Kaspiidegi qaiǵyly oqiǵadan keiin aqparattyq maidanda úlken betburys oryn aldy. Saiasattanýshy Ǵaziz Ábishev alǵashqy alty kúnde qoǵamdyq pikirdiń qalai ózgergenin saraptady, dep habarlaidy dalanews.kz.
Ábishev Kaspiidegi tragediianyń áskeri jáne saiasi saldarymen qatar, kommýnikatsiialyq qyryna da nazar aýdardy.
«24-25 qyrkúiekte aqparattyq ahýal alańdatarlyq, kei tusta daǵdarystyq sipatta boldy. Qoǵamdy qansha adamnyń qaza tapqany, kimderdiń tabylǵany, áskeri qyzmetshilerdiń qaida ekeni, oqiǵa ornynda ne bolyp jatqany, qutqarýshylar men memleket qandai áreket jasap jatqany qyzyqtyrdy. Alaida áskeriler tiisti kommýnikatsiia ornata almady», – dep jazdy Ǵaziz Ábishev.
Onyń paiymynsha, 26 qyrkúiekte aqparattyq kún tártibi birshama ózgerip, qoǵam alǵashqy emotsiialyq kúiden oqiǵanyń sebepteri men jaýapty tulǵalardy anyqtaýǵa kóshken.
«Qoǵam “ne boldy?” degen suraqtan “bul nelikten boldy?”, “kim jaýap beredi?” jáne “budan ári qandai shara qabyldanady?” degen saýaldarǵa aýysa bastady», – deidi saiasattanýshy.
Prezident málimdemesinen keiin kún tártibi ózgerdi
Ǵaziz Ábishev 27 qyrkúiekti memlekettik aqparattyq saiasattaǵy betburys kezeńi dep baǵalady. Onyń pikirinshe, buǵan Prezident Qasym-Jomart Toqaevtyń tragediiaǵa qatysty aitqan pikiri men qabyldaǵan sheshimderi áser etken.
Memleket basshysy oqiǵany armiiadaǵy júieli kemshiliktermen bailanystyryp, Qorǵanys ministrliginiń basshylyǵyn aýystyrdy. Sonymen qatar on kún ishinde áskeri reformanyń naqty josparyn ázirleýdi tapsyrdy.
Qoiylǵan mindetterdiń arasynda qorǵanys salasyna bólinetin qarajattyń tiimdiligin arttyrý, kadrlardy irikteý tártibin ózgertý, basqarý júiesin jańǵyrtý, tsifrlandyrý, áskeri qyzmetshilerdiń kásibi daiarlyǵy men qaýipsizdigin kúsheitý máseleleri bar.
«Prezident tragediiaǵa baǵa berip qana qoimai, ony armiiadaǵy júieli kemshiliktermen bailanystyrdy. Kadrlyq sheshim qabyldap, áskeri reformanyń naqty josparyn daiyndaýǵa on kún merzim berdi. Osydan keiin memlekettik kún tártibi sapalyq turǵydan ózgerdi», – dedi ol.
Saiasattanýshynyń sózinshe, 28 qyrkúiekten bastap resmi kommýnikatsiiada tragediiadan keiin memleket júieli qorytyndy jasap, armiiany reformalaý týraly sheshim qabyldaǵany alǵa shyǵa bastaǵan.
Bul rette Ǵaziz Ábishev vitse-prezidenttiń áleýmettik jelidegi jazbasyn mysalǵa keltirdi. Onda zardap shekkenderge kómek kórsetý, obektivti tergeý júrgizý, kadrlyq sheshimder qabyldaý jáne armiiany reformalaý jónindegi prezident tapsyrmalarynyń logikasy túsindirilgen.
Áleýmettik jelidegi pikirtalas jalǵasyp jatyr
Sarapshynyń aitýynsha, áleýmettik jelilerde tragediiaǵa bailanysty ótkir pikirtalas áli de toqtaǵan joq. Degenmen talqylaýdyń mazmuny ózgerip, alǵashqy emotsiialyq kúi memlekettik organdar men jekelegen qoǵam qairatkerleriniń áreketin baǵalaýǵa ulasqan.
Mysal retinde ol boksshy Janqosh Turarovtyń jańa Qorǵanys ministrin quttyqtaǵan jazbasyn atady. Bul jariialanym Threads qoldanýshylarynyń ótkir synyna ushyraǵan.
«Áleýmettik jelilerde áli de jergilikti pikirtalastar júrip jatyr. Biraq munda da alǵashqy emotsiialyq eseńgireýden memleket pen jekelegen jariia tulǵalardyń áreketin baǵalaýǵa qarai betburys baiqalady», – dep jazdy saiasattanýshy.
Bilik qorǵanys pozitsiiasynan shyqty
Ǵaziz Ábishevtiń baǵalaýynsha, tragediia bolǵan alǵashqy kúni memleket negizinen jedel áreket etýge basymdyq bergen. Al 29 qyrkúiekke qarai resmi organdar qoǵamǵa usynatyn naqty sheshimder men atqarylǵan jumystardyń aýqymyn keńeitken.
Izdeý operatsiiasy aiaqtalyp, tragediianyń tolyq aýqymy anyqtaldy. Qaza tapqandardyń otbasylaryna memlekettik kómek kórsetilip, kúdiktiler ustaldy jáne qylmystyq tergeý jalǵasyp jatyr. Prezident oqiǵaǵa jariia túrde baǵa berip, kadrlyq sheshimder qabyldady, jańa Qorǵanys ministrin taǵaiyndady.
Sonymen birge Qorǵanys ministrliginde keshendi tekserý bastalyp, áskeri reforma júrgizýdiń negizgi baǵyttary belgilendi.
«Memleket qazir 24-25 qyrkúiektegidei qorǵanys pozitsiiasynda turǵan joq. Prezidenttiń 27 qyrkúiektegi sheshimderinen keiin bilik aqparattyq keńistikte eleýli bastamaǵa ie boldy», – deidi sarapshy.
Onyń pikirinshe, qabyldanǵan sharalar bilikke resmi reaktsiianyń mazmunyn aiqyndap, qoǵamnyń oqiǵany qabyldaýyna yqpal etýge múmkindik berdi. Alaida bul bastamany saqtap qalý úshin prezident tapsyrmalarynyń oryndalý barysy ashyq kórsetilýge tiis.
«Aqordaǵa endi bul bastamany saqtap, ony reformanyń nátijesi týraly ornyqty qoǵamdyq túsinikke ainaldyrý mindeti tur. Memlekettik organdar kásibi qabiletin prezident tapsyrmalarynyń qalai oryndalyp jatqanyn qoǵamǵa kórsetý arqyly dáleldeýi kerek. Sonda memleket qoǵamdyq kún tártibin qalyptastyrýmen shektelmei, halyqtyń senimin de arttyra alady», – dep qorytyndylady Ǵaziz Ábishev.
