستارىن ٶندٸرۋ كەزٸندە وتاندىق Qarmet كومپانيياسىنىڭ مىرىشتالعان بولاتى قولدانىلادى. سونىمەن قاتار كەسٸپورىندا جەكە شتامپتاۋ ٶندٸرٸسٸن دامىتۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە.

سول سيياقتى ساران قالاسىندا ەلەمدەگٸ ٸرٸ ٶندٸرۋشٸلەردٸڭ بٸرٸ SINOTRUK كومپانيياسىمەن بٸرلەسٸپ Howo جٷك كٶلٸكتەرٸن شىعاراتىن زاۋىتتى ٸسكە قوسۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە.

سالاداعى قازٸرگٸ ديناميكا ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸن دامىتۋعا, ينۆەستيتسييا تارتۋعا, ٶندٸرٸستەردٸ تەحنولوگييالىق تۇرعىدان كٷردەلەندٸرۋگە جەنە لوكاليزاتسييا دەڭگەيٸن ارتتىرۋعا باعىتتالعان مەملەكەتتٸك ساياساتتىڭ نەتيجەسٸندە قالىپتاسىپ وتىر.

قازاقستاندا ەلەمدٸك اۆتوموبيل كومپانييالارىنىڭ ەل نارىعىنا كەلٸپ قانا قويماي, وسىندا ٶندٸرٸستٸك قۋاتتارىن ورنالاستىرۋىنا, زاۋىتتارعا, تەحنولوگييالارعا جەنە كادر دايارلاۋعا ينۆەستيتسييا سالۋىنا جاعداي جاسالعان.

2025 جىلى الماتىدا قۋاتى جىلىنا 120 مىڭ اۆتوموبيلگە دەيٸن جەتەتٸن Astana Motors Manufacturing Kazakhstan جەنە كوستاناي وبلىسىندا جىلىنا 70 مىڭ اۆتوموبيل شىعارۋعا قاۋقارلى Kia Qazaqstan زاۋىتتارى ٸسكە قوسىلدى. وسى ەكٸ جوباعا سالىنعان ينۆەستيتسييانىڭ جالپى كٶلەمٸ شامامەن 347 ملرد تەڭگەنٸ قۇرادى. جاڭا كەسٸپورىنداردا 5 مىڭنان استام جۇمىس ورنى اشىلدى.

ينۆەستيتسييالىق تسيكل بيىل دا جالعاسىپ جاتىر. 2026 جىلدىڭ قاڭتار-تامىز ايلارىندا اۆتوكٶلٸك قۇرالدارىن, ترەيلەرلەر مەن جارتىلاي تٸركەمەلەر ٶندٸرۋگە سالىنعان نەگٸزگٸ كاپيتالعا ينۆەستيتسييا كٶلەمٸ 132,1 ملرد تەڭگەگە جەتتٸ. بۇل ٶتكەن جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸمەن سالىستىرعاندا 43,6%-عا كٶپ.

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ايقىنداعان مٸندەتتەرگە سەيكەس, ٷكٸمەت الداعى كەزەڭدە ٶندٸرٸستٸ ودان ەرٸ وقشاۋلاۋعا جەنە اۆتوموبيل كومپونەنتتەرٸن شىعارۋدى دامىتۋعا باسىمدىق بەرٸپ وتىر. بۇل رەتتە وتاندىق مەتاللۋرگييا مەن باسقا دا ٸرگەلەس سالالاردى اۆتوموبيل ٶندٸرٸسٸنٸڭ تەحنولوگييالىق تٸزبەگٸنە كەڭٸنەن تارتۋ پەرسپەكتيۆالى باعىتتاردىڭ بٸرٸ سانالادى.

وسىنىڭ نەتيجەسٸندە اۆتوموبيل ٶنەركەسٸبٸ قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ دايىن ٶنٸم يمپورتىنا تەۋەلدٸلٸگٸن ازايتىپ, ەل ٸشٸندە كٷردەلٸ ٶندٸرٸستٸك تٸزبەكتٸ قالىپتاستىرۋدىڭ ناقتى مىسالدارىنىڭ بٸرٸنە اينالىپ كەلەدٸ. بۇل تٸزبەك مەتالل مەن اۆتوكومپونەنتتەر ٶندٸرۋدەن باستاپ دايىن اۆتوموبيلگە, ينجەنەرلٸك شەشٸمدەرگە جەنە بٸلٸكتٸ ماماندار دايارلاۋعا دەيٸنگٸ پروتسەستەردٸ قامتيدى.

2026 جىلدىڭ توعىز ايىندا ٶندٸرٸستٸڭ 34,2%-عا ٶسۋٸ سالانىڭ اۋقىمىن كٶرسەتەدٸ. الايدا نەگٸزگٸ ٶزگەرٸس ٶندٸرٸس كٶلەمٸنٸڭ ۇلعايۋىمەن عانا شەكتەلمەيدٸ. قازاقستاننىڭ اۆتوكٶلٸك ٶنەركەسٸبٸندە ٶندٸرٸس گەوگرافيياسى كەڭەيٸپ, لوكاليزاتسييا دەڭگەيٸ ارتىپ, جاڭا كومپونەنتتٸك كەسٸپورىندار پايدا بولىپ, زاماناۋي تەحنولوگييالار ەنگٸزٸلۋدە. سونىمەن قاتار مىڭداعان جاڭا جۇمىس ورنى اشىلىپ, بٸلٸكتٸ ماماندارعا سۇرانىس قالىپتاسىپ وتىر.

قازاقستاننىڭ اۆتوكٶلٸك ٶنەركەسٸبٸ بٸرتٸندەپ ماشينا جاساۋدىڭ ٸرٸ سەگمەنتتەرٸنٸڭ بٸرٸنەن ەلدٸڭ زاماناۋي ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸندەگٸ جاڭا ٶسۋ نٷكتەلەرٸنٸڭ بٸرٸنە اينالىپ كەلەدٸ.