Qazaqstanda áleýmettik qoldaý deńgeıi Ortalyq Azıa elderimen salystyrǵanda aıtarlyqtaı joǵary. Máselen, eldegi ortasha zeınetaqy kólemi 157 myń teńgeni quraıdy. Bul kórshi memlekettermen salystyrǵanda áldeqaıda joǵary kórsetkish, dep habarlaıdy Dalanews.kz.
"Chernyı lebed, rak ı shýka" telegram arnasy birneshe eldegi jaǵdaıdy salystyryp, taldaý jasaǵan.
"Mysaly, Qyrǵyzstanda ortasha zeınetaqy shamamen 60 myń teńge, Ózbekstanda 61 myń teńge, al Tájikstanda nebári 22 myń teńge deńgeıinde", - deıdi derekkóz.
Áleýmettik tólemder
Júktilik jáne bosaný boıynsha tólemder de Qazaqstanda anaǵurlym joǵary. Elde bul tólemder eńbek ótili men aýdarymdarǵa baılanysty 164 myńnan 1,1 mln teńgege deıin jetedi. Al Qyrǵyzstanda — shamamen 43 myń, Ózbekstanda — 34 myń, Tájikstanda — 11 myń teńge kóleminde ǵana.
Qazaqstandaǵy negizgi áleýmettik qoldaý túrleri
Eldegi áleýmettik júıe túrli ómirlik jaǵdaılardy qamtıdy. Negizgi tólemder qatarynda:
- bala týýyna baılanysty birjolǵy járdemaqy - 164 myń teńgeden bastap;
- bala kútimine aı saıynǵy tólem - 38 myń teńgege deıin;
- kópbalaly otbasylarǵa beriletin járdemaqy - 69 myń teńgeden joǵary;
- múgedektik boıynsha tólemder - 111 myń teńgege deıin;
- asyraýshysynan aıyrylý jaǵdaıyndaǵy tólem - shamamen 55 myń teńge.
Sonymen qatar ataýly áleýmettik kómek pen az qamtylǵan otbasylarǵa qosymsha qoldaý sharalary qarastyrylǵan.
Qosymsha qoldaý sharalary
Áleýmettik saıasat aıasynda qoǵamdyq kólikti sýbsıdıalaý da mańyzdy oryn alady. 2026 jyly bul maqsatqa Astanada 62,3 mlrd teńge, al Almatyda 107,6 mlrd teńge bólinýi josparlanǵan. Bul qarajat metro men áleýmettik mańyzy bar baǵyttardy qarjylandyrýǵa baǵyttalady.
Budan bólek, jergilikti búdjetter esebinen komýnaldyq tarıfterdiń ósýin óteý jáne basqa da áleýmettik sharalar iske asyrylady.
Kórshi elderdegi jaǵdaı qandaı?
Ortalyq Azıa elderinde áleýmettik qoldaýdyń negizgi baǵyttary uqsas bolǵanymen, tólem kólemi men qarjylandyrý deńgeıi ártúrli.
Máselen, Qyrǵyzstanda bala týýyna beriletin járdemaqy shamamen 21 myń teńge bolsa, aı saıynǵy tólemder 6 myń teńge kóleminde. Ózbekstanda da tólemder kólemi salystyrmaly túrde tómen — shamamen 30–40 myń teńge aralyǵynda. Al Tájikstanda áleýmettik tólemder kólemi eń tómen deńgeıde qalyp otyr.
Jalpy alǵanda, Qazaqstan áleýmettik tólemder kólemi boıynsha aımaqta kósh bastap tur. Degenmen, sarapshylar naqty baǵalaý kezinde ár eldegi baǵa deńgeıi men satyp alý qabiletin de eskerý qajet ekenin aıtady.
